ΔΟΚΙΜΙΟΝ ΙΣΤΟΡΙΚΟΝ ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΦΙΛΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΙΑΣ

Ιωάννης Φιλήμων
Δοκίμιον ιστορικόν περί της Φιλικής Εταιρίας

Σειρά: «Κείμενα Μνήμης» 5
Εισαγωγή-Επιστημονική επιμέλεια-Σχόλια: Κώστας Λάππας
Αθήνα, Ίδρυμα της Βουλής των Ελλήνων για τον Κοινοβουλευτισμό και τη Δημοκρατία, 2021 (Οκτώβριος)
Σελίδες: 402
Διαστάσεις: 17 x 24 εκ.
ISBN χαρτόδετου: 978-618-5154-61-5
Τιμή: 14,00 € // στο βιβλιοπωλείο μας 12,60 €

Τα 200 χρόνια από την Επανάσταση είναι μια επέτειος ορόσημο και προσκλητήριο. Μας προσκαλεί να θυμηθούμε, να διαβάσουμε, να στοχαστούμε, να μετουσιώσουμε τη συγκίνηση σε γνώση και τη γνώση σε κριτικό και αυτοκριτικό λόγο. Για να ανταποκριθεί στο προφανές χρέος του, να τιμήσει τον Αγώνα με τρόπο παιδευτικό, το Ίδρυμα της Βουλής των Ελλήνων για τον Κοινοβουλευτισμό και τη Δημοκρατία αποφάσισε να εκδώσει, στη σειρά "Κείμενα Μνήμης" και με την ευθύνη της επιστημονικής επιτροπής που συστάθηκε γι' αυτόν τον σκοπό, δυσεύρετα απομνημονεύματα/ημερολόγια αγωνιστών και ιστοριογραφήματα του 19ου αιώνα που επικεντρώνονται στην Επανάσταση.

Ο πρώτος τόμος της σειράς ήταν τα Απομνημονεύματα της δευτέρας πολιορκίας του Μεσολογγίου του Αρτέμιου Ν. Μίχου (επιμέλεια: Μαρία Ευθυμίου - Βαγγέλης Σαράφης), ο δεύτερος τα Απομνημονεύματα πολεμικά του Χριστόφορου Περραιβού (επιμέλεια: Στέφανος Παπαγεωργίου), ο τρίτος η Ιστορία του τακτικού στρατού 1821-1833 του Χρήστου Βυζάντιου (επιμέλεια: Νίκος Θεοτοκάς - ΔιονύσηςΤζάκης) και ο τέταρτος τα Απομνημονεύματα του περί αυτονομίας της Ελλάδος πολέμου των Κρητών (επιμέλεια: Ελευθερία Ζέη).

Ο ανά χείρας τόμος, πέμπτος της σειράς, που εκδίδεται με την επιμέλεια του Κώστα Λάππα, είναι το Δοκίμιον Ιστορικόν περί της Φιλικής Εταιρίας του Ιωάννη Φιλήμονα. Γραμματέας του Δημητρίου Υψηλάντη αλλά και του Πετρόμπεη Μαυρομιχάλη, ο Κωνσταντινουπολίτης λόγιος δεν υπήρξε ωστόσο ένας απόλεμος των μετόπισθεν· αγωνίστηκε στην πρώτη γραμμή έως και την τελευταία μάχη του Αγώνα, στην Πέτρα της Βοιωτίας, τον Σεπτέμβριο του 1829. Μαχητικός δημοσιογράφος στα μετεπαναστατικά χρόνια, εξέδωσε την ολιγόμηνη εφημερίδα Χρόνος, το 1833, και κυρίως τον Αιώνα, φύλλο με ξεχωριστή θέση στην ιστορία του νεοελληνικού Τύπου. Σθεναρός πρόμαχος των συνταγματικών θεσμών ο Φιλήμων, διηύθυνε αυτοπροσώπως τον Αιώνα για πάνω από δεκαπέντε χρόνια, από το 1838 έως το 1854. Το Δοκίμιον Ιστορικόν περί της Φιλικής Εταιρίας πρωτοεκδόθηκε το 1834, γεγονός που καθιστά τον Φιλήμονα έναν από τους πρώτους, χρονολογικά, ιστορικούς της νέας Ελλάδας. Δεν πρόκειται απλώς για ένα επιπλέον έργο απολογισμού. Είναι πρωτίστως ένα έργο υπεράσπισης, υπόμνησης και ανάδειξης. Το κατεξοχήν μέλημα του συγγραφέα είναι να υπενθυμίσει, να υπερασπίσει και να αναδείξει τον ρόλο της Φιλικής Εταιρείας στην προετοιμασία της Επανάστασης. 

