Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΑΤΩΝ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΑΤΩΝ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

11/5/20

Ο ΕΡΑΣΜΟΣ. ΕΝΑΣ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΙΑΝΟΗΣΗΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΒΟΡΡΑ

Κ. Σπ. Στάικος
Ο Έρασμος. Ένας απόστολος της ελληνικής διανόησης από τον Βορρά

Αθήνα, Άτων, 2020 (Μάρτιος)
Σελίδες: 234, με έγχρωμες και α/μ εικόνες
Διαστάσεις: 14 x 20 εκ.
ISBN χαρτόδετου: 978-618-5337-12-4
Τιμή: 15,00 € // στο βιβλιοπωλείο μας 13,50 €




«Ο Έρασμος θεωρείται, ως ο κατεξοχήν εκπρόσωπος του λεγόμενου χριστιανικού ουμανισμού: αυτός ανέδειξε όσο κανένας άλλος την ανάγκη της ζεύξης του αρχαίου, ελληνικού κυρίως, πνεύματος με τις Γραφές και τη χριστιανική ευσέβεια. Διέτρεξε κατά μήκος και κατά πλάτος τον ευρωπαϊκό χώρο, ξεκινώντας βόρεια από τα κολεγιακά κέντρα της Αγγλίας, την Οξφόρδη και το Καίμπριτζ, και φτάνοντας μέχρι την παπική πρωτεύουσα, σε μια προσπάθεια να καταδείξει ότι τα ηθικά διδάγματα που φωλιάζουν στα έργα της ελληνορωμαϊκής γραμματείας βρίσκονται σε απόλυτη αρμονία με τη Βίβλο και τα κηρύγματα του Ιησού Χριστού, όπως μας τα παραδίδουν οι αποστολικές διδαχές.

Ο σπουδαίος αυτός άνθρωπος του πνεύματος πάσχισε σε όλη του τη ζωή να αποδείξει ότι με εργαλείο την τέχνη της φιλολογίας είναι εφικτό να αποκατασταθούν και να σχολιαστούν κείμενα της αρχαίας ελληνορωμαϊκής γραμματείας και η αυθεντική ευαγγελική παράδοση.

Δυστυχώς το έργο του δεν μελετήθηκε συστηματικά ούτε αναδείχθηκε από τους Έλληνες στοχαστές. Από τα συγγράμματα και τα δοκίμιά του μόνο το Laus Stultitiae (Μωρίας Εγκώμιον/Encomium moriae) μεταφράστηκε αρχικά στα ελληνικά από τον Κοσμά Κοκίδη και έπειτα από τον Στρατή Τσίρκα, ενώ το θέμα της ερασμικής και νεοελληνικής προφοράς σχολιάστηκε επανειλημμένα από τον Γιώργο Μπαμπινιώτη σε βιβλία και άρθρα του.

[...] Η πνευματική πορεία που ακολούθησε ο Έρασμος ξεσήκωσε θύελλα αντιδράσεων στον συντηρητικό κόσμο και τους οπαδούς της σχολαστικής παράδοσης, κυρίως από τότε που άρχισε να αμφισβητεί την εγκυρότητα κειμένων εμβληματικών για τη χριστιανοσύνη, ή μάλλον για την Αγία Έδρα, όπως η λατινική μετάφραση της Βίβλου από τον άγιο Ιερώνυμο, η περίφημη Βουλγάτα. Χαρακτηριστικά, έγραψε ο Έρασμος:

Παρακαλώ τους συκοφάντες μου να καταλάβουν πως αφιέρωσα τα νιάτα μου μελετώντας με πάθος τα αρχαία γράμματα και με πολλά ξενύχτια μπόρεσα να αποκτήσω μια μέτρια γνώση της λατινικής και της ελληνικής γλώσσας, όχι γιατί αναζητούσα κάποια μάταιη δόξα ή για να ευφράνω με ασήμαντες χαρές το πνεύμα μου, αλλά για να ομορφύνω τον ναό του Κυρίου, που τον ντροπιάζουν η αμάθεια και η βαρβαρότητα, για να τον στολίσω με πλούτη παραγνωρισμένα και να παρακινήσω τις γενναίες διάνοιες να αγαπήσουν τις άγιες Γραφές...».

(από το βιβλίο)




17/12/14

ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΑ ΤΕΚΜΗΡΙΑ ΤΗΣ ΠΛΑΤΩΝΙΚΗΣ ΠΑΡΑΔΟΣΗΣ. ΑΠΟ ΤΟΝ 4ο ΑΙΩΝΑ π. Χ. ΕΩΣ ΤΟΝ 16ο ΑΙΩΝΑ


Κ. Σπ. Στάικος
Διαχρονικά τεκμήρια της Πλατωνικής παράδοσης. Από τον 4ο αιώνα π. Χ. έως τον 16ο αιώνα μ.Χ.

