ΤΑΞΙΔΕΥΟΝΤΑΣ ΣΤΗΝ ΗΠΕΙΡΟ ΤΟΥ 19ΟΥ ΑΙΩΝΑ. ΑΝΘΡΩΠΟΙ ΚΑΙ ΤΟΠΙΑ

Ταξιδεύοντας στην Ήπειρο του 19ου αιώνα. Άνθρωποι και τοπία

Επιμέλεια: Νίκος Καράμπελας, Αθηνά Ι. Κωνσταντάκη
Κείμενα: Αθηνά Ι. Κωνσταντάκη, Ελένη Γ. Κατσαρού
Πρέβεζα, Ίδρυμα Ακτία Νικόπολης / Περιφερειακή Ένωση Δήμων Ηπείρου, 2021 (Δεκέμβριος)
Δίγλωσση έκδοση (ελληνικά / αγγλικά)
Σελίδες: 184, με έγχρωμες και α/μ εικόνες
Διαστάσεις: 30 x 27 εκ.
ISBN πανόδετου: 978-960-7660-31-2 / 978-618-85870-31-2
Τιμή: 68,90 € // στο βιβλιοπωλείο μας 62,01 €

«…Ο ηρωισμός και οι Αγώνες των Σουλιωτών για Ελευθερία κατά την Προεπαναστατική κυρίως περίοδο, ευαισθητοποίησαν και ενέπνευσαν πολλούς Ευρωπαίους, που θέλησαν να δουν από κοντά τον τόπο των αγώνων των ηρώων. Τούτο −σε συνδυασμό με τη σχετική ασφάλεια που πρόσφερε στους ταξιδιώτες ο Αλή πασάς Τεπελενλής, που ηγεμόνευε την Ήπειρο και την Αλβανία προεπαναστατικά− συνετέλεσε αποφασιστικά στην ανάδυση ενός ευρέος ευρωπαϊκού περιηγητικού ρεύματος στην Ήπειρο του 19ου αιώνα.

[…] Η εικονογράφηση των περιηγητικών συγγραμμάτων του 19ου αιώνα γινόταν με τα διαθέσιμα την εποχή εκείνη μέσα. Στην προ-φωτογραφική περίοδο, οι απεικονίσεις των βιβλίων αποτελούσαν προϊόν της χαρακτικής τέχνης, η οποία μετέφερε στο χαρτί τα σκίτσα και τα έργα ζωγραφικής που οι ταξιδιώτες δημιουργούσαν, κατά κύριο λόγο, στη διάρκεια των περιηγήσεών τους. Τα χαρακτικά αυτά διασώζουν την εικόνα της Ηπείρου της εποχής τους.

[…] Στο λεύκωμα παρουσιάζονται 140 περίπου έργα −λιθογραφίες, χαλκογραφίες, ακουατίντες, ξυλογραφίες, σχέδια, υδατογραφίες, παστέλ, ελαιογραφίες κ.α.− τα οποία απεικονίζουν ανθρώπους και τοπία της Ηπείρου. Προέρχονται, κατά κύριο λόγο, από θησαυρισμένα στη βιβλιοθήκη του Ιδρύματος παλαιότυπα περιηγητικά βιβλία, καθώς και από συλλογές μεγάλων δημόσιων και ιδιωτικών οργανισμών, στις οποίες φυλάσσονται πρωτότυπα σκίτσα και έργα ζωγραφικής. Σημαντική πηγή υπήρξε η Βιβλιοθήκη Χόουτον του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ, στις συλλογές της οποίας συγκαταλέγεται μεγάλος αριθμός επιχρωματισμένων σχεδίων του εξαίρετου και μοναδικού τοπιογράφου Έντουαρντ Λύαρ, ο οποίος απεικόνισε, σχεδόν φωτογραφικά, πολλές γωνιές της Ηπείρου στα μέσα του 19ου αιώνα. Λίγα, αλλά εξαιρετικά ζωγραφικά έργα προέρχονται από το Μουσείο του Λούβρου, το Βρετανικό Μουσείο, το Μουσείο Ασμόλειαν της Οξφόρδης, το Μητροπολιτικό Μουσείο της Νέας Υόρκης, τη Γεννάδειο Βιβλιοθήκη, την Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας, την Εθνική Πανεπιστημιακή Βιβλιοθήκη του Στρασβούργου, την Πινακοθήκη Τόζιο Μαρτινένγκο της Μπρέσσια, τους οίκου; Δημοπρασιών Κρίστις, Μπώναμς και Σόθμπυς…».

