ΤΥΠΟΛΟΓΙΑ ΓΛΩΣΣΩΝ. ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ, ΘΕΩΡΗΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΚΑΙ ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ

Νίνα Τοπιντζή
Τυπολογία Γλωσσών. Βασικές αρχές, θεωρητικές προσεγγίσεις και φαινόμενα

Ηράκλειο, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, 2021 (Μάρτιος)
Σελίδες: 336
Διαστάσεις: 21 x 28 εκ.
ISBN χαρτόδετου: 978-960-524-605-1
Τιμή: 25,00 € // στο βιβλιοπωλείο μας 22,50 €

 
 

Γίντιν, Επένα, Κούρτοπ, Λέτι, Νγκανάσαν, Ρότοκας, Σιριόνο… Αυτές είναι μόνο λίγες από τις 7.000 γλώσσες που μιλιούνται αυτή τη στιγμή ανά την υφήλιο. Στη συντριπτική τους πλειονότητα, οι γλώσσες αυτές είναι άγνωστες στο ευρύ κοινό. Αποτελούν, όμως, μαζί με τις πιο γνώριμες σ’ εμάς Γερμανική, Αγγλική, Γαλλική, αλλά και τη μητρική μας Ελληνική, το «υλικό» για τη μελέτη του γλωσσολογικού κλάδου της Τυπολογίας, ο οποίος ασχολείται με τη συλλογή δεδομένων από πλήθος γλωσσών, τη σύγκριση και την κατηγοριοποίησή τους με βάση τα δομικά τους χαρακτηριστικά, αποσκοπώντας στην ανεύρεση κοινών σχημάτων.

Το παρόν έργο είναι το πρώτο ελληνόγλωσσο εγχειρίδιο αφιερωμένο στον κλάδο της Τυπολογίας. Αρχικά το εγχειρίδιο επιδιώκει να εισαγάγει τον αναγνώστη στις αρχές, τις μεθόδους, τις θεωρητικές σχολές και τα ερευνητικά εργαλεία της τυπολογικής μελέτης. Στη συνέχεια διερευνά ενδιαφέροντα φαινόμενα σε όλα τα γλωσσικά επίπεδα (μορφολογία, σύνταξη, φωνολογία, σημασιολογία) περιγράφοντας και αναλύοντας πλήθος εμπειρικών δεδομένων σε μεγάλο εύρος γλωσσών. Κατόπιν επιχειρεί μια συνοπτική επισκόπηση της Ελληνικής από τυπολογική σκοπιά και καταλήγει με μια σύντομη εξερεύνηση της διάδρασης της Τυπολογίας με άλλους γλωσσολογικούς κλάδους (π.χ. Ψυχογλωσσολογία), αλλά και διαφορετικές επιστήμες όπως η Γενετική.

Το βιβλίο φιλοδοξεί να είναι κάτι παραπάνω από ένα τυπικό εγχειρίδιο. Μολονότι απευθύνεται πρωτίστως σε φοιτητές και ειδικούς στη γλωσσολογία —καθώς η πλήρης κατανόησή του απαιτεί κάποιες εξειδικευμένες γνώσεις—, στο αναγνωστικό του κοινό συμπεριλαμβάνει όλους εκείνους που αγαπούν και ενδιαφέρονται για τη γλώσσα, που εκτιμούν τη γλωσσική ποικιλομορφία και επιθυμούν να μάθουν περισσότερα γι’ αυτή, που θέλουν να κατανοήσουν γιατί όλες οι γλώσσες είναι ισάξιες μεταξύ τους και εντέλει εξίσου άξιες μελέτης.

(από το οπισθόφυλλο του βιβλίου)

 

 

ΤΙ ΜΑΣ ΚΡΥΒΟΥΝ ΟΙ ΛΕΞΕΙΣ. ΠΩΣ Η ΝΕΟΓΛΩΣΣΑ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΙΣ ΚΟΙΝΩΝΙΕΣ ΜΑΣ

Jean-Paul Fitoussi
Τι μας κρύβουν οι λέξεις. Πώς η νεογλώσσα επηρεάζει τις κοινωνίες μας

Μετάφραση: Α. Δ. Παπαγιαννίδης
Αθήνα, εκδόσεις Πόλις, 2021 (Φεβρουάριος)
Σελίδες: 248
Διαστάσεις: 14 x 20,5 εκ.
ISBN χαρτόδετου: 978-960-435-759-8
Τιμή: 15,00 € // στο βιβλιοπωλείο μας 13,50 €

 

«Ο τρόπος με τον οποίο μας μιλούν για τα οικονομικά, τα κοινωνικά ή ακόμα και τα πολιτικά γεγονότα μας αφήνει ελάχιστες πιθανότητες να αντιληφθούμε τι θέλουν να μας πουν, πόσο μάλλον να κατανοησούμε τις κρίσεις που μας πλήττουν.

