Η ΕΞΟΔΟΣ. ΜΑΡΤΥΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΠΑΡΧΙΕΣ ΤΩΝ ΔΥΤΙΚΩΝ ΠΑΡΑΛΙΩΝ ΤΗΣ ΜΙΚΡΑΣΙΑΣ. ΤΟΜΟΣ Α'

Η Έξοδος. Μαρτυρίες από τις Επαρχίες των Δυτικών Παραλίων της Μικρασίας

Τόμος Α΄
Πρόλογος: Γεώργιος Κ. Τενεκίδης
Εισαγωγή, επιλογή κειμένων, επιμέλεια: Φ.Δ. Αποστολόπουλος
Κείμενα-μαρτυρίες: συλλογικό
Αθήνα, Κέντρο Μικρασιατικών Σπουδών-Ιδρυτές: Μέλπω και Οκτάβιος Μερλιέ, 2016 (ανατύπωση)
Σελίδες: 363, με ένα χάρτη
Διαστάσεις: 17 x 24 εκ.
ISBN χαρτόδετου: 978-960-87610-2-6
Τιμή: 21,20 € // στο βιβλιοπωλείο μας 16,96 €



«... Η Έξοδος, καρπός μιας ακτινωτής γεωγραφικής ερευνάς τριών και πέρα δεκαετιών έρχεται σίγουρα στην ώρα της. Ίσως σε καμιά άλλη εποχή οι Έλληνες του ελλαδικού χώρου καί όσοι συνθέτουν τον ευρύτερο ελληνισμό, οι απανταχού ομογενείς της Διασποράς, δεν ήταν τόσο ευαισθητοποιημένοι στα θέματα των "χαμένων πατρίδων". Σε καμιά άλλη περίοδο της πρόσφατης ιστορίας του ελληνισμού το μικρασιατικό βιβλίο, συχνά αξιόλογο, δεν είχε την πληθωρική παρουσία που σημειώνει στις μέρες μας. "Μετά από μισόν αιώνα" -σημειώνει πολύ εύστοχα ο Πασχάλης Κιτρομηλίδης- "η Μικρασιατική τραγωδία εξακολουθεί να κυριαρχεί στη συνείδηση του νεοελληνισμού σαν το θεμελιώδες γεγονός που μετέβαλε το χαρακτήρα και τη ροή της ιστορίας του έθνους στη σύγχρονη εποχή. Η αδιάλειπτη ενασχόληση της νεοελληνικής συνείδησης με το πρόβλημα αυτό καταφαίνεται ζωηρότατα στον όγκο της έρευνας και στο βαθμό των διχογνωμιών αναφορικά με τα γεγονότα εκείνα"...».

(από το βιβλίο)

Η ΕΞΟΔΟΣ. ΜΑΡΤΥΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΠΑΡΧΙΕΣ ΤΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΝΟΤΙΑΣ ΜΙΚΡΑΣΙΑΣ. ΤΟΜΟΣ Β'

Η Έξοδος. Μαρτυρίες από τις Επαρχίες της Κεντρικής και Νότιας Μικρασίας

Τόμος Β΄
Εισαγωγή, εποπτεία: Πασχάλης Μ. Κιτρομηλίδης
Επιμέλεια: Γιάννης Μουρέλος
Κείμενα-μαρτυρίες: συλλογικό
Αθήνα, Κέντρο Μικρασιατικών Σπουδών-Ιδρυτές: Μέλπω και Οκτάβιος Μερλιέ, 2004 (Οκτώβριος)
Σελίδες: 541, με ένα χάρτη
Διαστάσεις: 17 x 24 εκ.
ISBN χαρτόδετου: 978-960-87610-2-6
Τιμή: 21,20 € // στο βιβλιοπωλείο μας 16,96 €




«... Η Έξοδος, καρπός μιας ακτινωτής γεωγραφικής ερευνάς τριών και πέρα δεκαετιών έρχεται σίγουρα στην ώρα της. Ίσως σε καμιά άλλη εποχή οι Έλληνες του ελλαδικού χώρου καί όσοι συνθέτουν τον ευρύτερο ελληνισμό, οι απανταχού ομογενείς της Διασποράς, δεν ήταν τόσο ευαισθητοποιημένοι στα θέματα των "χαμένων πατρίδων". Σε καμιά άλλη περίοδο της πρόσφατης ιστορίας του ελληνισμού το μικρασιατικό βιβλίο, συχνά αξιόλογο, δεν είχε την πληθωρική παρουσία που σημειώνει στις μέρες μας. "Μετά από μισόν αιώνα" -σημειώνει πολύ εύστοχα ο Πασχάλης Κιτρομηλίδης- "η Μικρασιατική τραγωδία εξακολουθεί να κυριαρχεί στη συνείδηση του νεοελληνισμού σαν το θεμελιώδες γεγονός που μετέβαλε το χαρακτήρα και τη ροή της ιστορίας του έθνους στη σύγχρονη εποχή. Η αδιάλειπτη ενασχόληση της νεοελληνικής συνείδησης με το πρόβλημα αυτό καταφαίνεται ζωηρότατα στον όγκο της έρευνας και στο βαθμό των διχογνωμιών αναφορικά με τα γεγονότα εκείνα"...».