Νίκος Δ. Καράμπελας

(από τον πρόλογο του βιβλίου)

ΗΠΕΙΡΩΤΙΚΟ ΜΟΙΡΟΛΟΪ

Κρίστοφερ Κινγκ
Ηπειρώτικο μοιρολόϊ. Οδοιπορικό στην αρχαιότερη ζωντανή δημώδη μουσική της Ευρώπης
 
 Μετάφραση: Αριστείδης Μαλλιαρός
Αθήνα, Εκδόσεις Δώμα 2018
Σελίδες: 429, με α/μ εικόνες
Διαστάσεις: 13 x 20 εκ.
ISBN χαρτόδετου: 978-618-83224-5-5
Τιμή: 20,00 € // στο βιβλιοπωλείο μας 18,00 €



Συνηθίζουμε ν’ αντιλαμβανόμαστε τη μουσική σαν μια μορφή ψυχαγωγίας ― σαν μια πολυτέλεια, τελικά σαν κάτι το περιττό. Και πράγματι η μουσική που συνήθως ακούμε αυτόν το σκοπό έχει: να διασκεδάσει. Ποια ήταν όμως η πρωταρχική λειτουργία της μουσικής; Για ποιο λόγο άρχισαν κάποτε οι άνθρωποι να τραγουδούν και να χορεύουν;

Ο Κρίστοφερ Κινγκ, βραβευμένος μουσικός παραγωγός και μανιώδης συλλέκτης δίσκων γραμμοφώνου, υποστηρίζει ότι η μουσική στην πρωταρχική της μορφή είναι ένα γιατρικό για τις πληγές της ψυχής ― κάτι εξίσου απαραίτητο με τον αέρα και την τροφή.

Σταδιακά η μουσική έπαψε να έχει αυτή τη λειτουργία. Τα εύθραυστα πολιτισμικά οικοσυστήματα μες στα οποία η μουσική επιτελούσε το ιαματικό της έργο καταστράφηκαν.

Μ’ εξαίρεση μια απόμερη γωνιά της Ελλάδας, στις εσχατιές της Ευρώπης ― την Ήπειρο. Εδώ, σαν από θαύμα, κρατήθηκε ζωντανός ένας πανάρχαιος τρόπος ζωής που επέτρεψε στη μουσική να διατηρήσει το θεραπευτικό της ρόλο. Ο Κινγκ αναλαμβάνει να μας ξεναγήσει σ’ αυτόν το σκληρό μα μαγικό τόπο, όπου η μουσική γίνεται ένα με την ποίηση, το χορό και τη γιορτή.

Ο Κινγκ γράφει για την ιστορία της Ηπείρου και το μεγαλείο του το­πίου, για τα πανηγύρια, τα τσίπουρα και τους Τσιγγάνους οργανοπαίχτες, για τα συλλογικά βιώματα και τις κοινές αναμνήσεις. Μας μιλά για τη μουσική σαν θρήνο, σαν νανούρισμα και σαν παρηγοριά. Μας μιλά γι’ ανθρώπους που ξέρουν να πενθήσουν και ξέρουν να γλεντήσουν.

Συνδυάζοντας το φιλοσοφικό στοχασμό με την ιστορική περιγραφή, τη μουσικολογική ανάλυση με την ανθρωπολογική ματιά, η παθιασμένη και παιγνιώδης αυτή αφήγηση παίρνει τελικά τη μορφή ενός ερωτικού γράμματος στη μουσική και τους ανθρώπους της Ηπείρου.