Η ευθύνη ανήκει στην επινόηση μιας νεο-νεογλώσσας. Γιατί μας επαναλαμβάνουν αδιάκοπα ότι η ανεργία είναι κάτι το απαράδεκτο, κι ωστόσο επιτρέπουν τη διαιώνισή της; Γιατί μας λένε ότι η εργασία αποτελεί το μέλλον μας ενώ εδώ και καιρό αποφεύγουν να της αποδώσουν την αξία που της αρμόζει; Γιατί αρνούνται -τουλάχιστον στην Ευρώπη- να αξιοποιήσουν όλα τα διαθέσιμα εργαλεία της οικονομικής πολιτικής και, αντίθετα, περιχαρακώνονται στις λεγόμενες διαρθρωτικές πολιτικές, που τελικά αποκαλύπτεται ότι στοχεύουν στη μείωση της κοινωνικής προστασίας; Γιατί αποδέχονται την τεράστια αύξηση των ανισοτήτων, τη στιγμή που ισχυρίζονται ότι θέλουν να τις καταπολεμήσουν;

Η γλώσσα που μιλάμε, μέσα από τη στρέβλωσή της, καταλήγει να μεταμορφώνει την πραγματικότητα που αντικρίζουμε, φτάνοντας στο σημείο να αρνείται τον ανθρώπινο πόνο. Αυτή τη γλώσσα τη χειραγωγεί μάλλον η θεωρία, παρά τη χρησιμοποιεί. Αν λοιπόν θέλουμε να επανέλθουμε σε μια λιγότερο καρτερική ή μοιρολατρική αντιμετώπιση του κόσμου, θα χρειαστεί να αποδομήσουμε τη νεογλώσσα και να οικοδομήσουμε εκ νέου μια γλώσσα στην οποία όλοι θα μπορούμε να αναγνωρίσουμε τον εαυτό μας. Μόνο με αυτή την προϋπόθεση θα μπορέσουμε να ασκήσουμε κάποια επίδραση στον κόσμο και στο πεπρωμένο των λαών.

Και μόνο με αυτή την προϋπόθεση θα μπορέσουμε να ελευθερωθούμε από την πολιτική παγίδα που μας έχει στήσει η νεογλώσσα και να ξαναβρούμε τον δρόμο για μια δημοκρατία λιγότερο εύθραυστη από εκείνη που μας οδηγεί στην υποταγή». 

Jean-Paul Fitoussi
(από το οπισθόφυλλο του βιβλίου)

ΟΙ ΙΝΔΟΕΥΡΩΠΑΙΟΙ. ΠΡΩΤΟ ΜΕΡΟΣ: ΓΛΩΣΣΑ & ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Γιώργος Κ. Γιαννάκης
Οι Ινδοευρωπαίοι. Πρώτο μέρος: Γλώσσα & Πολιτισμός

Θεσσαλονίκη, Αριστοτέλειο Ίδρυμα Θεσσαλονίκης-Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών [Ίδρυμα Μανόλη Τριανταφυλλίδη] 2015
360 σελ.
ISBN 978-960-231-172-1
Τιμή 26,50 € / στο βιβλιοπωλείο μας 21,20 €



Ποιοι ήταν οι Ινδοευρωπαίοι, πού και πότε εμφανίστηκαν στο προσκήνιο, ποια ήταν η γλώσσα τους και τα πολιτισμικά τους χαρακτηριστικά; Πώς μελετάται η προϊστορία τους και πώς αποκαθίσταται η γλώσσα τους; Πόσο ρεαλιστικές είναι οι αποκαταστάσεις των ιστορικών γλωσσολόγων; Αυτά είναι ορισμένα μόνο από τα ερωτήματα που αναζητούν απαντήσεις στις σελίδες του βιβλίου. Ανάμεσα στα θέματα που θίγονται είναι: η γλωσσική και η πολιτισμική αποκατάσταση, η γλωσσολογική παλαιοντολογία, η σχέση της γλωσσολογίας με άλλες επιστήμες, η ετυμολογική έρευνα, η ποιητική γλώσσα των Ινδοευρωπαίων, η σχέση της ιστορικής αποκατάστασης με τη γλωσσική τυπολογία και την ιστορική πραγματικότητα, και η θέση της ελληνικής στους κόλπους της ινδοευρωπαϊκής γλωσσικής οικογένειας.

Η μέθοδος που εφαρμόζεται είναι η ιστορικοσυγκριτική μέθοδος με όλες τις συμπληρωματικές τεχνικές, ενώ η προσέγγιση είναι διεπιστημονική, δηλαδή μια συνδυαστική και διακλαδική προσέγγιση με την οποία επιχειρείται η καθιέρωση κριτηρίων και αρχών για τη συνεργασία της ιστορικοσυγκριτικής γλωσσολογίας με συγγενείς και συναφείς επιστημονικούς κλάδους, όπως είναι η αρχαιολογία, η φιλολογία, η εθνολογία, αλλά και με επιστήμες έξω από τον παραδοσιακό χώρο των ανθρωπιστικών επιστημών, όπως είναι η βιολογία και η γενετική. Μέσα σε αυτό το διεπιστημονικό πλαίσιο διερευνάται η δυνατότητα σύνδεσης ανάμεσα στη γλώσσα, την κοινωνία και τον πολιτισμό των Ινδοευρωπαίων, καθώς και οι όροι και οι προϋποθέσεις που διέπουν αυτή τη σχέση.