Αθήνα, Άτων 2014
321 σελ.
ISBN 978-618-80522-3-9
Τιμή 17,00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 15,30 €




Η συγγραφή της Βιβλιοθήκης του Πλάτωνα και της Ακαδημίας ανέδειξε πολλά ανοιχτά θέματα, τα οποία σχετίζονται με την αναπαραγωγή και ταξινόμηση των Διαλόγων από τα χρόνια του Πλάτωνα, και κατ' επέκταση με τη διαδρομή που ακολούθησε το πλατωνικό corpus. Το πόνημα αυτό στόχο έχει αφενός να διαφωτίσει σκοτεινές πτυχές της διαχρονικής αναπαραγωγής και έκδοσης των πλατωνικών Διαλόγων και των Νόμων -τόσο στο πρωτότυπο, όσο και στις λατινικές και αραβικές μεταφράσεις τους ως τα τέλη του 16ου αιώνα- και αφετέρου να επισημάνει τα έως σήμερα γνωστά υπομνήματα στους Διάλογους, όπως και τα συγγράμματα που συντάχθηκαν με σκοπό να ερμηνεύσουν ιδέες και θεωρίες του.

Είναι σχήμα οξύμωρο από τη μία πλευρά να έχουμε στα χέρια μας το σύνολο της γραφικής δραστηριότητας του Αθηναίου φιλοσόφου, μοναδική περίπτωση σε σχέση με όλους τους άλλους συγγραφείς του αρχαίου κόσμου, και από την άλλη να γνωρίζουμε τόσο λίγα πράγματα αναφορικά με την εκδοτική διαδικασία, τη μετάφραση και την πατρότητα του συνόλου των Διαλόγων, όπως και τις διαδρομές που ακολούθησε η χειρόγραφη παράδοση του πλατωνικού corpus στη διαχρονία.
Τα ερωτήματα και οι προβληματισμοί μας έχουν να κάνουν με θέματα όπως: Υπήρξε ακαδημαϊκή έκδοση του πλατωνικού corpus; Τί ακριβώς υλικό περιήλθε στα χέρια των Αλεξανδρινών και με ποιο σκεπτικό κατατάχθηκε σε τετραλογίες και τριλογίες; Πότε και πού γεννήθηκε η ψευδεπίγραφη δραστηριότητα και τι αντιπροσωπεύουν οι λεγόμενοι "νόθοι" Διάλογοι; Ποιος είναι αυτός που εισήγαγε στη ρωμαϊκή διανόηση τη σκέψη και τα βιβλία του Πλάτωνα; Ποιός πρώτος μετέφρασε στα λατινικά διάλογο του Πλάτωνα; Γιατί επέλεξε τον συγκεκριμένο και η επιλογή του αυτή διαμόρφωσε ή όχι παράδοση; Το Υπόμνημα του Χαλκίδιου στον Τίμαιο σε ποια προγενέστερα υπομνήματα βασίστηκε; Ποιά ήταν η πορεία της διάδοσης της πλατωνικής σκέψης κατά την Ύστερη Ρωμαϊκή εποχή και τον Μεσαίωνα, στη Δύση και την Ανατολή;

Ποιά ήταν η τύχη του Πλάτωνα στον αραβικό κόσμο και γιατί οι Άραβες επέλεξαν να μεταφράσουν και να παραφράσουν κυρίως τον Τίμαιο, την Πολιτεία και τον Παρμενίδη; Πότε άρχισε η συστηματική αναπαραγωγή των Απάντων του σε μορφή κώδικα; Τέλος, ποιός εμφύσησε τη συστηματική διδασκαλία της πλατωνικής σκέψης στη Δύση κατά την Αναγέννηση και ποιός είναι εκείνος που υπέδειξε τον ορθό τρόπο μετάφρασης των Διαλόγων στα λατινικά; Τί αντίκτυπο είχε στην αναβίωση της πλατωνικής φιλοσοφίας η Ακαδημία της Φλωρεντίας και ο Marcilio Ficino ιδιαίτερα;

Σε αυτά τα ανοιχτά ζητήματα, όπως και σε άλλα παρεμφερή, σχετικά με τη διδασκαλία των διαδόχων του Πλάτωνα στην Ακαδημία, θα προσπαθήσουμε να δώσουμε απαντήσεις, στο μέτρο του δυνατού, και να επισημάνουμε σχετικά γεγονότα που θα βοηθήσουν στη διαλεύκανση ιστορικών και φιλολογικών προβλημάτων γύρω από την πλατωνική χειρόγραφη παράδοση, τα οποία δεν παύουν από την αρχαιότητα να απασχολούν τους διανοούμενους και να συνδέονται άμεσα με την αναπαραγωγή και διακίνηση του βιβλίου γενικότερα.

Κ. Σπ. Στάικος
(από την εισαγωγή του βιβλίου)