 (πηγή: Εκδόσεις Δώμα)

ΟΔΟΙΠΟΡΩΝΤΑΣ ΣΕ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ, ΘΕΣΣΑΛΙΑ ΚΑΙ ΗΠΕΙΡΟ-ΑΛΒΑΝΙΑ ΕΝ ΕΤΕΙ 1850

Σπύρος Καράβας
Οδοιπορώντας σε Μακεδονία, Θεσσαλία και Ήπειρο-Αλβανία εν έτει 1850. Η στρατιωτική γεωγραφία του Βασιλείου Νικολαΐδη προς χρήσιν του ελληνικού κατακτητικού στρατού και οι τύχες της

Αθήνα, Εκδόσεις Βιβλιόραμα 2018
Σελίδες: 218, με α/μ χάρτες και CD
Διαστάσεις: 17 x 24 εκ.
ISBN χαρτόδετου: 978-960-9548-39-7
Τιμή: 14,84 € // στο βιβλιοπωλείο μας 13,36 €

«Είθε οι ενδεείς ούτοι κόποι μας να καταστώσι χρήσιμοι! Είθε να γείνωσι πρόδρομοι μεγάλων κατορθωμάτων! Αι τερπναί προσδοκίαι των Ελλήνων να πληρωθώσιν, ο δε σταυρός, επερειδόμενος επί του σκήπτρου και της σπάθης, να μεταφέρη θριαμβευτικώς τας ελληνικάς σημαίας μέχρι περάτων!...»

Μέσα από το οδοιπορικό του Βασίλειου Νικολαΐδη σε Μακεδονία, Θεσσαλία και Ήπειρο-Αλβανία, ανιχνεύονται οι αρμοί του ελληνικού αλυτρωτισμού, ενώ συγχρόνως εξιστορούνται οι τύχες της αγνότατης έως σήμερα λιθόγραφης Στρατιωτικής Γεωγραφίας (1851) του λόγιου λοχαγού στη δίνη του Κριμαϊκού Πολέμου (1853-1856) και παρακολουθείται η απογονή του έργου του. Η μελέτη συνοδεύεται από εκτενή πίνακα γεωγραφικών όρων και ευρετήριο, καθώς και την ηλεκτρονική έκδοση της Στρατιωτικής Γεωγραφίας σε ένθετο CD.

Το χειρόγραφο υπόμνημα του Νικολαΐδη, προς χρήσιν των επιτελών του Υπουργείου Στρατιωτικών και του ελληνικού «κατακτητικού στρατού», αποτέλεσε το προϊόν της πρώτης επίσημης και μυστικής αποστολής στα διεκδικούμενα εδάφη της Ευρωπαϊκής Τουρκίας, δηλαδή σε μια terra incognita την οποία κληρονομικώ δικαίω διεκδικούσε ο ελληνικός εθνικισμός. Οι πολιτικές εξελίξεις της δεκαετίας που προηγήθηκε του 1850, όταν ο Νικολαΐδης περιηγείται και κατοπτεύει τις «όμορες επαρχίες», έθεταν εκ των πραγμάτων επιτακτικά το ζήτημα της γνώσης του χώρου, του διεκδικούμενου από την Ελλάδα χώρου. Όχι πλέον με όρους φιλολογικούς και ιστορικούς, αλλά με όρους φυσικής και πολιτικής γεωγραφίας. Ήταν τότε που είχε αρχίσει να γίνεται συνείδηση στα καθ ημάς πως «το πειστικώτερον των εθνικών δικαίων επιχείρημα είναι η δύναμις». Σε αυτήν ακριβώς τη συνάφεια, η Στρατιωτική Γεωγραφία του Νικολαΐδη προσφέρεται για να διερευνηθεί η συγκρότηση της σύγχρονης εθνικής γεωγραφίας της Ελλάδας, με την παραγωγή του εθνικού χώρου να προκύπτει από τις ανάγκες του Βασιλείου για απόκτηση εκείνου που αργότερα θα ονομαζόταν ζωτικός χώρος.

