Η ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΜΕΤΑ ΤΟ 1889. ΜΕ ΤΟ ΒΛΕΜΜΑ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ

Jean-Louis Cohen
Η αρχιτεκτονική μετά το 1889. Με το βλέμμα στο μέλλον
 
Επιμέλεια: Βασίλης Κολώνας, Παναγιώτης Τουρνικιώτης
Μετάφραση: Πέτρος Μαρτινίδης
Θεσσαλονίκη, Εκδόσεις University Studio Press, 2019 (Ιούλιος)
Σελίδες: 429, με έγχρωμες και α/μ εικόνες
Διαστάσεις: 20,5 x 29 εκ.
ISBN χαρτόδετου: 978-960-12-2447-3
Τιμή: 65,00 € // στο βιβλιοπωλείο μας 58,50 €

Η αρχιτεκτονική, επιστημονικός κλάδος που ασχολείται με την επινόηση και την οικοδόμηση του κόσμου, είναι εξ ορισμού στραμμένη προς το μέλλον. Ωστόσο, τα δεδομένα και τα πρότυπα στα οποία οι αρχιτέκτονες επιδιώκουν να βασίσουν τις προτάσεις τους δεν παύουν να τα αναζητούν στο παρελθόν. Αυτή η αντίφαση βρίσκεται στο επίκεντρο των μεταμορφώσεων που γνώρισε η αρχιτεκτονική του 20ού αιώνα, σε μια περίοδο τεχνικών και κοινωνικών ανατροπών σημαδεμένη από πολεοδομική ανάπτυξη και πρωτόγνωρους κατασκευαστικούς ρυθμούς. Περίοδο, επίσης, κατά την οποία έπαιξαν μεγάλο ρόλο οι ιστορικές και παραδοσιακές μορφές, σε διαρκή σύγκρουση με τις μοντέρνες.

Ο Jean-Louis Cohen προτείνει γι' αυτή την περίοδο μια ιστορία η οποία, καλύπτοντας όλο τον 20ό αιώνα με αφετηρία τη διεθνή Έκθεση του 1889 στο Παρίσι, καταλήγει να παρέχει τα απαραίτητα κλειδιά για την κατανόηση των αρχιτεκτονικών τάσεων στην αρχή του 21ου αιώνα.
Χωρίς να περιορίζεται σε μιαν απλή, γραμμική ανάγνωση των εξελίξεων που μεσολάβησαν, ο συγγραφέας αναλύει όχι μόνο τους μηχανισμούς προώθησης του εκμοντερνισμού αλλά και τις αντίθετες τάσεις, εκείνες που επέμεναν στη συνέχεια.

Αυτό το βιβλίο αναφοράς εξετάζει, σε παγκόσμια προοπτική, το έργο των πιο επιφανών αρχιτεκτόνων αλλά κι εκείνων που μέχρι τώρα θεωρούνταν λιγότερο σημαντικοί. Φωτίζει, έτσι, τον αντίκτυπο που είχαν στην αρχιτεκτονική φαινόμενα όπως οι δύο παγκόσμιοι πόλεμοι, η αποικιοκρατία και τα μεγάλα καλλιτεχνικά και πολιτισμικά κινήματα, χωρίς να παραβλέπει τις πιο προσωπικές βιογραφικές ματιές. Με τη συνοδεία ενός πλούσιου υλικού εκατοντάδων σχεδίων, φωτογραφιών, εικόνων από περιοδικά κι αφίσες, πορτρέτα αρχιτεκτόνων, στιγμιότυπα από κινηματογραφικές ταινίες και άλλα ντοκουμέντα, εντάσσει τη ριζοσπαστική εξέλιξη της αρχιτεκτονικής και της πολεοδομίας αυτής της περιόδου στο ευρύτερο πλαίσιο της τέχνης, της τεχνολογίας και της κριτικής θεωρίας.

Η σαφήνεια και η ακρίβεια του κειμένου θα γοητεύσουν τους φοιτητές καθώς και αναγνώστες που για πρώτη φορά προσεγγίζουν το θέμα. Αλλά και το πιο εξοικειωμένο κοινό θα ανακαλύψει σε αυτό νέες ιδέες, άγνωστες σχέσεις και αγνοημένα κτίρια. Η αρχιτεκτονική μετά το 1889, με το βλέμμα στο μέλλον, παρουσιάζει, εύγλωττα και έγκυρα, την πρόσφατη ιστορία του κτισμένου περιβάλλοντος στο οποίο ζούμε σήμερα. 

