ΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΚΑΙ Η ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΩΝ ΠΤΟΛΕΜΑΙΩΝ ΣΤΗΝ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑ

Κωνσταντίνος Σπ. Στάικος
Το Μουσείο και η Βιβλιοθήκη των Πτολεμαίων στην Αλεξάνδρεια. Το Όραμα του Μεγάλου Αλεξάνδρου για ένα Καθολικό Πνευματικό Κέντρο

Αθήνα, εκδόσεις Άτων, 2020 (Δεκέμβριος)
Σελίδες: 512, με α/μ εικόνες
Διαστάσεις: 21 x 28,5 εκ.
ISBN σκληρόδετου: 978-618-5337-13-1
Τιμή: 35,00 € // στο βιβλιοπωλείο μας 31,50 €

 

 

«...Το Μουσείο και η Βιβλιοθήκη στην Αλεξάνδρεια ιδρύθηκαν από τον Πτολεμαίο Σωτήρα, πού πιθανότατα εκπλήρωνε το όραμα του Μεγάλου Αλεξάνδρου, ο οποίος οραματιζόταν να θεμελιώσει ένα πνευματικό κέντρο ανάλογο της Ακαδημίας και του Λυκείου, στα μέτρα όμως της αυτοκρατορίας του στην Ανατολή. Η πόλη της Αλεξάνδρειας, που σχεδιάστηκε πολεοδομικά από τον ίδιο τον Αλέξανδρο με τη βοήθεια του αρχιτέκτονά του Δεινοκράτη, υποτυπώνει την επιθυμία του Μακεδόνα στρατηλάτη να οικοδομήσει μια πόλη στο έσχατο σημείο που αναφέρεται στην Ιλιάδα του Ομήρου, στη νήσο Φάρο, η οποία να εξελιχθεί σε πρωτεύουσα της αυτοκρατορίας του στην Ανατολή, αλλά και σε παγκόσμιο πνευματικό κέντρο πέρα από γεωγραφικά και γλωσσικά όρια.

Στην απόφασή του αυτή συνέβαλε το γεγονός ότι το αιγυπτιακό ιερατείο τον αναγνώρισε ως γιο του Άμμωνα Ρα, προσδίδοντας έτσι επιπλέον θεϊκό και απολυτρωτικό χαρακτήρα στην κατακτητική του πορεία. Άλλωστε η επιλογή του Αλέξανδρου να ορίσει την Αίγυπτο ως το πολιτικό και πολιτιστικό κέντρο της αυτοκρατορίας του δεν ήταν ξένη προς την παράδοση της σχέσης που είχε καλλιεργηθεί από «ελληνικά φύλα», όπως οι Μινωίτες και οι Μυκηναίοι, με τούς Αιγυπτίους ήδη από την 3η χιλιετία π.Χ. Αποκορύφωμα αυτής της αγαστής σχέσης ήταν η ίδρυση τον 7ο αιώνα π.Χ. της Ναύκρατης, ελληνικής πόλης στο Δέλτα του Νείλου...».

(από την εισαγωγή του βιβλίου)

 

 

 

 

ΕΝΑ ΒΙΒΛΙΟ ΕΞΙ ΑΙΩΝΕΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ. ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΥΓΗ ΤΗΣ ΤΥΠΟΓΡΑΦΙΑΣ ΣΤΙΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΕΣ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ

Ένα βιβλίο, έξι αιώνες ιστορίας. Εκδόσεις από την αυγή της τυπογραφίας στις βιβλιοθήκες της Αθήνας

Πρακτικά Ημερίδας
Κείμενα: συλλογικό
Επιμέλεια: Βέρα Ανδριοπούλου, Κλεοπάτρα Κυρτάτα, Αγγελική Παπαδοπούλου
Πειραιάς, Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη, 2020 (Ιούνιος)
Σελίδες: 258, με έγχρωμες εικόνες
Διαστάσεις: 17 x 24 εκ.
ISBN χαρτόδετου: 9786185509002
Τιμή: 16,00 € // στο βιβλιοπωλείο μας 14,40 € 

«Ο παρών τόμος συγκεντρώνει, επεξεργασμένες και εμπλουτισμένες, τις εισηγήσεις που παρουσιάστηκαν στην Ημερίδα Ένα βιβλίο, έξι αιώνες ιστορίας, που διοργανώθηκε από το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη στις 13 Απριλίου 2019.