Παντελής Μπουκάλας, Διευθυντής της σειράς "Κείμενα Μνήμης"

(από το οπισθόφυλλο του βιβλίου)

ΟΡΓΑΝΩΝΟΝΤΑΣ ΤΗΝ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ 1821

Νίκος Ροτζώκος
Οργανώνοντας την Επανάσταση του 1821. Η Φιλική Εταιρεία, ο Χριστόφορος Περραιβός & τα αυτοκρατορικά συνωμοτικά δίκτυα στην Ανατολική Μεσόγειο

Αθήνα, εκδόσεις ΕΑΠ, 2021 (Σεπτέμβριος)
Σελίδες: 224
Διαστάσεις: 14 x 20,5 εκ.
ISBN χαρτόδετου: 978-618-5497-16-3
Τιμή: 15,00 € // στο βιβλιοπωλείο μας 13,50 €

 

Το ανά χείρας έργο εξετάζει μια κρίσιμη καμπή στην ιστορία της Φιλικής Εταιρείας: την αναβάθμιση της οργανωτικής της ικανότητας και της επιχειρησιακής της δράσης μετά το 1817. Η υπόθεση που διερευνάται είναι ότι η αναβάθμιση της οργάνωσης συνδέεται με τη διείσδυσή της στα εποπτευόμενα από τον Καποδίστρια δίκτυα της ρωσικής διπλωματίας στην Ανατολική Μεσόγειο. Η Εταιρεία αξιοποίησε τη συνωμοτική τεχνογνωσία των ανθρώπων που υπηρετούσαν αυτά τα δίκτυα και τις διασυνδέσεις τους με τις τοπικές ηγετικές ομάδες για τη διάδοση του δικού της επαναστατικού σχεδίου και τη δέσμευση των τοπικών πολιτικών, στρατιωτικών και εκκλησιαστικών παραγόντων στην προοπτική του γενικού ξεσηκωμού. Η διαδρομή στο ελληνικό εθνικό κίνημα του Χριστόφορου Περραιβού, Φιλικού και παλιού συντρόφου του Ρήγα, δείχνει αυτήν την, από πολλές απόψεις, «εμβόλιμη» ανάδυση της επαναστατικής οργάνωσης. Η συμμετοχή του Περραιβού σε λόγιους κύκλους που καλλιεργούσαν την ιδέα του ελληνικού πατριωτισμού, αλλά και σε γαλλικά, ρωσικά και ελληνικά συνωμοτικά δίκτυα, όπως του Καποδίστρια και, από το 1817, των Φιλικών, αποκαλύπτει πώς ακριβώς αναπτύχθηκε η Φιλική Εταιρεία στις παρυφές της ρωσικής μυστικής διπλωματίας στην Ανατολική Μεσόγειο.

(από το οπισθόφυλλο του βιβλίου)

 

 

 

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΑΝΤΙΩΤΗΣ, ΚΕΡΚΥΡΑΙΟΣ. ΕΛΑΣΣΩΝ ΦΙΛΙΚΟΣ, ΑΓΩΝΙΣΤΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ

Βασίλης Παναγιωτόπουλος
Κωνσταντίνος Καντιώτης, Κερκυραίος. Ελάσσων Φιλικός, Αγωνιστής της Ελληνικής Επανάστασης

Αθήνα, Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών, 2019 (Οκτώβριος)
Σελίδες: 105
Διαστάσεις: 14 x 22 εκ.
ISBN χαρτόδετου: 978-960-9538-86-2
Τιμή: 12,00 € // στο βιβλιοπωλείο μας 10,80 €

Αυτό το βιβλίο έρχεται να φωτίσει πτυχές της ιστορίας της Ελληνικής Επανάστασης κατά τα πρώτα αποφασιστικά βήματα του Αγώνα. Τη μεγαλύτερη ιστοριογραφική αδικία έχουν υποστεί κυρίως οι πρωτοπόροι Φιλικοί, ιδρυτές και συνιδρυτές και μέλη της «Υπερτάτης Αρχής». Και βέβαια, οι δευτεραγωνιστές συνεργάτες τους, όλοι αυτοί που, συνεπείς στη ριζοσπαστική επιλογή της ρήξης με το οθωμανικό καθεστώς, αλλά και στον πατριωτικό τους όρκο, στάθηκαν το νευρικό σύστημα της Επανάστασης, το υπόβαθρο πάνω στο οποίο στήθηκε η «συνωμοσία» στις ελληνικές κοινότητες της διασποράς και στα ελληνικά περιβάλλοντα, στις πόλεις και στην ύπαιθρο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, και στη συνέχεια η «εξέγερση» στις ελληνικές χώρες, στην κατοπινή ελληνική επικράτεια.

Ένα από τα πρόσωπα αυτά είναι ο ολότελα ξεχασμένος Κωνσταντίνος Καντιώτης, Κερκυραίος της Αγίας Πετρούπολης, πρόσωπο στενά δεμένο με τον Ιωάννη Καποδίστρια, πρώιμος Φιλικός και, επίσης, αγωνιστής των πρώτων μηνών της Ελληνικής Επανάστασης, αλλά και ως το τέλος του Αγώνα.

Το έργο αυτό στηρίζεται –ή αρκείται– σε έγκυρα και προσιτά αλλά, δυστυχώς, άκρας διασποράς τεκμήρια, που ο εντοπισμός και η συνάρθρωσή τους αποτελούν τη βασική προσφορά του.

Β. Π.