(από το οπισθόφυλλο του βιβλίου)

ΠΑΡΑΤΑΣΗ ΕΚΘΕΣΗΣ « Η ΣΥΝΟΙΚΙΑ ΤΩΝ ΕΞΟΧΩΝ ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 1885-1912»

ΝΕΑ ΠΑΡΑΤΑΣΗ ΕΚΘΕΣΗΣ

Η συνοικία των Εξοχών στη Θεσσαλονίκη, 1885-1912

στο Πολιτιστικό Κέντρο Θεσσαλονίκης του ΜΙΕΤ
Βίλα Καπαντζή – Βασιλίσσης Όλγας 108

Λόγω του μεγάλου αριθμού επισκεπτών παρατείνεται έως και 30 Δεκεμβρίου 2016 η έκθεση «Η συνοικία των Εξοχών στη Θεσσαλονίκη, 1885-1912» που παρουσιάζεται στο Πολιτιστικό Κέντρο Θεσσαλονίκης του ΜΙΕΤ (Βίλα Καπαντζή, Βασιλίσσης Όλγας 108), σε συνεργασία με το University Studio Press και επιμέλεια του Βασίλη Κολώνα, καθηγητή του Τμήματος Αρχιτεκτόνων του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας.


Η έκθεση θα λειτουργεί με χειμερινό ωράριο:
Τρίτη έως και Κυριακή 10:00-18:00Δευτέρα κλειστά

Ξεναγήσεις στην έκθεση θα πραγματοποιούνται Κυριακή πρωί στις 12:00 από τον Βασίλη Κολώνα επιμελητή της έκθεσης και Τετάρτη απόγευμα στις 17:00 από τον Γιάννη Επαμεινώνδα, διευθυντή του Πολιτιστικού Κέντρου Θεσσαλονίκης του ΜΙΕΤ.

Η είσοδος είναι ελεύθερη για το κοινό αλλά, λόγω της παλαιότητας του κτιρίου και της στενότητας του χώρου, ο αριθμός των επισκεπτών σε κάθε περιήγηση θα είναι συγκεκριμένος. Για να δηλώσετε συμμετοχή, παρακαλούμε να επικοινωνήσετε με τη γραμματεία του Κέντρου, καθημερινές 9:00-14:30, στα τηλέφωνα: 2310 295.171 και 2310 295.170.

Η ΣΥΝΟΙΚΙΑ ΤΩΝ ΕΞΟΧΩΝ ΞΑΝΑΖΩΝΤΑΝΕΥΕΙ ΣΤΗ ΒΙΛΑ ΚΑΠΑΝΤΖΗ

Τα κενά στην ιστορία της αρχιτεκτονικής μιας πόλης δημιουργούν κενά στην ίδια την ιστορία της πόλης. Στη Θεσσαλονίκη η καταστροφή της νεότερης αρχιτεκτονικής –είτε οφειλόταν σε τυχαία αίτια, είτε σε φυσιολογική γήρανση και αντικατάσταση είτε, κυρίως, σε κατεδαφίσεις με στόχο την οικονομική εκμετάλ­λευση του ακινήτου– είχε ως αποτέλεσμα την απουσία μαρτυριών για την, αμέσως προηγούμενη από τη σημερινή, εικόνα της πόλης και επομένως για την ιστορία της σε μια εποχή πολιτικών και κοινωνικών μεταβολών. Η ιλιγγιώδης ταχύτητα των μεταπολεμικών χρόνων άφησε ελάχιστο χώρο για τις αφανισμένες επαύλεις της λεωφόρου των Εξοχών στην οπτική μνήμη των κατοίκων της Θεσσαλονίκης, ενώ οι λιγότερο σημαντικές –οι ανώνυμες κατοικίες– χάθηκαν απλά σαν να μην υπήρξαν ποτέ.

