Ο ΕΙΡΩΝΙΚΟΣ ΘΕΑΤΗΣ

Λίλυ Χουλιαράκη
Ο ειρωνικός θεατής. Η αλληλεγγύη χτες και σήμερα

Μετάφραση: Γιώργος Καράμπελας
Αθήνα, Εκδόσεις νήσος 2017
Σελίδες: 387, με α/μ εικόνες
Διαστάσεις: 14 x 20 εκ.
ISBN χαρτόδετου: 978-960-589-047-6
Τιμή: 18,00 € // στο βιβλιοπωλείο μας 14,40 €

Με εμπειρική λεπτότητα και θεωρητική αιχμηρότητα, η Λίλυ Χουλιαράκη δείχνει πώς η συμπόνια για την ανθρώπινη οδύνη μετατράπηκε από πράξη οίκτου σε ναρκισσιστικό θέαμα. Υπερασπίζεται, ωστόσο, τη θεατρική διάσταση του ανθρωπισμού ως ηθική δύναμη, αρκεί αυτή να ελέγχεται από την κριτική σκέψη. Το βιβλίο, λοιπόν, ρίχνει το φως που χρειαζόμασταν στα ΜΜΕ και την ηθική σήμερα.

(Τζον Ντάραμ Πίτερς, Πανεπιστήμιο του Γέιλ)

Σε αυτή την πρωτότυπη έρευνα, η Λίλυ Χουλιαράκη αντιμετωπίζει με "σκεπτικιστική αισιοδοξία" το πώς ασκείται σήμερα η ανθρωπιστική πολιτική. Με τη θεωρητική του λεπτότητα και την πλούσια τεκμηρίωσή του, «Ο ειρωνικός θεατής" δείχνει τους μετασχηματισμούς που έχει υποστεί τα τελευταία χρόνια η αλληλεγγύη, καθώς οι πολίτες επιχειρούν να συνδεθούν συναισθηματικά με έναν τραγικό αλλά απόμακρο κόσμο. 

(Σάμιουελ Μόιν, Πανεπιστήμιο Χάρβαρντ,

 συγγραφέας του The Last Utopia: Human Rights in History)

Το βιβλίο πετυχαίνει έναν σπάνιο συνδυασμό: ανοίγει ένα καινούριο αναλυτικό και θεωρητικό πεδίο, τηρώντας την ίδια στιγμή τη δέσμευση σε υποθέσεις που αφορούν τους ανθρώπους - και είναι επείγουσες. 

(The British Journal of Sociology)

Το βιβλίο αυτό διερευνά πώς εκδηλώνεται η ανθρωπιστική αλληλεγγύη στο σύγχρονο μιντιακό περιβάλλον. Υποστηρίζει ότι η συμμετοχή σε ροκ συναυλίες, η αγορά περιβραχιονίων ή το "τουιτάρισμα" αγαπημένων διασημοτήτων λένε πολύ περισσότερα από το σκοπό που προσπαθούν να επικοινωνήσουν. Αποτυπώνουν το πώς φανταζόμαστε τον κόσμο πέρα από εμάς.

Δείχνοντας την ιστορική αλλαγή στις εκκλήσεις της Διεθνούς Αμνηστίας, στις συναυλίες Live Aid και Live 8, στις συνηγορίες της Όντρεϊ Χέμπορν και της Αντζελίνα Τζολί, καθώς και στις ειδήσεις του BBC για σεισμούς, η Λίλυ Χουλιαράκη δείχνει πώς η αλληλεγγύη έχει γίνει σήμερα όχι ζήτημα πεποίθησης αλλά επιλογής, όχι ζήτημα αξιών αλλά κατανάλωσης, όχι όραμα αλλά λάιφ-στάιλ. Πώς η εστίασή της, με άλλα λόγια, έχει μεταφερθεί από τους άλλους στον εαυτό μας - μετατρέποντάς μας σε ειρωνικούς θεατές της ανθρώπινης οδύνης. 

(από το οπισθόφυλλο του βιβλίου)

ΤΟ ΘΕΑΜΑ ΤΗΣ ΟΔΥΝΗΣ

Λίλυ Χουλιαράκη

Το θέαμα της οδύνης

Μετάφραση: Κατερίνα Σχινά

Ηράκλειο, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης 2012

400 σελ. με α/μ εικόνες

ISBN 978-960-524-377-7
Τιμή 18.00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 16.20 €


H τηλεόραση μας βομβαρδίζει καθημερινά με ειδήσεις για την ανθρώπινη οδύνη. Από τον σεισμό στην Αϊτή ώς τα θύματα της εξέγερσης στη Συρία, μας φέρνει σε επαφή με τον κόσμο που υποφέρει. Μας δίνει όμως τα εφόδια να ερμηνεύσουμε την οδύνη και να συμπάσχουμε μ’ αυτούς που υποφέρουν; Ή μας κρατά περιχαρακωμένους στην ηθική της εγγύτητας, όπου μας ενδιαφέρει μόνο ό,τι συμβαίνει μεταξύ μας; Ίσως σε εποχές κρίσης η εγγύτητα να φαίνεται πιο σημαντική.

Όμως, οι πιο απαιτητικές και αποκαλυπτικές ηθικές σχέσεις είναι εκείνες με τους μακρινούς πάσχοντες. Όχι με τους πάσχοντες τους οποίους αγαπάμε ή στους οποίους έχουμε υποχρέωση αλληλεγγύης, αλλά με τους ξένους, αυτούς που δεν γνωρίζουμε ούτε θα γνωρίσουμε ποτέ. Κι αυτό διότι με αυτούς τους πάσχοντες δεν υπάρχει προηγούμενη ηθική δέσμευση και, στην έκκλησή τους για βοήθεια, καλούμαστε να δράσουμε ως πολίτες του κόσμου, στην κυριολεξία ως κοσμοπολίτες. Με ποιον τρόπο η τηλεόραση ενθαρρύνει τον κοσμοπολιτισμό στην καθημερινή μας ζωή; Ποιες ηθικές πρακτικές συντηρεί απέναντι στους πάσχοντες άλλους, και ποιες σχέσεις εξουσίας αναπαράγει στο «παγκόσμιο χωριό» των σύγχρονων Μέσων Μαζικής Επικοινωνίας;

«Δεν υπάρχει αμφιβολία πως το βιβλίο ρίχνει άπλετο φως στον τρόπο με τον οποίο οι ειδήσεις για τις απόμακρες συμφορές παράγονται, καθώς και στις επιπτώσεις που έχουν και στους θεατές και στα θύματα. Η συγγραφέας χειρίζεται το πολύπλοκο αυτό θέμα με ενάργεια, διεισδυτικότητα και φαντασία. [...] Απ’ αυτή τη σκοπιά, το βιβλίο αποτελεί πολύτιμη συμβολή στην επιστημονική μελέτη των σύγχρονων Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης. Συγχρόνως μας βοηθάει να καταλάβουμε μερικούς από τους μηχανισμούς μέσω των οποίων οι μεταεθνικές φαντασιακές κοινότητες δημιουργούνται, αναπαράγονται και μετασχηματίζονται.»

(Από τον πρόλογο του Νίκου Μουζέλη)