ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΑΡΧΕΙΩΝ, 9 ΙΟΥΝΙΟΥ 2015

 

ΒΑΣ. ΟΛΓΑΣ 108 * Τ.Θ. 50 742 * 540 14 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ 22

108 VAS. OLGAS AVE. * P.O. BOX 50 742 * GR 540 14 THESSALONIKI 22

2310 295176 * ΦΑΞ 2310 853380

www.elia.org.gr * eliathes@miet.gr 

ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΑΡΧΕΙΩΝ, 9 ΙΟΥΝΙΟΥ 2015

Το ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ στη Θεσσαλονίκη με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Αρχείων στις 9 Ιουνίου σας καλεί σε μια πρώτη γνωριμία με τον κόσμο των αρχείων. Χειρόγραφα ποιήματα, επιστολές λογοτεχνών, υπομνήματα πολιτικών, φωτογραφίες και καρτ-ποστάλ, τεκμήρια, τεκμήρια, τεκμήρια. Ελάτε να συζητήσουμε για τη σημασία των αρχείων, το παρόν και το μέλλον τους, την αξία τους. Περιηγηθείτε στις συλλογές μας, ρωτήστε μας για το πώς μπορείτε να τις χρησιμοποιήσετε και μάθετε γιατί δεν πρέπει να πετάξετε εκείνα τα παλιά χαρτιά του παππού.

Το ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ στη Θεσσαλονίκη, ένα από τα ελάχιστα ιδιωτικά αρχεία της πόλης, στεγάζεται εδώ και τέσσερα χρόνια στη Βίλα Καπαντζή, στην οδό Βασιλίσσης Όλγας 108. Διαθέτει τμήμα αρχείων, βιβλιοθήκη και αναγνωστήριο. Στις συλλογές του βρίσκονται λογοτεχνικά, ιστορικά, οικονομικά και φωτογραφικά αρχεία, καθώς και αρχείο προφορικών μαρτυριών, τα περισσότερα με σημείο αναφοράς τον βορειοελλαδικό χώρο. Το ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ στη Θεσσαλονίκη διαθέτει ακόμη μία πλούσια ερευνητική βιβλιοθήκη και μία μεγάλη συλλογή ψηφιοποιημένου τύπου.

Το φθινόπωρο του 2007 το Διεθνές Συμβούλιο Αρχείων καθιέρωσε την 9η Ιουνίου ως Παγκόσμια Ημέρα Αρχείων. Ο εορτασμός της ημέρας αυτής έχει ως βασική στόχευση να ευαισθητοποιήσει το κοινό για τη σημασία και τον ρόλο των αρχείων, να προβάλει το έργο των αρχειακών φορέων καθώς και τον πλούτο των συλλογών τους και να καλλιεργήσει την αρχειακή κουλτούρα.

Το ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ, την Τρίτη 9 Ιουνίου 2015, θα είναι ανοιχτό για το κοινό από τις 10:00 έως τις 19:00. Σας περιμένουμε να δείτε από κοντά τον χώρο μας και τη δουλειά μας.

Λεωφορεία ΟΑΣΘ (από κέντρο) 5, 6, 8, 33 – στάση Πέτρου Συνδίκα
                               (από ανατολικά) 3, 5, 6, 8 – στάση Ανάληψη.
Υπάρχει χώρος στάθμευσης για το κοινό.

ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΙΑΤΙΚΟ ΠΑΖΑΡΙ ΣΤΟ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΤΟΥ ΜΙΕΤ

Το Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης

 έχει τη χαρά να σας προσκαλέσει στο ετήσιο

Χριστουγεννιάτικο παζάρι

του ΕΛΙΑ

την Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2014 από 12:00 έως 20:00

το Σάββατο 6 και την Κυριακή 7 Δεκεμβρίου 2014 από 11:00 έως 15:00

στο βιβλιοπωλείο του ΜΙΕΤ

Τσιμισκή 11,

Θεσσαλονίκη, τηλ.: 2310 288036

·       Χριστουγεννιάτικα στολίδια, κάρτες, δώρα εμπνευσμένα από τις συλλογές

του ΕΛΙΑ για μικρούς και μεγάλους

·         Λευκώματα και βιβλία του ΕΛΙΑ με έκπτωση έως και 50%

·         Παλαιά έντυπα, συλλεκτικά αντικείμενα και αυθεντικά παιχνίδια

περασμένων δεκαετιών

Το γούρι του 2015

μία χελώνα, σύμβολο τύχης, μακροζωίας και σταθερότητας,
αντίγραφο αρχαίου αιγινίτικου νομίσματος του 6^ου  αιώνα π.Χ.

