ΘΕΜΕΛΙΩΣΗ ΤΗΣ ΜΕΤΑΦΥΣΙΚΗΣ ΤΩΝ ΗΘΩΝ

Ιμμάνουελ Καντ
Θεμελίωση της μεταφυσικής των ηθών
 
Μετάφραση, σχόλια, επίμετρο: Κώστας Ανδρουλιδάκης
Ηράκλειο, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης 2017
Σελίδες: 210
Διαστάσεις: 14 x 20,5 εκ.
ISBN 978-960-524-494-1
Τιμή 15,00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 12,00 €



Η Θεμελίωση της μεταφυσικής των ηθών (1785), το πρώτο από τα τρία κύρια ηθικά έργα του Καντ, παρουσιάζει προγραμματικά τις κυριότερες έννοιες, θέσεις και αρχές της ηθικής φιλοσοφίας του. Θα ακολουθήσουν η Κριτική του πρακτικού Λόγου (1788), η οποία παρέχει τη συστηματική θεμελίωση της ηθικής, και η Μεταφυσική των ηθών (1797), η οποία περιλαμβάνει την εφαρμογή της επί της φιλοσοφίας του δικαίου και του ειδικού μέρους της ηθικής.

Η Θεμελίωση της μεταφυσικής των ηθών αναπτύσσει μιαν εντελώς πρωτοποριακή ηθική φιλοσοφία, η οποία δεν αποβλέπει στην ατομική εγωιστική ευτυχία, αλλά στο να γίνει ο άνθρωπος ενεργητικά άξιος της ευδαιμονίας και της ανθρώπινης φύσης. Χαρακτηριστικά γνωρίσματα της ηθικής αυτής είναι ότι: στηρίζεται στον ορθό Λόγο∙ δεν ασχολείται με το τι κάνουν πράγματι οι άνθρωποι, αλλά με το ηθικά εύλογο και τις αληθινές αξίες, ανεξάρτητα από την κυρίαρχη, συμβατική ή κατεστημένη ηθική. Θα μπορούσε κανείς να συνοψίσει την ηθική αυτή σε έναν βασικό κανόνα: «πράττε έλλογα» ή «πράττε ως έλλογο ον» είτε (σε φανερή ομοιότητα με την στωική ηθική): «να ζεις σύμφωνα με τον ορθό Λόγο και την φύση». Εισάγει μιαν απολύτως νέα έννοια της ελευθερίας ως ανεξαρτησίας από την φυσική και κάθε άλλη αναγκαιότητα (συμπεριλαμβανομένης ιδίως της κοινωνικής και ψυχικής), ως αυτονομίας και ως αυτενέργειας. Συνάμα δεν παραβλέπει ότι απευθύνεται σε ανθρώπους, δηλ. σε πεπερασμένα, ατελή, εύθραυστα (και απλώς δυνάμει έλλογα) όντα που εξαρτώνται από πλήθος αναγκών.

Εναντίον της καντιανής ηθικής διατυπώνεται πλήθος αντιρρήσεων, κριτικών και επιφυλάξεων, λ.χ. ότι είναι υπέρμετρα νοησιαρχική, φορμαλιστική, «κονστρουκτιβιστική» και αποκλειστικά δεοντοκρατική, ή ακόμα και ότι παραγνωρίζει την ανάγκη του ανθρώπου για την ευτυχία. Η μελέτη της Θεμελίωσης είναι δυνατόν να συμβάλει στην, εν μέρει τουλάχιστον, αναίρεση των προκαταλήψεων και παρανοήσεων αυτών.

Η Θεμελίωση της μεταφυσικής των ηθών αναγνωρίζεται καθολικά -από κοινού, λ.χ., με τα Ηθικά Νικομάχεια του Αριστοτέλη- ως ένα από τα σπουδαιότερα κλασικά και θεμελιακά έργα της ηθικής φιλοσοφίας. Σε σύγκριση με τα άλλα δύο έργα της καντιανής ηθικής τριλογίας, η Θεμελίωση είναι γραμμένη σε ένα ύφος πολύ πιο γλαφυρό, λαγαρό και κατανοητό, πράγμα που την καθιστά την καλύτερη εισαγωγή στο έργο του Καντ. Για την απόδοση του απαιτητικού αυτού έργου, για το οποίο έχει ειπωθεί εύστοχα ότι χαρακτηρίζεται από «ζωντάνια, ελαστικότητα, και ορμή» (Ερνστ Κασσίρερ), ο μεταφραστής επιδίωξε την μέγιστη δυνατή ακρίβεια και πιστότητα, συνάμα όμως και την φυσικότητα και τη ροή της ελληνικής λαλιάς.