H σημερινή εικόνα της συνοικίας αδυνατεί να εξιστορήσει όλο το πα­ρελθόν της. H αφήγησή της είναι ελλιπής, αν και κάποτε ήταν πλούσια σε λεπτομέρειες. Η χάραξη της οδού Bασιλίσσης Όλγας –που όμως δεν ακολουθεί πια από κοντά τη γραμμή της παραλίας όπως παλιότερα– ορισμένα δημόσια κτίρια που λειτουργούν ακόμη, κάποιες κατάκλειστες επαύλεις –"διατηρητέα" μνημεία σήμερα– μερικοί μαντρότοιχοι στα όρια των παλαιών ιδιοκτησιών και ελάχιστα δένδρα –απομεινάρια από τους κήπους των Eξοχών– παραπέμπουν μόνο αποσπασματικά στην προηγούμενη εικόνα της.

H ανάπτυξη και ο εκσυγχρονισμός της Θεσσαλονίκης στο δεύτερο μισό του 19ου αιώνα, η επέκταση της πόλης εκτός παραδοσιακού πυρήνα, η ραγδαία εξέ­λιξη ολόκληρης της ανατολικής περιοχής καθώς και η καθοριστική για τη νέα συνοικία αρχιτεκτονική μορφολογία αποτέλεσαν τα δεδομένα εκκίνη­σης της έρευνας και οδήγησαν στον προσδιορισμό του αντικειμένου της: την εικονογράφηση της συνοικίας των Eξοχών, της πρώτης εκτός των τειχών περιοχής επέκτασης της Θεσσαλονίκης, και τη διαδικασία του μετασχηματισμού μιας ομάδας εξοχικών κατοικιών σε μια συνοικία αυτόνομη, ακμάζουσα, γοητευτική.

Στην έκθεση παρουσιάζονται αδημοσίευτοι χάρτες και σχέδια, καρτποστάλ και άγνωστες φωτογραφίες δρόμων και κτιρίων που δεν υπάρχουν πια, πορτρέτα της κοσμοπολίτικης κοινωνίας της Θεσσαλονίκης. Διακόσιες εξήντα πέντε εικόνες επιχειρούν να αποκαταστήσουν την εικόνα της συνοικίας που χάθηκε και να τεκμηριώσουν την ιστορία των κτιρίων και των ενοίκων τους.

INFO – έκθεσης Η συνοικία των Εξοχών, 1885-1912

ΜΟΡΦΩΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΘΝΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΗΣ

Πολιτιστικό Κέντρο Θεσσαλονίκης 
Βίλα Καπαντζή – Λεωφόρος Βασιλίσσης Όλγας 108 
Ταχ. Διευθ.: Τ.Θ. 50742, 54014 Θεσσαλονίκης 22

Παράταση έκθεσης έως και 30 Δεκεμβρίου 2016

Χειμερινό ωράριο λειτουργίας 
Τρίτη έως και Κυριακή 10:00-18:00 
Δευτέρα κλειστά
Η είσοδος είναι ελεύθερη στο κοινό 

Πληροφορίες 
τηλ. 2310 295 170-1 καθημερινές 9.00 – 14.30 
και 2310 295 150 τις ώρες λειτουργίας της έκθεσης
ΟΑΣΘ 
αν κινείστε προς το κέντρο: 3, 5, 6, 8, 33, 39 (στάση Ανάληψη) 
αν κινείστε προς τα νοτιοανατολικά: 5, 6, 8, 33 (στάση Πέτρου Συνδίκα)




 



 

ΠΑΡΑΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ «Η ΣΥΝΟΙΚΙΑ ΤΩΝ ΕΞΟΧΩΝ ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 1885-1912»

Αγαπητοί φίλοι,

Σας ενημερώνουμε ότι, λόγω μεγάλου αριθμού επισκεπτών, παρατείνεται έως και την Κυριακή 27 Νοεμβρίου 2016 η έκθεση «Η συνοικία των Εξοχών στη Θεσσαλονίκη, 1885-1912» που παρουσιάζεται στο Πολιτιστικό Κέντρο Θεσσαλονίκης του ΜΙΕΤ (Βίλα Καπαντζή, Βασιλίσσης Όλγας 108), σε συνεργασία με το University Studio Press και επιμέλεια του Βασίλη Κολώνα, καθηγητή του Τμήματος Αρχιτεκτόνων του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας.