(από το οπισθόφυλλο του βιβλίου)

ΙΣΤΟΡΙΑ-ΛΟΓΙΟΣΥΝΗ: Η ΗΠΕΙΡΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΙΩΑΝΝΙΝΑ ΑΠΟ ΤΟ 1430 ΕΩΣ ΤΟ 1913

Πρακτικά Α΄ Πανηπειρωτικού Συνεδρίου «Ιστορία-Λογιοσύνη: Η Ήπειρος και τα Ιωάννινα από το 1430 έως το 1913»

Επιμέλεια: Γεώργιος Παπαγεωργίου, Κωνσταντίνος Θ. Πέτσιος
Κείμενα: συλλογικό
Ιωάννινα, Εταιρεία Ηπειρωτικών Μελετών 2015
1202 σελ. με α/μ εικόνες. Τόμοι: Α΄, Β΄
Τιμή 21,20 € / στο βιβλιοπωλείο μας 18,02 €
 



ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Α΄ ΤΟΜΟΣ

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Θ.ΠΕΤΣΙΟΣ, Όψεις της φιλοσοφικής συζήτησης στις Σχολές των Ιωαννίνων κατά τον 17ο και τις αρχές του 18ου αιώνα
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ, Οι προξενικές Εκθέσεις ως πηγή οικονομικής και κοινωνικής Ιστορίας για την πόλη των Ιωαννίνων στο β΄μισό του 19ου αιώνα
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Π. ΒΛΑΧΟΣ, Λόγος στα Εγκαίνια της Πινακοθήκης της Ε. Η. Μ.
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΥ, Οικονομική και κοινωνική κατάσταση των καζάδων Άρτας και Πρέβεζας σύμφωνα με ανέκδοτα υπομνήματα του προξένου της Γαλλίας στα Ιωάννινα Eugene Poujade (1842-1843)
ΝΙΚΟΣ Δ. ΚΑΡΑΜΠΕΛΑΣ, Η κατάκτηση της Πρέβεζας από τον Μωάμεθ β΄
ΑΡΓΥΡΙΟΣ ΓΙΑΝΝΕΛΟΣ, Εκβιομηχάνιση στην Ήπειρο μετά την απελευθέρωση. Η περίπτωση της Πάργας
ΚΑΤΕΡΙΝΑ Β. ΚΟΡΡΕ, Συμβολή στην ιστορία του βορειοηπειρωτικού ελληνισμού κατά το β΄μισό του 16ου αιώνα
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΚΟΥΝΤΟΥΡΗΣ, Ο εκ Κράψης Ιωαννίνων Ιωάσαφ ο Μεγαλοπρεπής, Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως (1556-1565)
ΠΑΝΟΣ ΤΖΙΟΒΑΣ, Οι προτάσεις του διδάκτορα της Νομικής Γ. Ευαγγελίδη για την εκπαίδευση και τα λάσσα στην Πατριαρχική Εξαρχία Μετσόβου, στην πόλη και την επαρχία Ιωαννίνων
ΜΑΡΙΑ ΠΑΠΠΑ, Νέες χώρες και εθνική ενσωμάτωση: Το παράδειγμα των Ιωαννίνων
ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΔΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ, Τα κατά Γ. Γαζή δεινά του Δελβινακίου. Μια ποιητική αφήγηση της ιστορίας
ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΚΑΛΟΥΣΙΟΣ, Ηπειτωτικά Σύμμεικτα από την χειρόγραφη παράδοση, ήτοι βιβλιογράφοι, αργυροχρυσοχόοι, κτίστες, έμποροι, Επίσκοποι
ΣΠΥΡΙΔΩΝ ΜΙΧΑΛΕΑΣ, Τα προικοσύμφωνα των Ιωαννίνων ως πηγή της νεότερης κοινωνικής και οικονομικής Ιστορίας
ΙΩΑΝΝΗΣ ΒΛΑΧΟΣΤΕΡΓΙΟΣ, Ο οίκος των Μισιαίων. Μια διαδρομή πέντε αιώνων
ΣΤΑΥΡΟΣ ΜΑΜΑΛΟΥΚΟΣ, Η αρχιτεκτονική της κατοικίας στην Ήπειρο από τα μέσα του 15ου ως τις αρχές του 20ου αιώνα
ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΤΣΙΟΔΟΥΛΟΣ, Το σεράι του Μουχτάρ πασά στον Μπαχτσέ του Μπαρδάκη στα Ιωάννινα
ΜΑΙΡΗ ΚΩΣΤΗ, Οι φωτογράφοι των Ιωαννίνων μέχρι και την απελευθέρωση της πόλεως
ΒΑΡΒΑΡΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ, Το Κάστρο των Ιωαννίνων
ΚΡΥΣΤΑΛΛΙΑ ΜΑΝΤΖΑΝΑ- ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΤΣΟΔΟΥΛΟΣ, Η παρουσία μιας βυζαντινής δέσποινας της Ηπείρου στη Μονή του Μεγάλου Μετεώρου
ΑΡΓΥΡΩ ΚΑΡΑΜΠΕΡΙΔΗ, 15ος αιώνας:Η εποχή της μετάβασης. Με αφορμή το ξωκκλήσι του Αγίου Νικολάου στην Παλαιογορίτσα Κόνιτσας
ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΓΙΑΝΝΟΥΛΗΣ, Η τιμή του Αρχαγγέλου Μιχαήλ στην Ήπειρο από τη Βυζαντινή περίοδο μέχρι σήμερα

