“ΔΙΑ ΤΗΝ ΔΙΑΝΟΗΤΙΚΗΝ ΕΞΥΨΩΣΙΝ ΤΟΥ ΛΑΟΥ”. Η ΑΠΟΠΕΙΡΑ ΙΔΡΥΣΗΣ ΕΘΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΣΤΙΣ ΑΠΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΠΡΩΤΗΣ ΒΕΝΙΖΕΛΙΚΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ

Αντώνης Γλυτζουρής
“δια την διανοητικήν εξύψωσιν του λαού”. Η απόπειρα ίδρυσης Εθνικού Θεάτρου στις απαρχές της πρώτης βενιζελικής κυβέρνησης

Ηράκλειο, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης / Ινστιτούτο Μεσογειακών Σπουδών 2015
208 σελ.
ISBN 978-960-524-442-2
Τιμή 12,00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 9,60 €



Στις 2 Οκτωβρίου 1910, ο Ελευθέριος Βενιζέλος, ο μεγάλος νικητής των εκλογών του Αυγούστου εκείνης της χρονιάς, συναντήθηκε με τον Γεώργιο Α’ για να ρυθμίσουν τον σχεδιασμό της νέας κυβέρνησης. Τη φθινοπωρινή εκείνη βραδιά, αμέσως μετά τη συνάντησή τους, ο Βενιζέλος ακολούθησε μια εξαιρετικά ασυνήθιστη για Έλληνα πρωθυπουργό διαδρομή. Επισκέφτηκε το θέατρο Πανελλήνιον για να παρακολουθήσει το ζοφερό Ρόσμερσχολμ του Ίψεν από τον θίασο του Θωμά Οικονόμου• και επανέλαβε την επίσκεψή του λίγες μέρες αργότερα, στο ίδιο θέατρο, «το αποπνέον μποεμισμόν», για να δει τους Βρικόλακες. Αυτά τα νέα πρωθυπουργικά ήθη καταγράφηκαν στον Τύπο και γνώρισαν, φυσικά, τα ενθουσιώδη σχόλια των δημοτικιστών του Νουμά. Τα γεγονότα που ακολούθησαν, μάλιστα, απέδειξαν ότι οι παραπάνω κινήσεις δεν ήταν διόλου τυχαίες. Οι νέες συνθήκες που επικράτησαν στην πολιτική ζωή του τόπου μετά το στρατιωτικό πραξικόπημα στο Γουδί έδιναν το δικαίωμα στις ανανεωτικές δυνάμεις της εγχώριας διανόησης να βλέπουν πως είχε φτάσει η ώρα για μια Ανόρθωση και στο θεατρικό καθεστώς. Εκείνον τον πολιτικά «θερμό» χειμώνα του 1910-11 λοιπόν, δύο περίπου χρόνια μετά το κλείσιμο του Βασιλικού Θεάτρου, εκδηλώθηκε, εντελώς αναπάντεχα, μια δυναμική πρωτοβουλία που στόχευε στην ίδρυση Εθνικού Θεάτρου…

Αξιοποιώντας για πρώτη φορά υλικό από το Αρχείο Βενιζέλου του Μουσείου Μπενάκη σε συνδυασμό με τη σχετική αρθρογραφία της εποχής, το μικρό αυτό μελέτημα επιχειρεί να παρουσιάσει αυτήν την προσπάθεια, εστιάζοντας στο ζήτημα της θεατρικής διαπαιδαγώγησης του «ελληνικού λαού», στο όνομα του οποίου, άλλωστε, σημειώθηκε η όλη εξόρμηση. Η έκδοση συμπεριλαμβάνει σε μορφή σχολιασμένων Παραρτημάτων τα σχετικά υπομνήματα των Νίκου Καζαντζάκη και Νικόλαου Ποριώτη καθώς και άλλες αναφορές και επιστολές προς τον πρωθυπουργό.

(από το οπισθόφυλλο του βιβλίου) 

Η ΘΕΑΤΡΟΛΟΓΙΚΗ ΣΕΙΡΑ ΤΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΩΝ ΕΚΔΟΣΕΩΝ ΚΡΗΤΗΣ ΣΤΟ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΤΟΥ ΜΙΕΤ

Το Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης σε συνεργασία με τις Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, διοργανώνει στο βιβλιοπωλείο του στη Θεσσαλονίκη (Τσιμισκή 11), μια βραδιά αφιερωμένη στις σύγχρονες αναζητήσεις και προοπτικές της ιστοριογραφίας του νεοελληνικού θεάτρου.


Ο κεντρικός άξονας της εκδήλωσης, που θα πραγματοποιηθεί την Τρίτη 19 Οκτωβρίου 2010 στις 20.00, διατρέχει την θεατρολογική σειρά των Πανεπιστημιακών Εκδόσεων Κρήτης, την οποία διευθύνει ο Θόδωρος Χατζηπανταζής.

Στην εκδήλωση θα μιλήσουν οι πανεπιστημιακοί δάσκαλοι και συγγραφείς των βιβλίων, Αντώνης Γλυτζουρής, επίκουρος καθηγητής Θεατρολογίας Πανεπιστημίου Κρήτης, Αντρέας Δημητριάδης, επίκουρος καθηγητής Θεατρολογίας της Σχολής Καλών Τεχνών του ΑΠΘ, Κωνσταντίνα Ριτσάτου, λέκτορας Θεατρολογίας - Ιστορίας του Θεάτρου της Σχολής Καλών Τεχνών του ΑΠΘ και Θόδωρος Χατζηπανταζής, ομότιμος καθηγητής Θεατρολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Κρήτης.


Με την ευκαιρία της φετινής προσθήκης τριών νέων τίτλων στη σειρά, θα παρουσιαστούν τα βιβλία που εκδόθηκαν τα τελευταία οκτώ χρόνια, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης ερευνητικής και εκδοτικής παρέμβασης, που συντελείται σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Μεσογειακών Σπουδών (Ρέθυμνο) του Ιδρύματος Τεχνολογίας & Έρευνας. Πρόκειται για τα βιβλία:

• Θόδωρος Χατζηπανταζής, Από του Νείλου μέχρι του Δουνάβεως. Το Χρονικό της ανάπτυξης του ελληνικού επαγγελματικού θεάτρου (1825-1875) (Τόμοι Α1, Α2)• Θόδωρος Χατζηπανταζής, Η ελληνική κωμωδία και τα πρότυπά της στο 19ο αιώνα
• Θόδωρος Χατζηπανταζής, Το Ελληνικό Ιστορικό Δράμα από το 19ο στον 20ό αιώνα
• Αντρέας Δημητριάδης, Σαιξπηριστής, άρα περιττός. Ο ηθοποιός Νικόλαος Λεκατσάς και ο δύσβατος δρόμος της θεατρικής ανανέωσης στην Ελλάδα του 19ου αιώνα
• Αντώνης Γλυτζουρής, Πόθοι αετού και φτερά πεταλούδας: Το πρώιμο θεατρικό έργο του Νίκου Καζαντζάκη και οι ευρωπαϊκές πρωτοπορίες της εποχής του • Κ. Γεωργιάδη – Α. Γλυτζουρής (επιμ.), Παράδοση και εκσυγχρονισμός στο νεοελληνικό θέατρο: Από τις απαρχές ως τη μεταπολεμική εποχή• Κωνσταντίνα Ριτσάτου, «Με των Μουσών τον έρωτα…». Ο Αλέξανδρος Ρίζος Ραγκαβής και το νεοελληνικό θέατρο