Το σκεπτικό της ημερίδας ήταν με βάση ένα συγκεκριμένο βιβλίο από κάθε προσκεκλημένη βιβλιοθήκη να συζητηθούν επιμέρους ζητήματα σχετικά με τα αρχέτυπα και τη μελέτη τους, γενικότερα θέματα ιστορίας του βιβλίου, και συγχρόνως να παρουσιαστούν οι συλλογές των βιβλιοθηκών στο ευρύτερο κοινό. Κάθε βιβλιοθήκη κλήθηκε έτσι να επιλέξει ένα αρχέτυπο από τη συλλογή της, ως μελέτη περίπτωσης, και να το παρουσιάσει, εστιάζοντας στα στοιχεία προέλευσης, τις ιδιαιτερότητες αντιτύπου και τον τρόπο χειρισμού παρόμοιου υλικού εντός της ευρύτερης συλλογής. Παράλληλα, διακεκριμένοι ερευνητές από την Ελλάδα και το εξωτερικό ανέλαβαν να πλαισιώσουν τις παρουσιάσεις αυτές με γενικότερες εισαγωγικές και συμπληρωματικές εισηγήσεις γύρω από την πρώιμη τυπογραφία...».

(από το βιβλίο)

ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΤΩΝ ΠΑΛΑΙΩΝ ΕΝΤΥΠΩΝ ΤΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ ΤΥΡΝΑΒΟΥ

Ζήσης Μελισσάκης
Κατάλογος των Παλαιών Εντύπων της Δημοτικής Βιβλιοθήκης Τυρνάβου
Τετράδια εργασίας 36
 
Αθήνα, Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών 2016
477 σελ. με α/μ εικόνες
ISBN 978-960-9538-49-7
Τιμή 22,00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 17,60 €


 
Η Δημοτική Βιβλιοθήκη Τυρνάβου κατέχει μία σημαντική συλλογή χειρογράφων και παλαιών εντύπων, συγκροτημένη σταδιακά από τον 17ο αιώνα και εξής, με βασικό πυρήνα τα βιβλία της Σχολής του Τυρνάβου, μιας από τις παλαιότερες σχολές του τουρκοκρατούμενου Ελληνισμού, στην οποία φοίτησαν και δίδαξαν γνωστοί λόγιοι της εποχής.

Ως συνέχεια του καταλόγου των χειρογράφων κωδίκων της βιβλιοθήκης, που εκδόθηκε το 2007 από το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών, ο παρών τόμος περιλαμβάνει αναλυτική περιγραφή των τετρακοσίων ενενήντα τριών παλαιών εντύπων της. Πρόκειται για εκδόσεις που χρονολογούνται από το 1495 έως το 1900 και καλύπτουν σχεδόν κάθε γνωστικό χώρο, αφού εκτός από έργα εκπαιδευτικού χαρακτήρα, απαραίτητα για τη λειτουργία της σχολής, στη συλλογή κατά καιρούς ενσωματώθηκαν διάφορες βιβλιοθήκες του Τυρνάβου, κυρίως ιδιωτικές, με τίτλους νομικού, ιατρικού, θεολογικού, ευρύτερου λογίου και άλλου ενδιαφέροντος. Η καταγραφή του υλικού αυτού εντάσσεται στην προσπάθεια συστηματικής καταλογογράφησης των ιστορικών βιβλιοθηκών του ελληνικού χώρου και της καθ' ημάς Ανατολής και ανίχνευσης της πορείας τους μέχρι τον 20ό αιώνα. Παράλληλα το πλήθος των χειρογράφων σημειωμάτων, που εντοπίζονται στους περισσότερους τόμους της συλλογής, μεταγράφονται και αναλύονται, φωτίζει άγνωστες πτυχές της ιστορίας του Τυρνάβου, αλλά και ολόκληρης της Θεσσαλίας.

