ΣΤΟΝ ΑΣΤΕΡΙΣΜΟ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ

Μαριάννα Κορομηλά
Στον αστερισμό του Καρκίνου

Αθήνα, Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης 2015
45 σελ.
ISBN 978-960-250-628-8
Τιμή: 8,00 €

Το βιβλίο αυτό εκδόθηκε για να συνοδεύσει την έκθεση ΧΑΙΡΕ, Ω ΦΙΛΤΑΤΗ ΣΥΡΙΑ, η οποία εγκαινιάσθηκε στις 6 Φεβρουαρίου 2015 στο Πολιτιστικό Κέντρο Θεσσαλονίκης του ΜΙΕΤ, στη Λεωφόρο Βασιλίσσης Όλγας 108.

 

«ΧΑΙΡΕ, Ω ΦΙΛΤΑΤΗ ΣΥΡΙΑ!», ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΤΟΥ ΘΕΟΦΙΛΟΥ ΠΡΟΔΡΟΜΟΥ

Το Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης
και το Αρχείο της Πολιτιστικής Εταιρείας Πανόραμα (ΑΠΑΝ)

οργανώνουν ένα μεγάλο οδοιπορικό στη Συρία
μέσα από την έκθεση

Χαίρε, ω φιλτάτη Συρία!
φωτογραφίες του Θεόφιλου Προδρόμου
από έναν κόσμο οριστικά χαμένο 

Το σουκ αλ-Χαμιδιέ, η νεότερη σκεπαστή αγορά της Δαμασκού. 

Έργο του Οθωμανού σουλτάνου Αμπντούλ Χαμίτ Β΄, 

μετά την καταστροφική πυρκαγιά του 1893, συνδέει τη δυτική πύλη με το Μεγάλο Τζαμί.

που παρουσιάζεται στο Πολιτιστικό Κέντρο Θεσσαλονίκης του ΜΙΕΤ, στη Βίλα Καπαντζή
από 7 Φεβρουαρίου έως 19 Απριλίου 2015.

Κείμενα και επιμέλεια έκθεσης: Μαριάννα Κορομηλά

Εγκαίνια: Παρασκευή 6 Φεβρουαρίου 2015, ώρα 20:00.

Παράλληλα με την έκθεση, προγραμματίστηκαν επισκέψεις σχολείων και σεμινάρια για εκπαιδευτικούς, καθώς και μια σειρά από διαλέξεις, οι οποίες θα λάβουν χώρα στη Βίλα Καπαντζή, στο βιβλιοπωλείο του ΜΙΕΤ – Τσιμισκή 11 και στις αίθουσες Μελίνα Μερκούρη και Στέφανος Δραγούμης του Μουσείου Βυζαντινού Πολιτισμού. Το πρόγραμμα των διαλέξεων θα το βρείτε εδώ.

Στο πλαίσιο της έκθεσης το ΜΙΕΤ εξέδωσε δύο μικρά τομίδια: «Τα συριακά ποιήματα του Κ.Π. Καβάφη» και «Στον τροπικό του καρκίνου» της Μαριάννας Κορομηλά.

Στο τέρμα του σουκ αλ-Χαμιδιέ: το πρόπυλο του Ιερού του Διός ανάμεσα στα μαγαζιά, 

κοντά στο Μεγάλο Τζαμί.

ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ
Η Συρία, που υπήρξε κοιτίδα μεγάλων πολιτισμών, βρίσκεται σήμερα αντιμέτωπη με το φάσμα της ολοκληρωτικής καταστροφής. Με τον φακό του Θεόφιλου Προδρόμου και τα κείμενα της ιστορικού Μαριάννας Κορομηλά ξεδιπλώνεται ένας ευγενικός κόσμος, βαθειά πολιτισμένος και ιδιαίτερα οικείος στην ιστορική μνήμη του ελληνισμού. Στόχος είναι να κινητοποιηθούν οι μηχανισμοί της μνήμης, ανακαλώντας όχι μόνο τα χίλια χρόνια της ελληνιστικής, ελληνορωμαϊκής και βυζαντινής ιστορίας του τόπου (333 π.Χ. έως 636 μ.Χ.), αλλά επίσης τους δεσμούς και τις επιρροές μεταξύ ελληνικού και συριακού πολιτισμού από την εποχή του Χαλκού έως σήμερα. Αν και παρακολουθούμε από κοντά την τραγωδία που εξελίσσεται στη Μέση Ανατολή, το δράμα εκατομμυρίων ανθρώπων, την καταστροφή και τη λεηλασία σημαντικότατων μνημείων, η έκθεση είναι καθαρά πολιτιστική, δίχως αναφορές στα πρόσφατα γεγονότα. Το μέγεθος της τραγωδίας αποκτά τις ασύλληπτες διαστάσεις του όταν έρθει κανείς σε επαφή ακόμη και με τα πολιτιστικά μόνο μεγέθη.