Η μετάφραση του Κώστα Ανδρουλιδάκη (ο οποίος έχει μεταφράσει μεγάλο μέρος του έργου του Καντ στα ελληνικά) έχει γίνει από το γερμανικό πρωτότυπο με βάση την έκδοση της Ακαδημίας Επιστημών του Βερολίνου και τις κυριότερες νεότερες κριτικές εκδόσεις. Στο περιθώριο της μετάφρασης παρατίθεται η σελιδαρίθμηση της έκδοσης της Ακαδημίας του Βερολίνου, στην οποία γίνονται διεθνώς οι παραπομπές στο έργο του Καντ. Τα σχόλια της έκδοσης περιέχουν: α) κριτική του κειμένου· β) διευκρινίσεις όρων και εννοιών· γ) στοιχειώδη πραγματολογικά στοιχεία για τα πρόσωπα και τα έργα τους που μνημονεύονται στο κείμενο· δ) σύντομα ερμηνευτικά σχόλια με εννοιολογικές διασαφήσεις καθώς και συσχετισμούς με αντίστοιχα χωρία σε άλλα έργα του Καντ. Σε πλήθος περιπτώσεων τα σχόλια τούτα αποτελούν πρωτότυπη ερευνητική συμβολή της παρούσας έκδοσης.

Στο ιδιαίτερα κατατοπιστικό διεξοδικό Επίμετρο παρουσιάζονται συνοπτικά η παράλληλη πορεία της σταδιακής διαμόρφωσης της ηθικής θεωρίας του Καντ και η γένεση της Θεμελίωσης, ορισμένες από τις κυριότερες έννοιες, θέσεις, αρχές και ζητήματα της καντιανής ηθικής αλλά και μερικές από τις διαδεδομένες κριτικές οι οποίες της έχουν ασκηθεί∙ τέλος, επιχειρείται μια σύντομη αποτίμηση της σημασίας του έργου και της επίδρασής του στη μετέπειτα εξέλιξη της ηθικής. Η έκδοση συμπληρώνεται με Χρονολόγιο του βίου και των έργων του Καντ, με ευρετήρια προσώπων και εννοιών καθώς και με εκτεταμένη διεθνή Βιβλιογραφία.

(πηγή: Πανεπιστημικές Εκδόσεις Κρήτης)

ΠΕΡΑ ΑΠΟ ΤΑ ΟΡΥΚΤΑ ΚΑΥΣΙΜΑ

Αλέξης Λυκουργιώτης, Χρήστος Κορδούλης, Σωτήρης Λυκουργιώτης
Πέρα από τα ορυκτά καύσιμα. Το ταξίδι της επιστροφής στην ανανεώσιμη ενέργεια
 
Ηράκλειο, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης 2017
Σελίδες: 199
Διαστάσεις: 17 x 24 εκ.
ISBN 978-960-524-492-7  
Τιμή 18,00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 14,40 €