(από το οπισθόφυλλο του βιβλίου)

ΟΙ ΠΟΛΕΙΣ ΤΩΝ ΦΙΛΙΚΩΝ

Οι πόλεις των Φιλικών. Οι αστικές διαδρομές ενός επαναστατικού φαινομένου

Πρακτικά ημερίδας
Κείμενα: συλλογικό
Αθήνα, Ίδρυμα της Βουλής των Ελλήνων για τον Κοινοβουλευτισμό και τη Δημοκρατία 2018
Σελίδες: 206
Διαστάσεις: 17 x 24 εκ.
ISBN 978-618-5154-19-6
Τιμή 7,00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 5,60 €

«…Η Φιλική Εταιρεία, στο ευρύτερο πλαίσιο της Ελληνικής Επανάστασης, συνιστά ένα ιστορικό παράδειγμα πολλαπλών προσλήψεων. Ο μυστικός χαρακτήρας της δομής και της οργάνωσής της είναι αναμενόμενο να περιορίζει τις μαρτυρίες που έχουν φτάσει στα χέρια μας. Αν και απομνημονεύματα, ημερολόγια, αρχεία των πρωταγωνιστών, ιδιωτικά αρχεία, ιστορικά μελετήματα, εμπλουτίζουν τις γνώσεις μας για το θέμα, πολύ συχνά προσωπικές αντιπαραθέσεις αλλά και αντιζηλίες κοινωνικές και πολιτικές μεταξύ των πρωταγωνιστών της οργάνωσης οδηγούν σε ερμηνείες και παρερμηνείες.

Μέσα από τις εισηγήσεις των πανεπιστημιακών και άλλων διακεκριμένων επιστημόνων επιδιώκεται η ανάδειξη της ιδιαιτερότητας και της σημασίας του κινήματος της Φιλικής Εταιρείας ως προαγγέλου της Επανάστασης, αλλά και η επαναπροσέγγιση της ιστορίας των κοινωνικών ομάδων που στήριξαν την Εταιρεία, μέσα και έξω από τα σύνορα της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Έμφαση δίνεται στα αστικά περιβάλλοντα που φιλοξένησαν τη δράση της Εταιρείας, τα οποία ήταν και περισσότερο ευαίσθητα απέναντι στις γενικότερες ευρωπαϊκές ανακατατάξεις και τις αναζητήσεις της εποχής…».

Νικόλαος Βούτσης

(από τον πρόλογο του βιβλίου)

Η ΦΙΛΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ. ΕΠΑΝΑΣΤΑΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ & ΜΥΣΤΙΚΕΣ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ ΣΤΗ ΝΕΟΤΕΡΗ ΕΥΡΩΠΗ

Η Φιλική Εταιρεία. Επαναστατική δράση & μυστικές εταιρείες στη νεότερη Ευρώπη
 
Επιστημονική επιμέλεια – Εισαγωγή: Άννα Μανδυλαρά, Γιώργος Νικολάου
Κείμενα: συλλογικό
Αθήνα, Εκδόσεις Ασίνη & Δήμος Ν. Σκουφά 2017
Σελίδες: 376
Διαστάσεις: 14 x 21 εκ.
ISBN 978-618-82884-9-2
Τιμή: 18,00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 14,40 € 



Οι Φιλικοί είτε ως "ηθικά όντα", όπως σημείωνε ο Ιωάννης Φιλήμων, είτε ως "άνθρωποι δευτέρας τάξεως", όπως παρατηρούσε ο Απόστολος Βακαλόπουλος, απασχολούσαν και θα απασχολούν για πολλά χρόνια τους ιστορικούς. Ενδιαφέρουν όμως και τη συλλογική μνήμη των κοινωνιών από τις οποίες οι Φιλικοί προήλθαν, έδρασαν, ταξίδεψαν και οραματίστηκαν το κορυφαίο γεγονός της νεότερης ευρωπαϊκής ιστορίας: την Ελληνική Επανάσταση. Μια Επανάσταση που δεν έγινε μόνο με έργο αλλά και με λόγο.

Στον παρόντα τόμο ο αναγνώστης θα βρει πρωτότυπες ιστορικές προσεγγίσεις και πλούσια βιβλιογραφία για τη Φιλική Εταιρεία. Στο πρώτο μέρος εξετάζονται οι κοινωνικοί, πολιτικοί και ιδεολογικοί χώροι της μεταναπολεόντειας Ευρώπης και της οθωμανοκρατούμενης Ελλάδας μέσα στους οποίους γεννήθηκαν οι Μυστικές Εταιρείες και η Εταιρεία των Φιλικών. Στο δεύτερο μέρος της έρευνας απασχολεί η Φιλική Εταιρεία ως εθνική επαναστατική μυστική οργάνωση με ξεκάθαρο πολιτικό στόχο, καθώς και ως μέρος μετεπαναστατικών αφηγήσεων, όπως τα απομνημονεύματα των αγωνιστών και τα σχολικά εγχειρίδια ιστορίας της πρωτοβάθμιας και της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.
 

(από το οπισθόφυλλο του βιβλίου)