Το γούρι διατίθεται σε ασήμι 925^ο ή επίχρυσο με χειροποίητο φινίρισμα.

ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΙΑΤΙΚΟ ΠΑΖΑΡΙ ΕΛΙΑ

 

Το Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης 

έχει τη χαρά να σας προσκαλέσει στο ετήσιο 

 Χριστουγεννιάτικο παζάρι
του ΕΛΙΑ

το Σάββατο 14 Δεκεμβρίου 2013 από 10:00 έως 17:00
και την Κυριακή 15 Δεκεμβρίου 2013 από 11:00 έως 17:00
στο βιβλιοπωλείο του ΜΙΕΤ
Τσιμισκή 11,
Θεσσαλονίκη, τηλ.: 2310 288036

Χριστουγεννιάτικα στολίδια, κάρτες, δώρα εμπνευσμένα από τις συλλογές του ΕΛΙΑ για μικρούς και μεγάλους
•
Λευκώματα και βιβλία του ΕΛΙΑ με έκπτωση έως και 50%
•
Περιοδικά δεκαετίας 1960-1970, εφημερίδες από τις αρχές του 20ού αιώνα
και σπάνιες παρτιτούρες
•
Παλαιά έντυπα 19ου και 20ού αιώνα, συλλεκτικά αντικείμενα,
αυθεντικά παιχνίδια περασμένων δεκαετιών
•
Μετοχές, ετικέτες, συσκευασίες, κουτιά και άλλα γοητευτικά πράγματα,
σε πολύ προσιτές τιμές που ξεκινούν από 1€
•
Το γούρι του 2014

Ένα φύλλο ελιάς,
σύμβολο ειρήνης, ελπίδας και νίκης,
σε ασήμι 925ο και επίχρυσο.

ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΙΑΤΙΚΟ ΠΑΖΑΡΙ ΕΛΙΑ

 Το ΕΛΙΑ – ΜΙΕΤ έχει τη χαρά να σας προσκαλέσει σε

Χριστουγεννιάτικο Παζάρι

το Σάββατο 8 Δεκεμβρίου από 10:00 έως 17:00

και την Κυριακή 9 Δεκεμβρίου από 11:00 έως 17:00

στο βιβλιοπωλείο του ΜΙΕΤ

Τσιμισκή 11, Θεσσαλονίκη, τηλ: 2310 288036
 

Χριστουγεννιάτικα στολίδια, κάρτες, 
δώρα για μικρούς και μεγάλους   
Περιοδικά, παρτιτούρες και άλλα έντυπα 19^ου – 20^ού αιώνα   
Λευκώματα και βιβλία του ΕΛΙΑ με έκπτωση έως και 50%   
Αντικείμενα εμπνευσμένα από τις συλλογές του ΕΛΙΑ

Το γούρι του 2013  

τυπογραφικό κόσμημα από έντυπο του 19^ου αιώνα
σε ασήμι 925^o και επίχρυσο
σε μενταγιόν και καρφίτσα

ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΛΙΒΙΕΡΑΤΟΣ, ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ 1821-1919

Εκδήλωση για την παρουσίαση του βιβλίου του Ευάγγελου Λιβιεράτου, Χαρτογραφικές Περιπέτειες της Ελλάδας, 1821-1919, θα πραγματοποιηθεί στο βιβλιοπωλείο του Μορφωτικού Ιδρύματος Εθνικής Τραπέζης στη Θεσσαλονίκη (Τσιμισκή 11) την Τρίτη 16 Φεβρουαρίου, ώρα 8.00 μ.μ.