(από το οπισθόφυλλο του βιβλίου)

ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΝΕΟΛΟΓΙΣΜΩΝ. ΤΕΥΧΟΣ 12

Δελτίο επιστημονικής ορολογίας και νεολογισμών. Τεύχος 12. Δημιουργία και μορφή στη γλώσσα

Κείμενα: συλλογικό

Επιστημονική επιμέλεια: Αναστασία Χριστοφίδου

Αθήνα, Ακαδημία Αθηνών / Κέντρο Ερεύνης Επιστημονικών Όρων και Νεολογισμών 2013

243 σελ.

ISSN 1106-8027

Τιμή 15,00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 13,50 €

 

«Η παρούσα προσπάθεια εγκαινιάζει την προβολή των θεωρητικών αναζητήσεων του Κέντρου Ερεύνης Επιστημονικών Όρων και Νεολογισμών (ΚΕΕΟΝ) της Ακαδημίας Αθηνών. Σε πρακτικό επίπεδο ο παρών τόμος εγκαινιάζει σειρά εκδόσεων του Κέντρου με ειδικές θεματικές και συμβολή έγκριτων γλωσσολόγων της Ελλάδας και του εξωτερικού.

Στο ΚΕΕΟΝ διεξάγεται πρωτογενής έρευνα στον τομέα της καταγραφής, ταξινόμησης και παραγωγής νέων λέξεων και όρων, αφού αυτό είναι θεσμικά υπεύθυνο για την καταγραφή και γλωσσολογική ταξινόμηση των νεολογισμών της Ελληνικής Γλώσσας, καθώς και για την απόδοση ξενόγλωσσης επιστημονικής Ορολογίας στην Ελληνική. Αναγνωρίζοντας τη θεμελιώδη σημασία της μελέτης του φαινομένου της νεολογίας και των ίδιων των νεολογισμών το ΚΕΕΟΝ οργανώνει Βάση Δεδομένων Νεολογισμών, η οποία διευκολύνει την εμπεριστατωμένη έρευνά τους. Γι' αυτόν τον σκοπό λειτουργεί νέο ερευνητικό προϊόν στο Κέντρο, το οποίο σχεδιάστηκε μετά από ενδελεχή μελέτη, το Πρόγραμμα Ηλεκτρονικού Εντοπισμού και Ταξινόμησης Νεολογισμών & Ορολογίας - ΝΕΟΔΗΜΙΑ. Πρόκειται για την πρώτη, εξ όσων γνωρίζω, συστηματική προσπάθεια δημιουργίας μιας ηλεκτρονικής βάσης ημι-αυτόματης εύρεσης αθησαύριστων λέξεων από (ηλεκτρονικά) κείμενα εφημερίδων, η οποία περιγράφεται αναλυτικά στον παρόντα τόμο...».

(από τον πρόλογο του βιβλίου) 

ΜΙΛΑ ΜΟΥ ΓΙΑ ΓΛΩΣΣΑ. ΜΙΚΡΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΓΛΩΣΣΟΛΟΓΙΑ

Φοίβος Παναγιωτίδης

Μίλα μου για γλώσσα. Μικρή εισαγωγή στη γλωσσολογία

Ηράκλειο, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης 2013

272 σελ.

ISBN 978-960-524-409-5

Τιμή 12,00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 10,80 €

Πώς μαθαίνουμε να μιλάμε; Από τι είναι φτιαγμένη η γλώσσα; Ποια είναι η παλιότερη γλώσσα του κόσμου; Ποια η διαφορά γλώσσας και διαλέκτου; Τι σημαίνει μιλάω σωστά (ελληνικά); Γιατί μαθαίνουμε αρχαία; Θα μιλάμε όλοι αγγλικά σε 50 χρόνια; Πάσχουν οι νέοι μας από αφασία; Κινδυνεύουν τα παιδιά που μεγαλώνουν σε δίγλωσσο περιβάλλον; Είναι η πολυγλωσσία τεκμήριο ευφυΐας; Γιατί μας δυσκολεύουν οι ξένες γλώσσες; Πού βρίσκεται η Λατβία; Σε τι χρησιμεύει η γλωσσολογία;

Αυτά είναι μερικά από τα ερωτήματα που εξετάζονται σε τούτη τη σύντομη επιστημονική εισαγωγή στη γλωσσολογία. Το Μίλα μου για γλώσσα απευθύνεται στον μέσο αναγνώστη επιχειρώντας να δείξει πώς η σύγχρονη γλωσσολογία μπορεί να προσφέρει απαντήσεις σε κοινές απορίες και προβληματισμούς γύρω από τη γλώσσα εν γένει και την ελληνική γλώσσα ειδικότερα.

(πηγή: ΠΕΚ)