Β΄ ΤΟΜΟΣ

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΟΥΕΡΕΦ, Κωνσταντίνος Καραπάνος (1840-1911) και Δωδώνη. Οι απαρχές της έρευνας
ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΜΑΝΟΠΟΥΛΟΣ, Οι πρώτες ταυτίσεις και έρευνες στη Δωδώνη κατά τον 19ο αιώνα
ΔΩΡΑ ΜΑΡΚΑΤΟΥ, Δημόσια μνημεία για την απελευθέρωση των Ιωαννίνων και το ιδεολογικό τους πλαίσιο
ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΜΑΡΟΥ, Διαχείριση μοναστηριακής περιουσίας: Η περίπτωση της μονής Δουρούτης Ιωαννίνων (1865-1902)
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΟΜΗΣ - ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΤΟΛΗΣ, Από την Ήπειρο στο Αρχιπέλαγος. Ηπειρώτες εγκατεστημένοι στην Ερμούπολη (1821-1912)
ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ ΔΗΜΟΥ, Η Συμβολή του Οικουμενικού Πατριαρχείου στην διάσωση και διάδοση των Μεγάλων και Σεπτών Παραδόσεων της Εκκλησίας και του Γένους στην Ήπειρο κατά τα δύστηνα χρόνια της Οθωμανοκρατίας (1430-1913)
ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΜΙΧΑΗΛΑΡΗΣ, Η εκκλησιαστική πολιτική του Αλή Πασά με βάση νέα στοιχεία του Αρχείου του
ΕΛΕΝΗ ΚΟΥΡΜΑΝΤΖΗ, Αληπασιάδες
ΛΑΜΠΡΟΣ ΦΛΙΤΟΥΡΗΣ, Η πολιορκία των Ιωαννίνων (1912-1913) μέσα από τις ανταποκρίσεις του γαλλικού Τύπου
ΣΠΥΡΟΣ ΠΛΟΥΜΙΔΗΣ, Ο αντίκτυπος της απελευθέρωσης των Ιωαννίνων (1913) στην ελληνική κοινωνία και εθνική ιδεολογία
ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΤΣΑΜΑΤΟΣ, Η δράση της Ηπειρωτικής Εταιρείας και του Ελληνικού Στρατού στην περιοχή Αχέροντα, Φαναριού και Παραμυθιάς κατά τη διάρκεια του Απελευθερωτικού Αγώνα της Ηπείρου (1912-13)
ΜΙΧΑΛΗΣ ΠΑΝΤΟΥΛΑΣ, Ανέκδοτο «μπουγιουρτί» του Κιουταχή για τη μάχη της Βελτσίστας
ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ, Σωματειακή οργάνωση στα Ιωάννινα κατά την απελευθερωτική περίοδο
ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΜΠΕΝΑΤΣΗΣ, Η αλληλενέργεια Λογοτεχνίας και Ιστορίας στην Ήπειρο: Από την ιστορικότητα του Παΐσιου του Μικρού ως τη μυθοπλασία του Θανάση Πετσάλη – Διομήδη