Θα μιλήσουν ο ομότιμος καθηγητής της Νεότερης Ιστορίας του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας του ΑΠΘ Γιάννης Χασιώτης, ο καθηγητής της Διπλωματικής Ιστορίας του Τμήματος Νομικής του ΑΠΘ Γιάννης Στεφανίδης και ο Διευθυντής Ερευνών στο Ινστιτούτο Νεοελληνικών Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών Γιώργος Τόλιας, ιστορικός της χαρτογραφίας, με παρέμβαση του συγγραφέα.

Το βιβλίο εκδόθηκε πρόσφατα από το Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο (ΕΛΙΑ) του Μορφωτικού Ιδρύματος Εθνικής Τραπέζης, είναι μεγάλου σχήματος με 289 σελίδες, με πλήθος εικόνων και χαρτών κυρίως από το φωτογραφικό και χαρτογραφικό αρχείο του ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ, κατά το μεγαλύτερο μέρος ανέκδοτων μέχρι σήμερα.

Ο συγγραφέας σημειώνει σχετικά με το βιβλίο του ότι προσπαθεί να εξηγήσει το ιστορικό παράδοξο της αδυναμίας του νεοελληνικού κράτους να αναπτύξει μια πολιτική συγκρότησης ενός δημόσιου, βιώσιμου, εγγυημένου, διαφανούς και πάντα ενημερωμένου συστήματος χαρτογράφησης. Μια πολιτική που θα στόχευε στη γνώση του γεωχώρου της επικράτειας και στη γεωεποπτική αυτάρκεια του κρατικού μηχανισμού.

Και συνεχίζει: «Αντίθετα, το πρόβλημα της ανυπαρξίας πολιτικής χαρτογραφήσεων για την καταγραφή και τεκμηρίωση του γεωχώρου, μέσω της αποτύπωσης και της απεικόνισής του, εξακολουθεί να καταταλαιπωρεί μέχρι σήμερα το κράτος και την κοινωνία χωρίς να γίνεται ακόμη κατανοητό στις ουσιαστικές πολύπτυχες διαστάσεις του από τους κυβερνώντες και το πολιτικό σύστημα, αλλά ίσως ευρύτερα.

[...] Η αφήγηση εμπλέκει, ανάμεσα σε πολλά άλλα, τους επαναστατημένους Έλληνες του ’21 και τις ηγεσίες τους, τη διαπάλη για τη διανομή των εθνικών γαιών, τα βαθιά εμπεδωμένα οθωμανικά ήθη περί τις γαίες, τους Γάλλους χαρτογράφους, τον Καποδίστρια, τις αντιδικίες των Βαυαρών για την πολιτική της γης, τον Κωλέττη, τους ανερχόμενους στρατιωτικούς μηχανισμούς, τον Κουμουνδούρο, τους ανταγωνισμούς της πολιτικής και στρατιωτικής τεχνικής εκπαίδευσης, τους γερμανούς χαρτογράφους, τη χαρτογραφία του ελληνικού ζωτικού χώρου, των Παπαρρηγόπουλο, τον Τρικούπη, την κυρίαρχη επιρροή των αυστριακών χαρτογράφων, κυρίως μετά την ενσωμάτωση της Θεσσαλίας, τη χαρτογραφική πτυχή της Εθνικής Εταιρείας, τη μορφή ενός σημαντικού αξιωματικού του Κωνσταντίνου Νίδερ (σε ανέκδοτη χειρόγραφη έκθεση του οποίου οφείλεται η ιδέα της συγγραφής του βιβλίου), τον οραματικό, για μια πολιτική χαρτογράφηση της χώρας, Κωνσταντίνο Καρούσο, το χαρτογραφικό φιάσκο του 1897, τη μετέπειτα αναδιοργάνωση και την τελική απόλυτη στρατιωτική επικυριαρχία στα χαρτογραφικά μετά το 1909 και μέχρι τους βαλκανικούς αγώνες και τη χαρτογραφική χειραφέτηση του ελληνικού στρατού στα τέλη της β΄ δεκαετίας του 20ού αιώνα».

