ΙΩΑΝΝΙΝΑ [1913-2013]: ΕΝΑΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟΣ ΠΕΡΙΠΑΤΟΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ

Ιωάννινα  [1913-2013]: Ένας ιστορικός περίπατος στην πόλη / Ioannina [1913-2013]:Walks into the past

Κατάλογος έκθεσης

Επιμέλεια και συντονισμός έκδοσης: Τάκης Αναγνωστόπουλος

Επιμέλεια κειμένων και μεταφράσεις: Δημήτρης Π. Δάλλας

Αθήνα, Ριζάρειο  Ίδρυμα 2013

152 σελ. με α/μ εικόνες

ISBN 978-960-6856-04-4

Τιμή 20,00 €

Το φωτογραφικό λεύκωμα «Ιωάννινα, 1913-2013, ένα ιστορικός περίπατος στην πόλη» εκδόθηκε με αφορμή την έκθεση που πραγματοποιήθηκε στο Ριζάρειο Εκθεσιακό Κέντρο Μονοδενδρίου για την εκατοστή επέτειο από την Απελευθέρωση της πόλης των Ιωαννίνων.

«...Περιλαμβάνει έργα σημαντικών δημιουργών, που περιπλανήθηκαν στους δρόμους και τα σοκάκια των Ιωαννίνων, εμπνεύσθηκαν και μας χάρισαν πλούσιο υλικό γύρω από τη φύση και το αστικό περιβάλλον, τα πρόσωπα και τις ενδυμασίες, τα ήθη και τα έθιμα, σκιαγραφώντας το προφίλ της πόλης την τελευταία εκατονταετία.

Αρμένισμα στη Παμβώτιδα, Ιωάννινα δεκαετία του '40

Αρχείο Μουσείου Μπενάκη

Σε αυτόν το φωτογραφικό περίπατο στο χρόνο οι 16 φωτογράφοι μας παρουσιάζουν τοπία και στιγμές που αγάπησαν, τους συγκίνησαν και απαθανάτισαν με τα μέσα που τους παρείχε η τεχνολογία της εποχής τους. Από τις γυάλινες πλάκες 18×24 εκ. του Boissonnas τον Ιούλιο του 1913 και τις 10×15 εκ. του Κουτσαβέλη λίγο αργότερα, τα μεσαίου φορμά αρνητικά των Βερτόδουλου, Μελετζή, Nelly’s, Παπαϊωάννου, Χαρισιάδη, Μπαλάφα, Καλογερίδη, McCabe, της Παπούλια και του Μουζακίτη, τα πανοραμικά φιλμ 135 mm του Κόντου και τα ψηφιακά αρχεία του Ζήση, του Μάκκα και της Ζώτου τον Μάρτιο του 2013, ξεπροβάλλουν εικόνες μαγικές και αποκαλύπτουν την κοινή αγάπη των δημιουργών για την πόλη, την τέχνη και τον Άνθρωπο…».

Τάκης Αναγνωστόπουλος 

(από την εισαγωγή του βιβλίου)

ΦΩΚΑΙΑ (ΜΙΚΡΑΣ ΑΣΙΑΣ) 1913-1920

Φώκαια 1913-1920
Η μαρτυρία του Φελίξ Σαρτιώ

Επιμέλεια: Χάρης Γιακουμής
Αθήνα, Ριζάρειο Ίδρυμα 2008
318 σελ., τιμή 55.00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 52.25 €

Το μόνο όπλο της “σιωπηλής”, άγνωστης ιστορίας είναι η μνήμη που χαράσσεται στις ψυχές των πρωταγωνιστών των ιστορικών γεγονότων και η μεταφορά τους, στόμα με στόμα, στο πέρασμα των αιώνων. Άυλες μνήμες και αφηγήσεις που μεταφέρουν εικόνες από γενιά σε γενιά, αλλά τείνουν να χαθούν στο χρόνο. Μόνο που η ιστορία δεν είπε την τελευταία της λέξη ακόμη. Η εύρεση κειμένων και φωτογραφιών του Φελίξ Σαρτιώ στο Παρίσι, που απεικονίζουν την τραγική και περιπετειώδη ιστορία της όμορφης μικρασιατικής Φώκαιας και αναφέρονται στο διάστημα των επτά κρίσιμων ετών (1913-1920), ήρθε για να κρατήσει ζωντανή την ανάμνηση αλλά και να παγιώσει για πάντα στην ιστορία το δράμα ενός ένδοξου τόπου.

Μ’ αυτή την κληρονομιά τώρα, οι μνήμες ζωντανεύουν, αποκτούν άλλη υπόσταση και βοηθούν την ιστορία να κρατήσει το πρόσωπό της ανέπαφο από παραποιήσεις και σφετερισμούς. Ο μεσολαβητής, για να αποδοθεί η μνήμη στους νόμιμους κατόχους της, είναι ο ιστορικός φωτογραφίας Χάρης Γιακουμής, ο οποίος συνέλεξε όλο αυτό το πλούσιο υλικό και επιμελήθηκε τη δίγλωσση αυτή έκδοση (ελληνικά-γαλλικά) με τη συμμετοχή των Antoine Hermany, Μανώλη Τσαλικίδη και Νικολάου Χόρμπου. Τα κείμενα του Φελίξ Σαρτιώ επιμελήθηκε η Αναστασία Καραστάθη.

Ο Φελίξ Σαρτιώ (Félix Sartiaux, 1876-1944), Γάλλος μηχανικός και αρχαιολόγος, ήταν ο πρώτος που διεξήγαγε οργανωμένες αρχαιολογικές ανασκαφές στην αρχαία Φώκαια της Μικράς Ασίας, το 1913, 1914 και 1920. Όταν ξέσπασε ο διωγμός της Φώκαιας στις 12 Ιουνίου 1914 (30 Μαΐου με το παλιό ημερολόγιο), βρέθηκε εκεί για δεύτερη φορά και οι διωκόμενοι Φωκιανοί βρήκαν προστασία κοντά του, υπό τη σημαία της Γαλλικής Δημοκρατίας, την οποία ύψωσε με τη βοήθεια των συνεργατών του σε τέσσερα σπίτια, καταφέρνοντας έτσι να σώσει μεγάλο μέρος του πληθυσμού από τους μανιασμένους Τσέτες. Το 1919, που επέστρεψε ξανά στη Φώκαια μαζί με τους Φωκιανούς πρόσφυγες, φωτογράφισε όλες τις στιγμές χαράς και θλίψης ενός τόπου.