 Η περιοχή του Γενί Τζαμί.
Αρχείο Άγγελου Παπαϊωάννου, ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ

Η έκθεση θα λειτουργεί με χειμερινό ωράριο:
Τρίτη έως και Κυριακή 10:00-18:00
Δευτέρα κλειστά

Ξεναγήσεις στην έκθεση θα πραγματοποιούνται Κυριακή πρωί στις 12:00 από τον Βασίλη Κολώνα επιμελητή της έκθεσης και Τετάρτη απόγευμα στις 17:00 από τον Γιάννη Επαμεινώνδα, διευθυντή του Πολιτιστικού Κέντρου Θεσσαλονίκης του ΜΙΕΤ.

Η είσοδος είναι ελεύθερη για το κοινό αλλά, λόγω της παλαιότητας του κτιρίου και της στενότητας του χώρου, ο αριθμός των επισκεπτών σε κάθε περιήγηση θα είναι συγκεκριμένος. Για να δηλώσετε συμμετοχή, παρακαλούμε να επικοινωνήσετε με τη γραμματεία του Κέντρου, καθημερινές 9:00-14:30, στα τηλέφωνα: 2310 295.171 και 2310 295.170.

ΠΑΡΑΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ «Η ΣΥΝΟΙΚΙΑ ΤΩΝ ΕΞΟΧΩΝ ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 1885-1912»

Αγαπητοί φίλοι,

Σας ενημερώνουμε ότι παρατείνεται έως και την Κυριακή 4 Σεπτεμβρίου 2016 η έκθεση «Η συνοικία των Εξοχών στη Θεσσαλονίκη, 1885-1912» που παρουσιάζεται στο Πολιτιστικό Κέντρο Θεσσαλονίκης του ΜΙΕΤ (Βίλα Καπαντζή, Βασιλίσσης Όλγας 108), σε συνεργασία με το University Studio Press και επιμέλεια του Βασίλη Κολώνα, καθηγητή του Τμήματος Αρχιτεκτόνων του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας.

Η περιοχή του Γενί Τζαμί.
Αρχείο Άγγελου Παπαϊωάννου, ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ

Η έκθεση θα παραμείνει κλειστή τη Δευτέρα 27 Ιουνίου 2016
και από την Τρίτη 28 Ιουνίου 2016 θα λειτουργεί με το θερινό ωράριο:
Δευτέρα & Τρίτη 14:00-21:00
Τετάρτη, Πέμπτη, Παρασκευή 09:00-16:00
Σάββατο & Κυριακή κλειστά.

Ξεναγήσεις στην έκθεση θα πραγματοποιούνται κάθε Τρίτη απόγευμα στις 17:00 από τον Γιάννη Επαμεινώνδα, διευθυντή του Πολιτιστικού Κέντρου Θεσσαλονίκης του ΜΙΕΤ. Η είσοδος είναι ελεύθερη για το κοινό αλλά, λόγω της παλαιότητας του κτιρίου και της στενότητας του χώρου, ο αριθμός των επισκεπτών σε κάθε περιήγηση θα είναι συγκεκριμένος. Για να δηλώσετε συμμετοχή, παρακαλούμε να επικοινωνήσετε με τη γραμματεία του Κέντρου, καθημερινές 9:00-14:30, στα τηλέφωνα: 2310 295.171 και 2310 295.170.

Η ΣΥΝΟΙΚΙΑ ΤΩΝ ΕΞΟΧΩΝ, 1885-1912

Το Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης

σε συνεργασία με το University Studio Press

παρουσιάζει την έκθεση

Η συνοικία των Εξοχών

1885-1912

στο Πολιτιστικό Κέντρο Θεσσαλονίκης του ΜΙΕΤ

Βίλα Καπαντζή – Βασιλίσσης Όλγας 108

19 Απριλίου έως 26 Ιουνίου 2016

Επιμέλεια: Βασίλης Κολώνας, καθηγητής του Τμήματος Αρχιτεκτόνων 

του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας.