Ο σύγχρονος υλικός πολιτισμός βασίζεται πρωτίστως στα ορυκτά καύσιμα (άνθρακας, πετρέλαιο, φυσικό αέριο), που είναι βέβαιο ότι πρόκειται να εξαντληθούν μέσα στους δύο επόμενους αιώνες. Ταυτόχρονα, υπάρχουν σήμερα πολύ ισχυρές ενδείξεις ότι η αύξηση της θερμοκρασίας του πλανήτη βαίνει επιταχυνόμενη, προκαλώντας σοβαρές διαταραχές στο κλίμα, εξαιτίας των συνεχώς αυξανόμενων εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα, που οφείλονται στη καύση των ορυκτών καυσίμων. Μετά την εξιστόρηση της διαχρονικής σχέσης του ανθρώπου με την ενέργεια και τη λεπτομερή παρουσίαση των επιστημονικών ενδείξεων για τις αιτίες των κλιματικών διαταραχών, το βιβλίο ξεναγεί τον αναγνώστη σε έναν μελλοντικό, ίσως παράξενο, κόσμο χωρίς ορυκτά καύσιμα. Τον συνοδεύει στο ταξίδι της επιστροφής στην ανανεώσιμη ενέργεια, σε έναν κόσμο όπου τα κτήρια και οι πόλεις θα κατασκευάζονται με τις αρχές της βιοκλιματικής, σε έναν κόσμο όπου το διοξείδιο του άνθρακα θα παγιδεύεται σε τεράστιες κοιλότητες του φλοιού της και ένα τμήμα του θα ανακυκλώνεται για την παραγωγή καυσίμων και χρήσιμων προϊόντων.

Το βιβλίο εδράζεται σε μια αισιόδοξη οπτική και υποστηρίζει μια ολιστική αντιμετώπιση της διπλής –ενεργειακής και κλιματικής– πρόκλησης, με συμπληρωματική χρήση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Απευθύνεται σε κάθε σκεπτόμενο και ευαίσθητο αναγνώστη, και τον καλεί να συνειδητοποιήσει πως η αντιμετώπιση της διπλής αυτής πρόκλησης αποτελεί όρο απαραίτητο για την επιβίωση του πολιτισμού μας. Θα μπορούσε επίσης να χρησιμοποιηθεί ως βοήθημα σε μαθήματα εισαγωγής στην κλιματική αλλαγή και την ανανεώσιμη ενέργεια.



Ο Αλέξης Λυκουργιώτης είναι Ομότιμος Καθηγητής του Πανεπιστημίου Πατρών (Τμήμα Χημείας) και Επίτιμος Καθηγητής του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου. Διετέλεσε Πρύτανης του Πανεπιστημίου Πατρών, Πρόεδρος του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου και Πρόεδρος του Εθνικού Συμβουλίου Παιδείας. Τα ερευνητικά του ενδιαφέροντα εστιάζονται στην ανάπτυξη καταλυτών για την προστασία του περιβάλλοντος και την παραγωγή καθαρής ενέργειας (βιοκαύσιμα).

Ο Χρήστος Κορδούλης είναι Καθηγητής του Τμήματος Χημείας του Πανεπιστημίου Πατρών στο γνωστικό αντικείμενο της Κατάλυσης. Τα ερευνητικά του ενδιαφέροντα εστιάζονται στην ανάπτυξη καταλυτών για την προστασία του περιβάλλοντος και την παραγωγή καθαρής ενέργειας. Είναι συνεργαζόμενο μέλος του Ινστιτούτου Επιστημών Χημικής Μηχανικής του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας καθώς και συνεργαζόμενο μέλος του Εκπαιδευτικού Προσωπικού του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου.

O Σωτήρης Λυκουργιώτης έλαβε το πτυχίο του και μεταπτυχιακό δίπλωμα ειδίκευσης από το Τμήμα Πολιτικών Μηχανικών του Πανεπιστημίου Πατρών. Είναι επίσης απόφοιτος του Τμήματος Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία του Πανεπιστημίου Πατρών. Τα επιστημονικά του ενδιαφέρονται εστιάζονται στα πεδία της θαλάσσιας γεωδαισίας, της γεωαναφοράς, του περιβάλλοντος, της πράσινης τεχνολογίας και των βιοκαυσίμων. Έχει αρκετές δημοσιεύσεις σε διεθνή περιοδικά, συνέδρια και κεφάλαια βιβλίων στα παραπάνω πεδία. Από το 2010 διδάσκει στο ΤΕΙ Δυτικής Ελλάδος.