Το Μεγάλο Τζαμί της Δαμασκού ή Τζαμί των Ομαγιαδών: ο δυτικός πυλώνας με τα θαυμάσια ψηφιδωτά. 

Τα ψηφιδωτά του τεμένους της Δαμασκού συγκροτούν το μεγαλύτερο ψηφιδωτό σύνολο στον κόσμο.

ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΙΜΕΛΗΤΡΙΑ
Για να ξαναζήσουμε και να μοιραστούμε τα βιώματά μας. Για να μην χάσουμε τη Συρία από τα μάτια μας. Για να μείνει αυτή η μεγάλη πολιτιστική κοιτίδα στη μνήμη μας και η δική μας μνήμη να γίνει κτήμα όλων.

Εδώ και καιρό, ετοιμάζουμε αυτό το μεγάλο φωτογραφικό οδοιπορικό για τη χώρα που είχαμε την τύχη να γνωρίσουμε. Μία έκθεση αφιερωμένη στον ύψιστο πολιτισμό και την ύψιστη ευγένεια των εξαιρετικών ανθρώπων που είχαμε την τύχη να συναντήσουμε. Για όλα αυτά που είδαμε, που μάθαμε, που νιώσαμε, που αγαπήσαμε. Για όλα αυτά που δεν θέλουμε να πιστέψουμε ότι χάνονται, χάθηκαν, με αυτόν τον αποτρόπαιο τρόπο.

Μπόζρα: περνώντας από τη μεσαιωνική οχύρωση ενός πελωρίου κάστρου, βγαίνεις στην κορυφή του τρίτου διαζώματος ενός πελώριου θεάτρου. Οι αρχαιολόγοι πιστεύουν ότι η κιονοστοιχία του πάνω διαδρόμου στήριζε την κινητή σκεπή, πιθανότατα μία υφασμάτινη κατασκευή που άνοιγε για να καλύψει το κτίσμα όταν υπήρχαν θεατρικές και αθλητικές εκδηλώσεις.

Για όλα όσα μας ξάφνιαζαν και μας γοήτευαν, ξαναφέρνοντας λησμονημένες εικόνες κι ακούσματα, αισθήσεις και αισθήματα, γεύσεις και μυρωδιές από το παρελθόν. Για τους αλιείς της πορφύρας και τους εμπόρους της Φοινίκης. Για τους Βεδουίνους, τους Δρούζους και τους Κούρδους που ζούνε μέσα στους αρχαίους ερειπιώνες. Για τα δεκάδες ακατοίκητα βυζαντινά χωριά. Για τις χρυσές ψηφίδες στο Μεγάλο Τζαμί της Δαμασκού και την ανεμοθύελλα στα ερείπια της Ντούρας Ευρωπού (εκείνο το απριλιάτικο απομεσήμερο του 1999). Για τα απογεύματα στον Συμεών τον Στυλίτη, όταν κοκκινίζουν οι πέτρες, τις δύσεις στην έρημο, τις βραδιές στον Ευφράτη, τα χρυσαφένια ξημερώματα στην Παλμύρα.

 

Παλμύρα: το Τετράπυλο, με τους 16 κίονες από τριανταφυλλί γρανίτη φερμένο από την Άνω Αίγυπτο, 

έχει αναστηλωθεί σε μεγάλο βαθμό.