 

 Θαλάσσια λουτρά ανδρών.
Αρχείο Άγγελου Παπαϊωάννου, ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ

Η έκθεση «Η συνοικία των Εξοχών, 1885-1912» εγκαινιάζεται την Τρίτη 19 Απριλίου 2016 στις 20:00 στο Πολιτιστικό Κέντρο Θεσσαλονίκης του ΜΙΕΤ (Βίλα Καπαντζή - Βασιλίσσης Όλγας 108). Διάρκεια έκθεσης έως τις 26 Ιουνίου 2016. 

 
Η ΣΥΝΟΙΚΙΑ ΤΩΝ ΕΞΟΧΩΝ ΞΑΝΑΖΩΝΤΑΝΕΥΕΙ ΣΤΗ ΒΙΛΑ ΚΑΠΑΝΤΖΗ

Τα κενά στην ιστορία της αρχιτεκτονικής μιας πόλης δημιουργούν κενά στην ίδια την ιστορία της πόλης. Στη Θεσσαλονίκη η καταστροφή της νεότερης αρχιτεκτονικής –είτε οφειλόταν σε τυχαία αίτια, είτε σε φυσιολογική γήρανση και αντικατάσταση είτε, κυρίως, σε κατεδαφίσεις με στόχο την οικονομική εκμετάλ­λευση του ακινήτου– είχε ως αποτέλεσμα την απουσία μαρτυριών για την, αμέσως προηγούμενη από τη σημερινή, εικόνα της πόλης και επομένως για την ιστορία της σε μια εποχή πολιτικών και κοινωνικών μεταβολών. Η ιλιγγιώδης ταχύτητα των μεταπολεμικών χρόνων άφησε ελάχιστο χώρο για τις αφανισμένες επαύλεις της λεωφόρου των Εξοχών στην οπτική μνήμη των κατοίκων της Θεσσαλονίκης, ενώ οι λιγότερο σημαντικές –οι ανώνυμες κατοικίες– χάθηκαν απλά σαν να μην υπήρξαν ποτέ.

Η Βίλα Καπαντζή.

Αρχείο Άγγελου Παπαϊωάννου, ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ

H σημερινή εικόνα της συνοικίας αδυνατεί να εξιστορήσει όλο το πα­ρελθόν της. H αφήγησή της είναι ελλιπής, αν και κάποτε ήταν πλούσια σε λεπτομέρειες. Η χάραξη της οδού Bασιλίσσης Όλγας –που όμως δεν ακολουθεί πια από κοντά τη γραμμή της παραλίας όπως παλιότερα– ορισμένα δημόσια κτίρια που λειτουργούν ακόμη, κάποιες κατάκλειστες επαύλεις –"διατηρητέα" μνημεία σήμερα– μερικοί μαντρότοιχοι στα όρια των παλαιών ιδιοκτησιών και ελάχιστα δένδρα –απομεινάρια από τους κήπους των Eξοχών– παραπέμπουν μόνο αποσπασματικά στην προηγούμενη εικόνα της.

 Η περιοχή του Γενί Τζαμί.

Αρχείο Άγγελου Παπαϊωάννου, ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ

H ανάπτυξη και ο εκσυγχρονισμός της Θεσσαλονίκης στο δεύτερο μισό του 19ου αιώνα, η επέκταση της πόλης εκτός παραδοσιακού πυρήνα, η ραγδαία εξέ­λιξη ολόκληρης της ανατολικής περιοχής καθώς και η καθοριστική για τη νέα συνοικία αρχιτεκτονική μορφολογία αποτέλεσαν τα δεδομένα εκκίνη­σης της έρευνας και οδήγησαν στον προσδιορισμό του αντικειμένου της: την εικονογράφηση της συνοικίας των Eξοχών, της πρώτης εκτός των τειχών περιοχής επέκτασης της Θεσσαλονίκης, και τη διαδικασία του μετασχηματισμού μιας ομάδας εξοχικών κατοικιών σε μια συνοικία αυτόνομη, ακμάζουσα, γοητευτική.

Στην έκθεση παρουσιάζονται αδημοσίευτοι χάρτες και σχέδια, καρτποστάλ και άγνωστες φωτογραφίες δρόμων και κτιρίων που δεν υπάρχουν πια, πορτρέτα της κοσμοπολίτικης κοινωνίας της Θεσσαλονίκης. Διακόσιες εξήντα πέντε εικόνες επιχειρούν να αποκαταστήσουν την εικόνα της συνοικίας που χάθηκε και να τεκμηριώσουν την ιστορία των κτιρίων και των ενοίκων τους.