(πηγή: Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης)

Η ΚΥΡΙΑ ΕΛΕΝΑ ΒΕΝΙΖΕΛΟΥ

Ζωή Μητσοτάκη
Η κυρία Έλενα Βενιζέλου. Πορεία μιας ζωής

Επιμέλεια: Ελένη Κεχαγιόγλου
Χανιά, Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών και Μελετών «Ελευθέριος Κ. Βενιζέλος» 2017
Σελίδες: 336, με α/μ εικόνες
Διαστάσεις: 17 x 23 εκ.
ISBN 978-960-9419-10-9
Τιμή 18,00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 14,40 €

Η κυρία Έλενα Βενιζέλου. Μια δυναμική προσωπικότητα, μια μορφωμένη γυναίκα, αριστοκρατικής καταγωγής και μεγαλοαστικής ανατροφής, μεγαλωμένη και σπουδαγμένη στην κραταιά Αγγλία του 19ου αιώνα. Γόνος μιας από τις πλουσιότερες οικογένειες της ελληνικής παροικίας του Λονδίνου, η μοναχοκόρη του Ιωάννη και της Βιργινίας Σκυλίτση κινήθηκε με άνεση στους κοσμικούς κύκλους της τάξης της και στα αριστοκρατικά ευρωπαϊκά σαλόνια, είχε γνωριμίες με πρόσωπα υψηλού κύρους, ταξίδευε με άνεση ανά την Ευρώπη. Ώσπου, κάποτε, συναντήθηκε με τον Ελευθέριο Βενιζέλο και συνέδεσε τη μοίρα της μαζί του, μετά τον γάμο τους το 1921, στα 48 της χρόνια.

Η Ζωή Μητσοτάκη μάς συστήνει την "Ευρωπαία άγνωστη" Έλενα Σκυλίτση-Βενιζέλου, επιχειρώντας να αναδείξει ποια στα αλήθεια ήταν σε ολόκληρη την πορεία της ζωής της: πριν, κατά η διάρκεια και μετά τον γάμο της με τον Βενιζέλο.

(από το οπισθόφυλλο του βιβλίου) 

ΕΓΚΑΙΝΙΑ ΕΚΘΕΣΗΣ ΤΟΥ ΝΙΚΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΜΕ ΤΙΤΛΟ «ΘΕΑΤΡΟ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ» ΣΤΟ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΤΟΥ ΜΙΕΤ

Το Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης

παρουσιάζει την έκθεση

ΝΙΚΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΥ
ΘΕΑΤΡΟ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ

την Πέμπτη 28 Σεπτεμβρίου 2017 στις 20.00
στο Βιβλιοπωλείο του ΜΙΕΤ, Τσιμισκή 11, Θεσσαλονίκη.

Η έκθεση θα διαρκέσει έως την Παρασκευή 27 Οκτωβρίου 2017.

Ωράριο λειτουργίας:
Δευτέρα, Τετάρτη 09:00-15:30,
Τρίτη, Πέμπτη, Παρασκευή 09:00-20:00,
Σάββατο 09:30-16:00.
Είσοδος ελεύθερη για το κοινό.

Στην έκθεση «Νίκος Νικολάου. Θέατρο και Εφαρμογές» παρουσιάζονται 88 έργα του καλλιτέχνη από την ενασχόλησή του με το θέατρο και από άλλες εφαρμογές που του ανατέθηκαν κατά καιρούς. Αποτελεί μέρος της αναδρομικής έκθεσης «Νίκος Νικολάου. Σχέδια 1929-1986» που διοργάνωσε και παρουσίασε το ΜΙΕΤ στην Αθήνα τον Μάρτιο του 2017.

Η έκθεση χωρίζεται σε δύο μέρη: στα έργα από την ενασχόληση του καλλιτέχνη με το Θέατρο (μελέτες και σχέδια κουστουμιών και σκηνικών από παραστάσεις κλασικού και σύγχρονου ρεπερτορίου) και στις εφαρμογές που αφορούν τοιχογραφίες (Πάντειος, Ζωοδόχος Πηγή, Λέσχη Θεοτοκόπουλου), διαφημίσεις (καπνοβιομηχανία Κεράνης) και εικονογραφίσεις (ΑΓΕΤ).