Για τις μητροπόλεις των πέντε χριστιανικών δογμάτων στο Χαλέπι και τις παραδεισένιες αυλές με τα γιασεμιά και τις λεμονιές πίσω από τους μαντρότοιχους των γέρικων σπιτιών. Για τον Ρωμανό τον Μελωδό και τον Εφραίμ τον Σύρο. Για τον Χάννα Μανσούρ, που εμείς τον είπαμε Ιωάννη Δαμασκηνό. Για τους Σελευκίδες και τους Ομεγιάδες. Για το παλαίφατο Πατριαρχείο Αντιοχείας, από αιώνες τώρα στην Δαμασκό. Για τους γραφείς της προϊστορικής Ουγκαρίτ, που κατασκεύασαν το πρώτο αλφάβητο στον κόσμο, αυτό που ταξίδεψε ως το Αιγαίο. Για τον Καβάφη, που μας κρατούσε παντού συντροφιά.

INFO – έκθεσης φωτογραφίας «Χαίρε, ω φιλτάτη Συρία!» του Θεόφιλου Προδρόμου


ΜΟΡΦΩΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΘΝΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΗΣ
Πολιτιστικό Κέντρο Θεσσαλονίκης
Βίλα Καπαντζή – Λεωφ. Βασ. Όλγας 108
Ταχ. Διευθ.: Τ.Θ. 50742, 54014 Θεσσαλονίκης 22




Οργάνωση
ΜΙΕΤ και ΑΡΧΕΙΟ ΠΑΝΟΡΑΜΑΤΟΣ

Διάρκεια
7 Φεβρουαρίου – 19 Απριλίου 2015
Η έκθεση θα εγκαινιασθεί την Παρασκευή 6 Φεβρουαρίου 2015, στις 20:00

Ωράριο λειτουργίας
Τρίτη: 9.00-16.00 Τετάρτη & Πέμπτη: 14.00-21.00
Παρασκευή, Σάββατο & Κυριακή: 10.00-18.00
Δευτέρα: κλειστά
Η είσοδος είναι ελεύθερη στο κοινό

Πληροφορίες
Τηλ. 2310 295 170-1 (καθημερινές 9.00 – 14.30)
www.miet.gr • mietthe2@otenet.gr
www.apan.gr • info@apan.gr

ΟΑΣΘ
αν κινείστε προς το κέντρο: 3, 5, 6, 8, 33, 39 (στάση Ανάληψη)
αν κινείστε προς τα νοτιοανατολικά: 5, 6, 8, 33 (στάση Πέτρου Συνδίκα)

Η ΜΑΡΙΑ ΤΩΝ ΜΟΓΓΟΛΩΝ

Εκδήλωση για το πολυσυζητημένο βιβλίο της Μαριάννας Κορομηλά, «Η Μαρία των Μογγόλων», θα πραγματοποιηθεί στο βιβλιοπωλείο του Μορφωτικού Ιδρύματος Εθνικής Τραπέζης (Τσιμισκή 11) την Τρίτη 25 Νοεμβρίου 2008, ώρα 8.00 μ.μ., με τη συμμετοχή του Μιχάλη Ζευγουλά (δικηγόρου), της Βάνας Χαραλαμπίδου (δημοσιογράφου) και της συγ­γραφέως του βιβλίου.

«Η Μαρία Κομνηνή Παλαιολογίνα, κόρη του αυτοκράτορα Μιχαήλ Η΄ Παλαιολόγου, η οποία στα μέσα του 13ου αιώνα θυσιάστηκε στον βωμό της εξωτερικής πολιτικής του φθίνοντος Βυζαντίου –χωρίς τελικά να χάσει το πρόσωπό της–, γίνεται η αφορμή για να σταθεί η ιστορικός Μαριάννα Κορομηλά στην κόψη της εξομολογημένης ζωής της και του πειθαρχημένου πάθους του ιστορείν.
Η Μαριάννα των Αθηνών λοιπόν, πλημμυρισμένη από τη Μαρία των Μογγόλων, με ερτζιανή φωνή και παραμυθητικό αίσθημα, μας μυεί στον ρευστό κόσμο της ιστορικής έρευνας και στην παλαιότατη τέχνη της περιπλάνησης, χαρίζοντάς μας εντέλει τη συγκινητική εμπειρία της ιστορίας που γίνεται η αφήγησή της» παρατηρεί ο Μισέλ Φάις, διευθυντής της σειράς των εκδόσεων Πατάκη «Η κουζίνα του ιστορικού», στην οποία εντάσσεται το βιβλίο.

Η Μαρία των Μογγόλων.