INFO – έκθεσης «Η συνοικία των Εξοχών, 1885-1912»

ΜΟΡΦΩΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΘΝΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΗΣ
Πολιτιστικό Κέντρο Θεσσαλονίκης
Βίλα Καπαντζή – Λεωφόρος Βασιλίσσης Όλγας 108
Ταχ. Διευθ.: Τ.Θ. 50742, 54014 Θεσσαλονίκης 22
 

Η έκθεση θα εγκαινιασθεί την Τρίτη 19 Απριλίου 2016 στις 20:00

Διάρκεια
Τρίτη 19 Απριλίου έως και Κυριακή 26 Ιουνίου 2016
 
Ωράριο λειτουργίας
Από Τρίτη έως και Κυριακή: 10.00-18.00
Δευτέρα: κλειστά
Τις ημέρες των εορτών του Πάσχα, από Μ. Παρασκευή έως και Τρίτη της Διακαινησίμου, η έκθεση θα παραμείνει κλειστή.

Η είσοδος είναι ελεύθερη στο κοινό

Πληροφορίες
τηλ. 2310 295 170-1 καθημερινές 9.00 – 14.30
και 2310 295 149 τις ώρες λειτουργίας της έκθεσης

ΟΑΣΘ
αν κινείστε προς το κέντρο: 3, 5, 6, 8, 33, 39 (στάση Ανάληψη)
αν κινείστε προς τα νοτιοανατολικά: 5, 6, 8, 33 (στάση Πέτρου Συνδίκα)

ΕΚΑΤΟ ΧΡΟΝΙΑ ΦΙΛΟΞΕΝΙΑΣ. ΤΑ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ (1914-2014)

Βασίλης Κολώνας
Εκατό χρόνια φιλοξενίας. Τα ξενοδοχεία της Θεσσαλονίκης (1914-2014)

Θεσσαλονίκη, University Studio Press 2015
286 σελ. με έγχρωμες και α/μ εικόνες
Δίγλωσση έκδοση: ελληνικά και αγγλικά
ISBN 978-960-12-2245-5
Τιμή 40,00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 32,00 €



Tα ξενοδοχεία της Θεσσαλονίκης αποτελούν ένα γοητευτικό θέμα για τον ιστορικό της πόλης. Η ένταξή τους στον χώρο και τον χρόνο των τελευταίων 100 ετών συνεισφέρει στην ίδια την ιστορία της πόλης. Δεν είναι μόνο τα κτίρια που υπάρχουν ακόμη, πολλά από αυτά θα κλείσουν σύντομα έναν αιώνα ζωής, αλλά και η θέση τους στον χώρο της πόλης, ως τόπος δράσης γνωστών και αγνώστων ηρώων, αλλά και ως πλαίσιο πολιτικών και κοινωνικών δραστηριοτήτων και εκδηλώσεων. Η Ένωση Ξενοδόχων Θεσσαλονίκης που ιδρύθηκε το 1914 ως «Συντεχνία των Εν Θεσσαλονίκη Ξενοδόχων Ύπνου», αναδεικνύεται στη διάρκεια των 100 χρόνων που μεσολάβησαν σ’ έναν ισχυρό φορέα εκσυγχρονισμού και τουριστικής ανάδειξης της πόλης. Η έκδοση φιλοδοξεί μέσα από σπάνιο εικονογραφικό υλικό να παρουσιάσει τη διαχρονική και σημαίνουσα παρουσία της ξενοδοχίας, σε παράλληλη πορεία με σημαντικούς σταθμούς στην κοινωνική και οικονομική ιστορία της Θεσσαλονίκης, όπως η πυρκαγιά του 1917, ο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος, η επανίδρυση του ΕΟΤ (1950) και τα αναπτυξιακά προγράμματα για τον τουρισμό της δεκαετίας του 1960 και του 1990.