Ο Νίκος Νικολάου (1909-1986) γεννήθηκε στην Ύδρα. Μετά τα στερημένα παιδικά και εφηβικά του χρόνια εγγράφεται στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών, από την οποία αποφοιτά το 1935. Χάρη σε μια υποτροφία που μοιράζεται με τον Γιάννη Μόραλη, οι δυο τους φεύγουν το 1937 αρχικά για τη Ρώμη και κατόπιν για το Παρίσι. Ωστόσο τον επόμενο χρόνο ο Νικολάου θα επιστρέψει στην Ελλάδα. Το ξέσπασμα του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου δεν θα του επιτρέψει να ξαναφύγει στο εξωτερικό. Ήδη όμως από τα πρώτα μεταπολεμικά χρόνια το έργο του αναδεικνύεται και κερδίζει ολοένα έδαφος στο καλλιτεχνικό στερέωμα της εποχής. Μέσα στις επόμενες δεκαετίες ο Νικολάου κάνει δέκα ατομικές εκθέσεις και συμμετέχει σε δεκάδες ομαδικές. Μεταξύ άλλων φιλοτεχνεί τοιχογραφίες για την Πάντειο Σχολή, για τη «Λέσχη Δομήνικος Θεοτοκόπουλος» στο Ηράκλειο Κρήτης, για το Θέατρο Μουσούρη και για περίπτερα του ΕΟΤ στις Μυκήνες και τη Σπάρτη. Αναλαμβάνει επίσης την αγιογράφηση του νέου κλίτους του Ιερού Ναού Ζωοδόχου Πηγής στην οδό Ακαδημίας. Το 1958 ιδρύει τον Όμιλο Φιλοτέχνων και Καλλιτεχνών, στο πλαίσιο του οποίου λειτουργεί η αίθουσα τέχνης «Αρμός», στην οδό Ηρακλείτου 21. Πολυσχιδής είναι η δραστηριότητά του και σε άλλους τομείς: κάνει σκηνογραφίες για το Εθνικό Θέατρο, το Θέατρο Τέχνης του Κάρολου Κουν, το Ελληνικό Χορόδραμα της Ραλλούς Μάνου, το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος, επιμελείται επιτοίχια ημερολόγια και καπνικές διαφημιστικές εκστρατείες για την Καπνοβιομηχανία Κεράνης, καταπιάνεται με τις εφαρμοσμένες τέχνες (κεραμικά, ταπισερί, εξώφυλλα δίσκων) και εικονογραφεί βιβλία. Το 1964 εκλέγεται καθηγητής στην ΑΣΚΤ, όπου διδάσκει μέχρι το 1974.

Όπως σημειώνει ο Νίκος Παΐσιος στο κατατοπιστικό κείμενο του καταλόγου Νίκος Νικολάου. Σχέδια 1929-1986, εκδ. ΜΙΕΤ: «Με ορόσημο το θαμπωτικό 1948, ξεχωρίζουμε δύο περιόδους στο σχέδιο του Νικολάου. Στην πρώτη, προσπαθεί να αποτυπώσει το οπτικό γεγονός (όπως αυτό φαίνεται με την τυχαία φωτοσκίαση), να ερμηνεύσει την εικόνα μπροστά στα μάτια του με τη γενίκευση της φόρμας σε μεγαλύτερα και απλούστερα σχήματα, να διαχειριστεί την αντίθεση φως-σκιά, και να αποδώσει το πλάσιμο των επιφανειών και του όγκου». Στην πρώτη αυτή περίοδο εμπνέεται από τη φύση, ενώ στη δεύτερη (1948-1986) το ενδιαφέρον του στρέφεται στην ανθρώπινη μορφή, ιδίως τη γυναικεία. Τώρα «η ερμηνεία γίνεται σχεδόν αποκλειστικά μέσω της γραμμής. Με τρόπο λιτό και ουσιαστικό, η γραμμή, χάρη στις αντιθέσεις της (καμπύλη-ευθεία) και στις αυξομειώσεις της έντασης και του πάχους της, συνθέτει ένα σαφές και δυνατό σχέδιο».

Ο Νίκος Νικολάου πέθανε στην Αθήνα. Ο τάφος του βρίσκεται στην Αίγινα, όπου πέρασε μεγάλο μέρος από τις δύο τελευταίες δεκαετίες της ζωής του.