Από την ψηφιδωτή Δέηση στη Μονή της Χώρας,

Κωνσταντινούπολη 1316-1320

Η Μαριάννα Κορομηλά σημειώνει στο οπισθόφυλλο της έκδοσης: «Εξοικειώθηκα με το ιστορικό γίγνεσθαι, καλλιέργησα τους τρόπους για να το διηγούμαι, έγινα παραμυθάς, αλλά δεν ξέρω να κατασκευάζω παραμύθια. Τα λέω όπως τα έζησα, επειδή έμαθα να ακούω τους άλλους. Κι έμαθα να σέβομαι τις πολλαπλές ερμηνείες, τις διαφορετικές προσεγγίσεις, τις αντιφατικές εξιστορήσεις· να εξετάζω όλες τις όψεις, καθώς αποκαλύπτονται ακολουθώντας δικούς τους ρυθμούς – με πλήρη συνείδηση ότι οι βεβαιότητες είναι ανατρέψιμες ανά πάσα στιγμή κι ότι τα ενδεχόμενα καιροφυλακτούν στη στροφή του δρόμου. Συνήθισα να πετιέμαι από τον ένα χώρο στον άλλο, να κάνω συνδυασμούς και συσχετισμούς, να παρασύρομαι από συνειρμούς, να κινούμαι από τον παρελθόντα χρόνο στον παρόντα. Συντροφιά πάντα με τους απόντες, τα τάγματα των αγγέλων και των δαιμόνων, που φτερουγίζουν γύρω μου και μου δείχνουν τα ίχνη που άφησαν. Αυτοί είναι οι δικοί μου άνθρωποι. Όλοι τους υπέροχοι. Δεν μπορώ να δημιουργήσω νέα πρόσωπα.»

Η Μαριάννα Κορομηλά (Αθήνα, 1949) άρχισε την επαγγελματική της σταδιοδρομία το 1966. Από το 1970 εργάζεται ως ξεναγός και από το 1975 έως το 2006 ήταν παραγωγός εκπομπών στην ΕΡΑ. Το 1977 ολοκλήρωσε τις σπουδές της στο Παρίσι (Ιστορία και Φιλοσοφία) κaι αργότερα διετέλεσε αντιπρόεδρος του Σωματείου Ξεναγών και μέλος της Ελληνικής Επιτροπής της UNESCO. Το 1981 επιμελήθηκε το δίτομο ιστορικό έργο των Γεωργίου και Λάμπρου Κορομηλά, «Αθηναϊκή Περιπέτεια». Συνεργάζεται με ελληνικά και ξένα έντυπα, τηλεοπτικούς σταθμούς και με το ραδιόφωνο του ΣΚΑΪ από το 1991. Είναι ιδρυτικό μέλος του Ινστιτούτου Εναλίων Αρχαιολογικών Ερευνών και της Πολιτιστικής Εταιρείας «Πανόραμα», όπου από το 1985 διοχέτευσε το μεγαλύτερο μέρος της δραστηριότητάς της. Όταν δεν ταξιδεύει, ζει μεταξύ Αθηνών, Πηλίου, Θεσσαλονίκης και Κωνσταντινούπολης.
Από το εκδοτικό τμήμα του Πανοράματος κυκλοφόρησαν τα βιβλία της: «Ευτυχισμένος που έκανε το ταξίδι του Οδυσσέα» (1988), αγγλικός τίτλος «In the Trail of Odysseus»(εκδ. Michel Russell, Λονδίνο 1993), ανανεωμένη ελληνική έκδοση (Άγρα 2005)· «Τέσσερις Ιστορίες για μία χαμένη πανσέληνο» (1989)· «Οι Έλληνες στη Μαύρη Θάλασσα από την εποχή του Χαλκού ως τις αρχές του 20ού αιώνα» (αγγλική και ελληνική έκδοση 1991, ανανεωμένη ελληνική έκδοση 2001, αγγλική 2002)· «Η ύστατη αγωνία της βυζαντινής πρωτεύουσας»(1992)· «Θρακική Τοπογραφία» (1994)· «Ερυθραία, ένας ευλογημένος μικρόκοσμος στην καρδιά της Ιωνίας» (συλλογικός τόμος, 1997). Άλλα βιβλία: «Πόντος - Ανατολία» (έρευνα και κείμενα για το φωτογραφικό λεύκωμα, εκδ. Μπρατζιώτη 1989)· «Εν τω σταδίω» (Άγρα, 2004).