(πηγή: University Studio Press) 

Η ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΕΚΤΟΣ ΤΩΝ ΤΕΙΧΩΝ. ΕΙΚΟΝΟΓΡΑΦΙΑ ΤΗΣ ΣΥΝΟΙΚΙΑΣ ΤΩΝ ΕΞΟΧΩΝ (1885-1912)

Βασίλης Κολώνας
Η Θεσσαλονίκη εκτός των τειχών. Εικονογραφία της συνοικίας των Εξοχών (1885-1912)

Θεσσαλονίκη, University Studio Press 2014
421 σελ. με έγχρωμες και α/μ εικόνες
ISBN 978-960-12-2199-1
Τιμή 50,00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 45,00 €


 
Τα κενά στην ιστορία της αρχιτεκτονικής μιας πόλης δημιουργούν κενά στην ιστορία της πόλης. Στη Θεσσαλονίκη η καταστροφή της νεότερης αρχιτεκτονικής, είτε οφείλεται σε τυχαία αίτια, είτε σε φυσιολογική γήρανση και αντικατάσταση είτε, κυρίως, σε κατεδαφίσεις με στόχο την οικονομική εκμετάλλευση του ακινήτου, είχε το ίδιο οδυνηρό αποτέλεσμα, την απουσία μαρτυριών για την αμέσως προηγούμενη εικόνα της πόλης κι επομένως για την ιστορία της, σε μια περίοδο ιδιαίτερα σημαντικών γεγονότων και έντονων αλλαγών.

Η ιλιγγιώδης ταχύτητα της ανοικοδόμησης των μεταπολεμικών χρόνων δεν άφησαν περιθώρια στην οπτική μνήμη των κατοίκων της πόλης για τις κατεδαφιζόμενες επαύλεις της λεωφόρου των Εξοχών, ενώ οι λιγότερο σημαντικές, οι ανώνυμες κατοικίες, απλά σταμάτησαν να υπάρχουν, σαν να μην υπήρξαν ποτέ. Η σημερινή εικόνα της συνοικίας δεν μπορεί να εξιστορήσει όλο το παρελθόν της. Η εικόνα της είναι αποσπασματική, ωστόσο πλούσια σε λεπτομέρειες· η χάραξη της οδού Βασιλίσσης Όλγας, που δεν ακολουθεί πια τη γραμμή της παραλίας, κάποιες κατάκλειστες επαύλεις, "διατηρητέα" μνημεία σήμερα, οι μαντρότοιχοι στα όρια των παλαιών ιδιοκτησιών και λίγα δένδρα, απομεινάρια από τους κήπους των Εξοχών, παραπέμπουν, έστω συμβολικά, στην προηγούμενη εικόνα της.

Η ανάπτυξη και ο εκσυγχρονισμός της Θεσσαλονίκης στο δεύτερο μισό του 19ου αιώνα, η επέκταση της πόλης εκτός παραδοσιακού πυρήνα, η ραγδαία εξέλιξη της ανατολικής περιοχής και η καθοριστική για τη νέα συνοικία αρχιτεκτονική μορφολογία απετέλεσαν τα δεδομένα εκκίνησης της έρευνας και οδήγησαν στον προσδιορισμό του αντικειμένου της· την εικονογραφία της συνοικίας των Εξοχών, ως πρώτης εκτός των τειχών περιοχής επέκτασης της Θεσσαλονίκης, και τη διαδικασία του μετασχηματισμού μιας ομάδας εξοχικών κατοικιών σε μία συνοικία αυτόνομη, μοντέρνα, γοητευτική.


Ο Βασίλης Κολώνας γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη, όπου αποφοίτησε από το Τμήμα Αρχιτεκτόνων του Α.Π.Θ. Συνέχισε τις σπουδές του στο Παρίσι, στο κέντρο Ανωτέρων Σπουδών Ιστορίας και Συντήρησης Ιστορικών Μνημείων στο Τμήμα Ιστορίας της Τέχνης και Μουσειολογίας στο Πανεπιστήμιο Paris I (Pantheon-Sorbonne), ενώ παράλληλα εργάστηκε στη Γαλλική Ακαδημία Αρχιτεκτονικής. Από το 1992 είναι διδάκτωρ του Τμήματος Αρχιτεκτόνων του Α.Π.Θ. και από το 2002 καθηγητής στο Τμήμα Αρχιτεκτόνων του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας.