Το 2008, με φροντίδα του Ιδρύματος Νίκου και Αγγέλας Νικολάου, ξεκίνησε η καταγραφή του αρχείου σχεδίων του καλλιτέχνη, την οποία συνέχισε και ολοκλήρωσε το 2012 το Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης. Παράλληλα το Ίδρυμα Νικολάου δώρισε στο ΜΙΕΤ το αρχείο του ζωγράφου, το οποίο ταξινομήθηκε, καταγράφηκε και αποτέλεσε σημαντική πηγή για την τεκμηρίωση των έργων της έκθεσης.

INFO – Έκθεση «Νίκος Νικολάου. Θέατρο και Εφαρμογές»



Η έκθεση θα εγκαινιαστεί την Πέμπτη 28 Σεπτεμβρίου 2017 στις 20.00.

Διάρκεια
Πέμπτη 28 Σεπτεμβρίου 2017 έως Παρασκευή 27 Οκτωβρίου 2017

Ωράριο λειτουργίας
Δευτέρα, Τετάρτη 09:00-15:30
Τρίτη, Πέμπτη, Παρασκευή 09:00-20:00
Σάββατο 09:30-16:00

Η είσοδος είναι ελεύθερη στο κοινό
Τηλέφωνο επικοινωνίας: 2310 288.036, fax: 2310 226.460

www.miet.gr
bookstore-thessaloniki@miet.gr
http://www.miettsimiski11.blogspot.com

ΠΕΡΙ ΚΑΘΗΚΟΝΤΩΝ (DE OFFICIIS)

Κικέρων
Περί καθηκόντων (De officiis)

Εισαγωγή – Μετάφραση – Σχόλια: Διονύσιος Χαλκωματάς
Αθήνα, Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης 2017
Σελίδες: 440
Διαστάσεις: 14 x 21 εκ.
ISBN 978-960-250-690-5
Τιμή 20,00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 15,00 €



 Ο παρών τόμος παρουσιάζει σε νεοελληνική απόδοση το έργο του εμβληματικού Ρωμαίου πολιτικού και ρήτορα Κικέρωνα Περί καθηκόντων. Η μετάφραση συνοδεύεται από λεπτομερή εισαγωγή, όπου περιγράφονται η ζωή και η δράση του Κικέρωνα, οι συνθήκες συγγραφής του έργου, το περιεχόμενο και η επίδρασή του σε μεταγενέστερες εποχές. Επίσης στην έκδοση περιλαμβάνονται σχόλια, βιογραφικές πληροφορίες για τα αναφερόμενα πρόσωπα και βιβλιογραφία.

Ο Κικέρων ανελίχθηκε στα ύπατα αξιώματα της ρωμαϊκής δημοκρατίας χάρη στο οξύ πνεύμα του, την εξαιρετική του μόρφωση και το αναμφισβήτητο ρητορικό του ταλέντο. Συμμετείχε ή παρακολούθησε από πολύ κοντά όλα τα μείζονα πολιτικά γεγονότα του 1ου αιώνα π.Χ. και από την προνομιακή οπτική του γωνία μπόρεσε να αντιληφθεί και να αποτιμήσει τις δυνάμεις που κινούσαν τον δημόσιο βίο της εποχής του. Μέσα από το πλούσιο έργο του, που περιλαμβάνει ρητορικούς λόγους, φιλοσοφικές και πολιτικές πραγματείες, υποστήριξε το ιδανικό της humanitas, στο οποίο περιλαμβάνονται όλες οι ανθρωπιστικές αξίες του αρχαίου ελληνικού και ρωμαϊκού κόσμου, όπως η παιδεία, η δικαιοσύνη, η ανδρεία, η ευπρέπεια και η σύνεση. Το φιλοσοφικό έργο του, έχοντας αφομοιώσει τις αρχαίες ελληνικές και ελληνιστικές επιρροές, εν συνεχεία αναπτύσσεται αυτόνομα ως απόκριση στα ρωμαϊκά πράγματα της εποχής του. Εκκινώντας από τη θεωρία, στρέφεται γρήγορα στην πραγματικότητα, υποστηρίζοντας τις θέσεις και τις προτάσεις του συγγραφέα μέσα από αναγνωρίσιμα παραδείγματα.