(από το οπισθόφυλλο του βιβλίου)

 

Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ ΣΤΟΝ ΔΥΤΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ. ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΙΚΕΡΩΝΑ ΣΤΟΝ ΑΝΔΡΙΑΝΟ

Κωνσταντίνος Σπ. Στάικος
Η ιστορία της βιβλιοθήκης στον δυτικό πολιτισμό. Από τον Κικέρωνα στον Αδριανό
 
Αθήνα, Εκδόσεις Άτων 2016
394 σελ. με α/μ εικόνες
ISBN 960-618-82417-0-1
Τιμή 18,00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 14,40 €



Στην έκδοση του δεύτερου τόμου της Ιστορίας της Βιβλιοθήκης στον Δυτικό Πολιτισμό, από τον Κικέρωνα στον Ανδριανό, παρουσιάζονται σε επτά εκτενή κεφάλαια, οι ιστορικές προϋποθέσεις που οδήγησαν από τη διαμόρφωση των πρώτων ιδιωτικών συλλογών βιβλίων στη ανέγερση των μεγάλων βιβλιοθηκών της Ρώμης και των ανατολικών επαρχιών της αυτοκρατορίας.

Στο πρώτο κεφάλαιο γίνεται λογος για τη σύσταση του ρωμαϊκού κράτους, την πρώιμη ρωμαϊκή ιστοριογραφία και τις διάσπαρτες γραπτές πηγές που διασώθηκαν από την εποχή αυτή.

Στο δεύτερο κεφάλαιο καταγράφεται το χρονικό της συγγραφής της Οδύσσειας, που σηματοδοτεί τις απαρχές της λατινικής λογοτεχνίας, και το βιβλιακό υλικό που την  υποστήριξε. Επίσης, μνημονεύεται η συμβολή του Εννίου στα λατινικά γράμματα, η επίδραση της Νέας Κωμωδίας στα έργα του Πλαύτου και ο κόσμος του ρωμαϊκού θεάτρου. Σημειώνεται ακόμη η δραστηριότητα των φιλελληνικών κύκλων  της αριστοκρατίας και ο ρόλος της βιβλιοθήκης των βασιλέων της Μακεδονίας στη διαμόρφωση της ελληνικής παιδείας.

Το τρίτο κεφάλαιο είναι αφιερωμένο στον μεγάλο βιβλιόφιλο και συγγραφέα, τον Βάρρωνα, και στη μοναδική σχέση που ανέπτυξαν ο Κικέρων με τον Αττικό. Γίνεται λόγος για την εκτενή αλληλογραφία τους, τα εκδοτικά ζητήματα που τους απασχολούσαν και τον κόσμο του βιβλίου στη Ρώμη κατά τα ύστερα χρόνια της Ελεύθερης Πολιτείας.

Το τέταρτο κεφάλαιο είναι αφιερωμένο στον Αύγουστο, στην πρώτη δημόσια βιβλιοθήκη της Ρώμης, του Ασίνιου Πολλίωνος, και στις βιβλιοθήκες του Παλατίνου λόφου που οικοδομήθηκαν τα χρόνια του Αυγούστου και του Τιβερίου. Θίγεται επίσης το ζήτημα της αυτοκρατορικής λογοκρισίας, ο ρόλος του Μαικήνα και η καθιέρωση του θεσμού των δημόσιων αναγνώσεων.