MAIDA MASSIMILIANO, Ιστορία και δημοτικό τραγούδι της Ηπείρου στα ποιήματα του Κωστή Παλαμά
ΜΑΧΗ ΠΑΪΖΗ-ΑΠΟΣΤΟΛΟΠΟΥΛΟΥ, Τα χειρόγραφα της Βήσσανης. Νεότερα στοιχεία
ΒΕΝΕΤΙΑ ΧΑΤΖΟΠΟΥΛΟΥ, Άγνωστη παρρησία της Ι. Μ. Αγίου Παντελεήμονος Νήσου και οι Συντεχνίες των Ιωαννίνων
ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΓΛΑΒΙΝΑΣ, Ο κληρικός Θεοφάνης Μαυρομμάτης ή Fan Noli (6.1.1882 - † 13.3.1965)
ΕΛΕΝΗ ΚΙΓΚΑ, Η συμβολή της Ηπείρου στη λεξικογραφία της εποχής του Νεοελληνικού Διαφωτισμού (18ος - 19ος αι.)
ΚΩΣΤΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ, Τοπωνυμικοί περίπατοι στις όχθες της λίμνης των Ιωαννίνων
ΕΛΕΝΗ ΑΓΓΕΛΟΜΑΤΗ-ΤΣΟΥΓΚΑΡΑΚΗ, Η ανέκδοτη αλληλογραφία του Γιαννιώτη λογίου Λάμπρου Φωτιάδη (1752-1805) πηγή για τον βίο και το έργο του
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΣ, Ο Ευγένιος Βούλγαρης και η διδασκαλία της θεολογικής επιστήμης στα Ιωάννινα κατά τα μέσα του 18ου αι.
ΜΑΡΘΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ, Οι Κανονισμοί της Ζωσιμαίας Σχολής (1843, 1878, 1892, 1896, 1897) και η δυναμική τους παρέμβαση στις εκπαιδευτικές, διοικητικές και κοινωνικές δομές
ΑΝΝΑ ΜΑΝΔΥΛΑΡΑ, «Γλέπαμαν την παρέλαση του στρατού μας με λαχτάρα». Η απελευθέρωση των Ιωαννίνων ως γιορτή του ελληνικού εθνικού κράτους
ΓΕΩΡΓΙΑ ΑΠΟΣΤΟΛΟΠΟΥΛΟΥ, Το Μαντείο της Δωδώνης στη φιλοσοφική ερμηνεία του Hegel
ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΠΟΥΛΟΣ, Σκλαβιά και αντίσταση στην τουρκοκρατούμενη Ήπειρο. Η μαρτυρία της τέχνης της
ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΓΚΟΤΟΒΟΣ, Παιδεία και ταυτότητες: τα πολυεθνικά Γιάννενα της Οθωμανικής εποχής
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Π. ΒΛΑΧΟΣ, Παραβατική συμπεριφορά και έλεγχος μαθητών της Ζωσιμαίας Σχολής κατά τα τέλη του 19ου - αρχές 20ου αι.
ΙΩΑΝΝΗΣ Π. ΧΟΥΛΙΑΡΑΣ, Η μεταβυζαντινή μνημειακή ζωγραφική στο λεκανοπέδιο Ιωαννίνων (16ος-17ος αι.)
ΧΑΡΙΤΩΝ ΚΑΡΑΝΑΣΙΟΣ, Μία ψυχανάλυση του Αλή Πασά στην «ατομική ανάλυση» του Στέφανου Ξένου (1883)
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Θ. ΠΕΤΣΙΟΣ, Επιλογισμός