Το Περί καθηκόντων γράφτηκε υπό τη μορφή επιστολής του Κικέρωνα προς τον μοναχογιό του Μάρκο, είκοσι ενός ετών τότε, ο οποίος σπούδαζε στην Αθήνα. Όπως αναφέρει στο σημείωμά του ο μεταφραστής, το έργο «εκφράζει το φιλοσοφικό απόσταγμα του ελληνορωμαϊκού κόσμου ως προς την έννοια του “πολιτικού ήθους”». Με το έργο αυτό, «ο Κικέρων θέλησε να εκπαιδεύσει ηθικά τα πολιτικώς ενεργά μέλη της κοινωνίας του», ή τουλάχιστον όσους από αυτούς επιθυμούσαν να διατηρηθεί το αρχαίο πολίτευμα της Ρώμης «με την παραδοσιακή ισορροπία ανάμεσα στις εξουσίες της συγκλήτου και του λαού». Η στωική φιλοσοφία και η έννοια του καθήκοντος κατέχουν κεντρική θέση στο πλαίσιο της συλλογιστικής του. Η επίδραση ιδίως του στωικού φιλόσοφου Παναίτιου από τη Ρόδο είναι ευδιάκριτη στο έργο. Ο Κικέρων επιχειρεί να παρουσιάσει την αντιπαράθεση κοινωνικού καθήκοντος και ατομικού συμφέροντος στο πεδίο της πράξης συνθέτοντας ένα έργο στο οποίο έμελλε να ανατρέξουν πολλοί και σημαντικοί στοχαστές τους επόμενους αιώνες.

ΦΥΛΕΤΙΚΕΣ ΘΕΩΡΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

Φυλετικές θεωρίες στην Ελλάδα. Προσλήψεις και χρήσεις στις επιστήμες, την πολιτική, τη λογοτεχνία και την ιστορία της τέχνης κατά τον 19ο και 20ό αιώνα

Κείμενα: συλλογικό
Επιστημονική επιμέλεια: Έφη Αβδελά, Δημήτρης Αρβανιτάκης, Ελίζα Άννα Δελβερούδη, Ευγένιος Δ. Ματθιόπουλος, Σωκράτης Πετμεζάς, Τάσος Σακελλαρόπουλος
Ηράκλειο, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης & Εκδόσεις Φιλοσοφικής Σχολής Πανεπιστημίου Κρήτης 2017
Σελίδες: 518
Διαστάσεις: 17 x 24 εκ.
ISBN 978-960-524-489-7
Τιμή 25,00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 20,00 € 




Ξαφνιαζόμαστε τα τελευταία χρόνια όποτε συνειδητοποιούμε την απήχηση που εξακολουθούν να έχουν σε ολοένα και περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες οι φυλετικές θεωρίες και οι ρατσιστικές αντιλήψεις. Οι ιδέες που ταξινομούν τις ανθρώπινες ομάδες σε φυλές σύμφωνα με τα εξωτερικά τους φυσικά χαρακτηριστικά, και τις ιεραρχούν ανάγοντας τα χαρακτηριστικά αυτά σε διανοητική ικανότητα, πολιτισμικό επίπεδο και κοινωνική οργάνωση, είναι προϊόν του ευρωπαϊκού Διαφωτισμού και της ευρωπαϊκής αποικιοκρατίας. Στη Δύση, επί έναν περίπου αιώνα, αποτέλεσαν απολύτως αποδεκτές και έγκυρες επιστημονικές θέσεις με τεράστια απήχηση στο ευρύ κοινό και τροφοδότησαν κρατικές πολιτικές για τη βελτίωση της φυλετικής ποιότητας σε πολλές χώρες, πριν γνωρίσουν τη διεθνή απόρριψη μετά τη σύνδεσή τους με τα εγκλήματα του ναζισμού κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Τα κείμενα του τόμου συνιστούν μια πρώτη προσπάθεια να μελετηθεί η διάχυση των φυλετικών θεωριών στην Ελλάδα και τα πολλαπλά νοήματα που παίρνει στον χρόνο η έννοια της φυλής: Ιχνηλατούν εξίσου τις διαδρομές μέσα από τις οποίες διαδόθηκαν οι φυλετικές θεωρίες όσο και τις προσαρμογές τους στα ελληνικά ζητούμενα, από τα τέλη του 19ου αιώνα μέχρι σήμερα· δείχνουν πώς οι φυλετικές θεωρίες επέδρασαν στη διαμόρφωση νέων εξειδικεύσεων στο ελληνικό πανεπιστήμιο, τροφοδότησαν επιστημονικές και επαγγελματικές αντιπαραθέσεις και στήριξαν επιστημονικές προτάσεις για την υιοθέτηση ευγονικών πολιτικών· διερευνούν πώς ενσωματώνονται φυλετικές θεωρίες ή εκλαϊκευτικές εκδοχές τους σε πολιτικές ιδεολογίες κατά το πρώτο μισό του 20ού αιώνα και πώς χρησιμοποιούνται στην προώθηση εθνικών πολιτικών· ανιχνεύουν επίσης στοιχεία της διάχυσης των φυλετικών θεωριών σε λογοτεχνικά κείμενα ή σε κριτικούς, ιστορικούς και θεωρητικούς της τέχνης· τέλος, εξετάζουν επιβιώσεις των φυλετικών θεωριών σε σημερινές εκδοχές της διαπλοκής του εθνικισμού με τον ρατσισμό και τον αντισημιτισμό, όπως αποτυπώνονται στον νομικό, επιστημονικό, λαϊκιστικό ή θρησκευτικό λόγο.