Στο βιβλίο πραγματεύονται απαντήσεις σχετικά με τη σχέση που μπορεί να έχει η περιπετειώδης και τελικά άγονη διαχρονική ιστορία της χωρικής απεικόνισης του νεοελληνικού κράτους, ή με άλλα λόγια της κρατικής χαρτογραφίας, με επίκαιρα σοβαρά ζητήματα της ελληνικής δημόσιας ζωής (προστασία δασικού πλούτου, εθνικό κτηματολόγιο, μοναστηριακές κτηματικές υποθέσεις κ.ά.), αλλά και αναφορικά με το χρόνιο πρόβλημα της απεικονιστικής τεκμηρίωσης του χώρου της ελληνικής επικράτειας ―χαρτογραφίας― από το νεοελληνικό κράτος, που δεσμεύουν αρνητικά τη χώρα, με τον έναν ή άλλο τρόπο.

Ο συγγραφέας σχολιάζει για το βιβλίο του: «Η αφήγηση αναδεικνύει τις περιπέτειες του μάλλον άγνωστου μέχρι σήμερα και υποβαθμισμένου από την κλασική ιστοριογραφία χαρτογραφικού προβλήματος της χώρας, ως θεμελιακό στοιχείο της διαχρονικής αδυναμίας του κράτους και των θεσμών του να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις των σχέσεών του με τους πολίτες στα θέματα της γης και του περιβάλλοντός της. Αναδεικνύεται η διαπίστωση ότι η έλλειψη μιας χαρτογραφικά τεκμηριωμένης και δημόσια εγγυημένης γνώσης του γεωχώρου της ελεύθερης ελληνικής επικράτειας (από τα μικρά της όρια του 1830 μέχρι τα μεγαλύτερα του δεύτερου μισού του 19ου αιώνα και τα ακόμη μεγαλύτερα των αρχών του 20ού), ως προαπαιτούμενη κρατική υποδομή για μια μεγάλη και σοβαρή πολιτική γης, όπως συνέβη πολύ νωρίτερα παντού στην Ευρώπη, ήταν πάντα μια μαύρη τρύπα για τη χώρα, που απέτρεπε την ομαλή εξέλιξη στην ανάπτυξή της.

Προκύπτει ότι εάν η χώρα είχε αποκτήσει έγκαιρα μια τέτοια πολιτική χαρτογράφησης, δηλαδή μια πολιτική συστηματικής αποτύπωσης και απεικόνισης του γεωχώρου, η ευρύτερη κουλτούρα της εθνικής χαρτογράφησης θα λειτουργούσε ως σημαντικό εργαλείο όχι μόνο στον σχεδιασμό, τον προγραμματισμό, την εφαρμογή και την αξιολόγηση των λειτουργιών και της αποδοτικότητας του κράτους, σε σχέση με τα τόσο σοβαρά ζητήματα των γαιών, αλλά και ως μια ευρύτερη παρέμβαση, ανάμεσα σε άλλα, και στην πολλαπλά ευεργετική γεωγραφική διαπαιδαγώγηση των νεοελλήνων».

Ο Ευάγγελος Λιβιεράτος είναι από το 1979 καθηγητής της ανωτέρας γεωδαισίας και χαρτογραφίας στην Πολυτεχνική Σχολή του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Συνεργάστηκε με ερευνητικά ιδρύματα και πανεπιστήμια στις Ηνωμένες Πολιτείες, τη Σουηδία, τη Γερμανία, την Ολλανδία και την Ιταλία, και είναι σήμερα πρόεδρος της επιτροπής της Διεθνούς Χαρτογραφικής Ένωσης (ICA) για τις ψηφιακές τεχνολογίες στη χαρτογραφική κληρονομιά και εκδότης του διεθνούς διαδικτυακού περιοδικού e-Perimetron για τις επιστήμες και τεχνολογίες τις σχετιζόμενες με την ιστορία της χαρτογραφίας και των χαρτών (www.e-perimetron.org).