ΜΟΥΣΙΚΟΣ ΧΑΡΤΗΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ

Μουσική από την Ήπειρο

Επιστημονική επιμέλεια: Γιώργος Κοκκώνης

Αθήνα, Ίδρυμα της Βουλής των Ελλήνων 2008

110 σελ., τιμή 30.00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 25.50 €

Ο δεύτερος τόμος της σειράς «Μουσικός Χάρτης του Ελληνισμού» είναι αφιερωμένος στη μουσική από την Ήπειρο. Στο λεύκωμα παρουσιάζεται ο μουσικός πολιτισμός της Ηπείρου που ζει στη δική του διάσταση και εξελίσσεται διαρκώς, ενσωματώνοντας τις καινοτομίες, ανανεώνοντας την κοινωνική του εμβέλεια και πάντα αναπαράγοντας τις ιδιαιτερότητές του σε πολλαπλά επίπεδα. Το θέμα προσεγγίζεται σε συνάρτηση με τη φυσική γεωγραφία και την ανθρωπογεωγραφία του χώρου.

Ο «μουσικός χάρτης» διαμορφώνεται από τα μεγάλα μουσικά κέντρα και τα δίκτυα κίνησής τους, με στόχο τον πληρέστερο προσδιορισμό των περιοχών που έπαιξαν και συνεχίζουν να παίζουν πρωταγωνιστικό ρόλο. Ταυτόχρονα, αναδεικνύεται το δίκτυο επιρροής των κέντρων αυτών προς τις περιφέρειες και τα τοπικά ιδιώματα.

Στους τρεις ψηφιακούς δίσκους (cds) που συνοδεύουν την έκδοση καταγράφονται χαρακτηριστικά τραγούδια της Ηπείρου. Το μεγαλύτερο μέρος του ηχητικού συνόλου προέρχεται από νέες ηχογραφήσεις που αναδεικνύουν τις ιδιαιτερότητες των τοπικών «σχολών» αλλά και τη πραγματικότητα των μουσικών πρακτικών. Πλαισιώνεται επίσης από κλασικές ηχογραφήσεις μεγάλων μουσικών οι οποίοι πρωταγωνίστησαν στη διαμόρφωση τεχνικής εκτέλεσης και ιδιωμάτων που σημάδεψαν τις επόμενες γενιές.

Διπλός χορός στα Θοδώριανα Άρτας

Φεγγαροπρόσωπη
Μωρή φεγγαροπρόσωπη, του ήλιου θυγατέρα
Συ μ’ έκανες κι αρνήθηκα και μάνα και πατέρα
Σύρε να πεις της μάνας σου, να κάνει κι άλλη γέννα
Να κάψει κι αλλουνών καρδιές, πως έκαψε και μένα

Μαύρα μάτια πω 'χεις κόρη, φαίνεται είσαι απ’ το Ζαγόρι
Μαύρα μάτια μαύρα φρύδια, ζωντανόν με τρων’ τα φίδια
Έρχομαι το φράχτη - φράχτη, βάσανα πω 'χεις αγάπη
Έρχομαι τον τοίχο - τοίχο, χαλασιάς κι αν σε πετύχω
Έρχομαι τη μάντρα - μάντρα και σε βρίσκω μ’ άλλον άντρα.

(Τραγούδι από τα Ιωάννινα)

Γάμος στο Δελβινάκι, 1963.
Στο κλαρίνο ο Πέτρος - Λούκας Χαλκιάς