(από το οπισθόφυλλο του βιβλίου)

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ

Εισαγωγή στην αρχαία φιλοσοφία
 
Κείμενα: συλλογικό
Επιμέλεια: Γιώργος Καραμανώλης
Ηράκλειο, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης 2017
Σελίδες: 512
Διαστάσεις: 17 x 24 εκ.
ISBN 978-960-524-493-4
Τιμή 25,00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 20,00 €



Η αρχαία φιλοσοφία είναι μεν μία ορισμένη περίοδος της ιστορίας της φιλοσοφίας, είναι όμως και η περίοδος εκείνη στην οποία το πεδίο της φιλοσοφίας, όπως το γνωρίζουμε στο δυτικό κόσμο τουλάχιστον, διαμορφώνεται και κρυσταλλώνεται, τόσο όσον αφορά τα ερωτήματα που τίθενται, αυτά που σήμερα αποκαλούμε φιλοσοφικά ερωτήματα, όσο και τους τρόπους διαχείρισής τους. Η αρχαία φιλοσοφία αποτελεί ωστόσο και ένα αντικείμενο που αφορά όχι μόνο τους έχοντες ειδικά φιλοσοφικά ενδιαφέροντα, αλλά και κάθε μορφωμένο άνθρωπο, στο βαθμό που ένα μεγάλο μέρος του εννοιολογικού μας ορίζοντα συγκροτήθηκε στα έργα και μέσα από τις συζητήσεις των φιλοσόφων της ελληνορρωμαϊκής αρχαιότητας. Ο εννοιολογικός αυτός ορίζοντας διαμόρφωσε με τη σειρά του μια πλειάδα πολιτιστικών και πνευματικών φαινομένων, όπως την πολιτική και επιστημονική μας σκέψη, τον νομικό μας πολιτισμό, τη χριστιανική θεολογία.

Τα κείμενα του τόμου στοχεύουν αφενός να εισαγάγουν τον ενδιαφερόμενο στους βασικούς τομείς της αρχαίας φιλοσοφίας (π.χ. λογική, γνωσιοθεωρία, ηθική), όσο και να διεγείρουν το ενδιαφέρον του αναγνώστη για ζητήματα κεντρικής σημασίας για την εννοιολογική μας συγκρότηση, όπως είναι η σχέση αισθητού και νοητού, ατομικού και κοινού καλού, λόγου και συναισθήματος, ή της δομής της γνώσης. Τα κεφάλαια του τόμου είναι θεματικά οργανωμένα και είναι γραμμένα από Έλληνες ειδικούς που δραστηριοποιούνται σε ακαδημαϊκά ιδρύματα της Ελλάδας και του εξωτερικού.

(από το οπισθόφυλλο του βιβλίου)