Έχει συμμετάσχει σε επιστημονικά συνέδρια στην Ελλάδα και το εξωτερικό, ενώ μελέτες και άρθρα του έχουν δημοσιευθεί σε ελληνικά και ξένα βιβλία και περιοδικά. Είναι βασικός συντελεστής και υπεύθυνος ελληνικών και ευρωπαϊκών ερευνητικών προγραμμάτων σχετικών με τη μελέτη και την έρευνα της Ιστορίας της Αρχιτεκτονικής του 19ου και 20ού αιώνα στην Ελλάδα και τις χώρες της Ανατολικής Μεσογείου και της Μαύρης Θάλασσας.

Έχει εργασθεί ως ερευνητής  και έχει δώσει διαλέξεις σε πανεπιστήμια των Η.Π.Α. και του Καναδά ως υπότροφος των Stanley J. Seeger Visiting Fellowship, Program in Hellenic Studies (Princeton, 1998), Onassis Foundation (Chigago Univ, Brown, Mc Gill, S. Francisco State Univ, 2006) και  Fullbright Foundation (Columbia, 2014).

Το Νοέμβριο του 1999, για το έργο του σχετικά με τους ιταλούς αρχιτέκτονες της Θεσσαλονίκης του 19ου αιώνα του απονεμήθηκε ο τίτλος του Ιππότη του Τάγματος της Αξίας της Ιταλικής Δημοκρατίας.

Βιβλία του (μετά το 2000): Ιταλική Αρχιτεκτονική στα Δωδεκάνησα, 1912-1945 (Ολκός, 2002), Το μέγαρο του Μετοχικού Ταμείου Στρατού (ΠΙΟΠ,2005), Έλληνες Αρχιτέκτονες στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, 19ος-20ός αι. (Ολκός, 2006), Θεσσαλονίκη 1912-2012, Η αρχιτεκτονική μιας εκατονταετίας (University Studio Press, 2012), Ο αστικός χώρος στον Καβάφη (University Studio Press, 2012).  

(από το βιβλίο)

Η ΠΟΛΙΣ. Ο ΑΣΤΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΟΝ ΚΑΒΑΦΗ

Βασίλης Κολώνας 
Η Πόλις. Ο αστικός χώρος στον Κ.Π. Καβάφη

Θεσσαλονίκη, University Studio Press 2013
62 σελ. με έγχρωμες εικόνες
ISBN 978-960-12-2164-9
Τιμή 10,00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 9,00 €


O Kαβάφης είναι ο ποιητής της πόλης· η φύση ελάχιστα τον εμπνέει και τον απασχολεί. O αστικός χώρος ορίζει την τοπιογραφία και την εικονογρα φία της ποίησής του.

Mια περαιτέρω διάκριση της σύγχρονης πόλης από την ιστορική πόλη παρέχει σημεία εκκίνησης σε δύο διαφορετικές προσεγγίσεις του αστικού χώρου.

Για την ιστορική πόλη οι προσεγγίσεις είναι πολλαπλές. O αστικός χώρος πα ρουσιάζεται σε όλες τις δυνατές μορφές του: Δρόμοι, πλατείες, αγορές, δημόσια κτίρια, χώροι κοινωνικών συναθροίσεων, έντονη παρουσία της οικονομικής λειτουργίας της πόλης.

Στη σύγχρονη, τη συγκεκριμένη πόλη, αντίθετα, το βάρος δίνεται στις ανώνυμες συνοικίες, στη μικρή κλίμακα, στον ιδιωτικό χώρο, στον εξοπλισμό του και την ατμόσφαιρα που επικρατεί μέσα σ’ αυτόν... Για τον λόγο αυτό δεν προτιμήθηκαν όψεις ή καρτ ποστάλ της επώνυμης Αλεξάνδρειας, ούτε καν φωτογραφίες του «οικείου» χώρου του ποιητή. Στόχος μας δεν ήταν η νοσταλγία για ό,τι χάθηκε, αλλά η ανάδυση της Πόλης, μέσα από εικόνες-σύμβολα ενός αστικού χώρου υπό δοκιμασία...

(από το βιβλίο)