Στο πέμπτο κεφάλαιο καταγράφονται και περιγράφονται οι μεγάλες βιβλιοθήκες που προσαρτίστηκαν στις Αγορές και τις Θέρμες, όπως και αυτές που συγκροτήθηκαν στις ιδιωτικές επαύλεις των Ρωμαίων. Γίνεται λόγος για τους προστάτες της λογοτεχνίας, τα πνευματικά δικαιώματα των συγγραφέων, τους επώνυμους Ρωμαίους συλλέκτες, όπως και για τη συμβολή της Δεύτερης Σοφιστικής στην πνευματική ζωή της Ρώμης.

Το έκτο κεφάλαιο είναι αφιερωμένο στις βιβλιοθήκες που οικοδομήθηκαν στην ευρύτερη περιοχή της Ρώμης και στην Ιταλία γενικότερα, όπως και σ' αυτές των ανατολικών επαρχιών: από το Δυρράχιο ως τη Σαγαλασσό και από τη Θαμουγάνδη ως την Πέργαμο.

Το έβδομο κεφάλαιο αντιπροσωπεύεται από έναν Χάρτη, στον οποίο σημειώνονται οι βιβλιοθήκες που συγκροτήθηκαν στον ελληνο-ρωμαϊκό κόσμο: δημόσιες, ανακτορικές, γυμνασιακές, σχολικές, ιδιωτικές και άλλες, από τον 6ο π.Χ. ως τον 4ο αιώνα μ.Χ.     

(από το βιβλίο)

Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ ΣΤΟΝ ΔΥΤΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ. ΑΠΟ ΤΟΝ ΜΙΝΩΑ ΣΤΗΝ ΚΛΕΟΠΑΤΡΑ

Κωνσταντίνος Σπ. Στάικος
Η ιστορία της βιβλιοθήκης στον δυτικό πολιτισμό. Από τον Μίνωα στην Κλεοπάτρα

Αθήνα, Εκδόσεις Άτων 2016
303 σελ. με α/μ εικόνες
ISBN 960-618-80522-9-1
Τιμή 18,00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 14,40 €



Στην έκδοση: Η Ιστορία της Βιβλιοθήκης στον Δυτικό Πολιτισμό, από τον Μίνωα στην Κλεοπάτρα παρουσιάζονται σε τέσσερα εκτενή κεφάλαια, το χρονικό και οι λόγοι που οδήγησαν στην εξέλιξη των μικρών αρχειακών βιβλιοθηκών σε μνημειακές βιβλιοθήκες της ελληνιστικής εποχής.

Στο πρώτο κεφάλαιο γίνεται λόγος για τα συστήματα γραφής της Εποχής του Χαλκού (3000-1100 π.Χ.) στον Μινωϊκό και Μυκηναϊκό Πολιτισμό 

–Ιερογλυφική, Γραμμική Α, Γραμμική Β, Κυπριώτικο Συλλαβάριο και Δίσκος της Φαιστού– όπως, επίσης, και για τον τρόπο κατασκευής των πινακίδων γραφής και της αρχειοθέτησής τους.

Στο δεύτερο κεφάλαιο καταγράφεται το χρονικό της καθιέρωσης του θεσμού της δημόσιας βιβλιοθήκης από την εποχή του Πολυκράτη και του Πεισιστράτου –στη Σάμο και την Αθήνα τον 6ο αιώνα π.Χ. αντίστοιχα– καθώς και της συγκρότησης των πρώτων βιβλιοθηκών των φιλοσοφικών σχολών των Αθηνών: της Ακαδημίας του Πλάτωνα, του Λυκείου και της Στοάς.

Στο τρίτο και τέταρτο κεφάλαιο περιγράφονται οι συνθήκες που οδήγησαν τους Πτολεμαίους και τους άλλους διαδόχους του Μεγάλου Αλεξάνδρου στη δημιουργία μεγάλων πολιτιστικών κέντρων στην Ανατολή, τα οποία πλαισιώθηκαν με μνημειακές βιβλιοθήκες.

(από το βιβλίο)