Πρόσφατα άλλα βιβλία του: 25 Αιώνες χαρτογραφίας και χαρτών. Μια περιήγηση από τους Ίωνες στον Πτολεμαίο και τον Ρήγα (εκδόσεις Ζήτη, Θεσσαλονίκη, 2007), Ένα ταξίδι στην κυριαρχία των χαρτών. Ιστορίες για την απεικόνιση της διεύρυνσης του κόσμου (εκδόσεις Ζήτη, Θεσσαλονίκη, 2007), Cyprus on historic maps. Placement, shape and orientation from a digital point of view (ΠΙΤΚ, Λευκωσία, 2008), Άγιον Όρος και Κύπρος στον χάρτη της Ελλάδας του Άνθιμου Γαζή 1800 (Αγιορειτική Βιβλιοθήκη, Α.Ο., 2009).

ΜΩΡΙΣ ΣΑΛΤΙΕΛ

Ο Μωρίς της «Τέχνης» και της τέχνης

Επιμέλεια: Δημήτρης Ιωάννου, Παναγιώτης Πίστας,

Ελένη και Σίμος Σαλτιέλ

Θεσσαλονίκη, Ελληνικό Λογοτεχνικό και

Ιστορικό Αρχείο 2008

168 σελ., με αρκετές α/μ φωτογραφίες

Τιμή πανόδετου 17.33 € / στο βιβλιοπωλείο μας 13.86 €

«Για την συμπλήρωση δέκα χρόνων από το θάνατο του Μωρίς Σαλτιέλ σκεφτήκαμε να θυμίσουμε μέσα από μαρτυρίες φίλων και συνεργατών, φωτογραφικό υλικό, αλλά και άμεσα, από τις δημοσιεύσεις του, την δράση του στον τομέα του πολιτισμού και της παιδείας, την προσωπικότητά του.

Αυτή ήταν μόνο η εξωτερική αφορμή για την έκδοση του μικρού τόμου που κρατάτε στα χέρια σας.

 Γιώργος Νάτσης, Γιώργος Σεφέρης, Μωρίς Σαλτιέλ

Η διαπίστωση ότι με το πέρασμα του χρόνου και με το νέο πνεύμα της εποχής η ανιδιοτέλεια και η αφοσίωση στον τομέα του πολιτισμού εκλείπουν, επέβαλε να τονίσουμε το έργο του Μωρίς Σαλτιέλ στους χώρους που διακόνησε και υπηρέτησε, τη Μακεδονική Καλλιτεχνική Εταιρεία «Τέχνη», τη Συντονιστική Επιτροπή Εκπολιτιστικών Σωματείων Βορείου Ελλάδος, το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος και το Κρατκό Ωδείο Θεσσαλονίκης.

Υποδοχή του Ιάνη Ξενάκη στα γραφεία της «Τέχνης», 20-11-1974
Από αριστερά: Δημήτρης Φατούρος, Μωρίς Σαλτιέλ,
Γιάννης Γ. Παπαϊωάννου, Ιάνης Ξενάκης

Αυτά τα δύο του χαρακτηριστικά, όπως και η συνεργατικότητα, το πρακτικό και οργανωτικό πνεύμα, η επιμονή και η εργατικότητα για την επίτευξη των στόχων, η βάσανος των θεμάτων με ερωτήσεις στους ειδικούς, η δημιουργική γκρίνια και η ικανότητα να μετράει τους ανθρώπους, ήταν κάποιες από τις ιδιότητές του. Και πάνω απ’ όλα η έγνοια του για τους νέους και για την εξοικείωση των παιδιών με τις τέχνες.

 Δέκα χρόνια «Τέχνη»,
απονομή αναμνηστικού από τον Λίνο Πολίτη, 1962

Ο Μωρίς Σαλτιέλ ήταν ο άνθρωπος που έθεσε πάνω από την εβραϊκότητα την ελληνικότητά του και πάνω απ’ αυτήν τον υγιή τοπικισμό· πρώτα απ’ όλα η Θεσσαλονίκη. Και βέβαια, μέλημά του ήταν η δημιουργία υποδομών και θεσμών, όχι τα βραχύβια σύντομης λάμψης έργα…»

Δημήτρης Ιωάννου

(Από τον πρόλογο του βιβλίου)

Διαβάστε δημοσίευμα στην εφημερίδα «ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ» εδώ http://www.makthes.gr/index.php?name=News&file=article&sid=29755