 (από το βιβλίο)

Η ΠΡΟΚΥΜΑΙΑ ΤΗΣ ΣΜΥΡΝΗΣ

Γιώργος Πουλημένος, Αχιλλέας Χατζηκωνσταντίνου
Η προκυμαία της Σμύρνης. Ανιχνεύοντας ένα σύμβολο προόδου και μεγαλείου
Τόμος Ι: Οικιστικό και κοσμικό τμήμα
Τόμος ΙΙ: Εμπορικό και διοικητικό τμήμα

Αθήνα, Εκδόσεις Καπόν 2018
Σελίδες: 722, με α/μ εικόνες και σχέδια
Διαστάσεις: 24 x 29,8 εκ.
ISBN χαρτόδετου: 978-618-5209-36-0
Τιμή: 95,40 € // στο βιβλιοπωλείο μας 85,86 €

Μία πρωτότυπη παρουσίαση της περίφημης Προκυμαίας της Σμύρνης. Από την ολοκλήρωση του έργου το 1875 έως την πυρπόληση της Σμύρνης το 1922, το θαλάσσιο μέτωπο, γνωστό ως «Και», με τα πολυτελή μέγαρα, τα θέατρα και τα καφενεία, τα ξενοδοχεία και τα προξενεία και βέβαια το λιμάνι, έγινε η πιο χαρακτηριστική εικόνα της κοσμοπολίτικης πόλης και το σύμβολο μιας ολόκληρης εποχής.

Το δίτομο αυτό έργο παρουσιάζει με πρωτότυπο και εποπτικό τρόπο το «Και», την μήκους τριών και πλέον χιλιομέτρων Προκυμαία της Σμύρνης, ως ένα ενιαίο αρχιτεκτονικό, τοπογραφικό και ιστορικό σύνολο.

Το «Και» ήταν το συνώνυμο της προόδου, του κοσμοπολιτισμού και της ευμάρειας των κατοίκων της, κατά τα 47 χρόνια που μεσολάβησαν από την ολοκλήρωσή του τον Αύγουστο του 1875 μέχρι τον Σεπτέμβρη του 1922. Ακριβώς τότε όμως, η εικόνα αυτή έμελλε να αλλάξει βίαια, με την τραγική κατάληξη του ελληνοτουρκικού πολέμου, την ανακατάληψη της Σμύρνης από τον τουρκικό στρατό και τη μεγάλη πυρκαγιά που ακολούθησε. Μεγάλο μέρος των κτισμάτων της Προκυμαίας χάθηκε ανεπιστρεπτί και ό,τι είχε επιζήσει έπεσε μοιραία, πλην ελαχίστων εξαιρέσεων, θύμα της νέας ανοικοδόμησης της πόλης ως σύγχρονης Ιζμίρ.

Η παρούσα έκδοση αποτελεί τον καρπό πολυετούς έρευνας των συγγραφέων, οι οποίοι αξιοποίησαν το σύνολο των διαθέσιμων πηγών (βιβλιογραφία, τύπο, φωτογραφίες, χάρτες, εμπορικούς οδηγούς κ.ο.κ.) στην Ελλάδα και διεθνώς.

Μελετήθηκαν εκατοντάδες καρτ-ποστάλ και πανοράματα, όπου αποτυπώνονται τα μεγαλοπρεπή ιδιωτικά μέγαρα, θέατρα, καφέ, προξενεία, λέσχες και ξενοδοχεία του «Και», καθώς και η ζωηρή κίνηση του λιμανιού.

Πρόκειται για τις διαφορετικές πτυχές του δημόσιου και ιδιωτικού βίου της Σμύρνης, μιας σημαντικής πόλης-κόμβου που, αν και βρισκόταν στην Ανατολή, ανέπνεε για αιώνες τον αέρα της Δύσης.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ιστορία των ενοίκων του «Και», που αποτελούσαν μέλη μίας δυναμικής, πολυεθνικής κοινωνίας.

Με βάση τα παραπάνω, το καθένα από τα 200 και πλέον κτίσματα που καταγράφηκαν, μελετήθηκε και σχεδιάστηκε ξεχωριστά, ενώ με την χρήση ψηφιακής τεχνολογίας επιχειρήθηκε για πρώτη φορά μία συνολική ανασύσταση του παραλιακού μετώπου της Σμύρνης, που συμπληρώνεται με πλούσιο φωτογραφικό υλικό.

Μπορεί τα πάντα στη Σμύρνη να έχουν αλλάξει, όμως εκείνη συνεχίζει να επιζεί στη συλλογική μνήμη μέσα από τη μελέτη της ιστορίας της. Έναν νοερό περίπατο σε ένα εμβληματικό τμήμα της, το θρυλικό «Και», προσφέρει αυτό το βιβλίο, ζωντανεύοντας μέσα από τις σελίδες του την οριστικά χαμένη «χρυσή εποχή» της Σμύρνης.

(πηγή: Εκδόσεις Καπόν)

ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΤΟΥ ΙΩΑΝΝΗ ΤΕΚΕΒΕΛΗ «ΑΠΟ ΤΟ ΓΚΙΟΥΛΜΠΑΞΕ ΣΤΗ ΜΥΤΙΛΗΝΗ»

Μαρτυρία του Ιωάννη Τεκεβέλη «Από το Γκιούλμπαξε στη Μυτιλήνη»

Καταγραφή: Χριστίνα Κινατίδου
Έρευνα – Επιμέλεια: Πέτρος Ποδάρας, Ιωάννης Ρίζος
Νέα Αρτάκη, Εκδόσεις Κύζικος 2018
Σελίδες: 42, με α/μ εικόνες και χάρτες
Διαστάσεις: 16 x 23,5 εκ.
ISBN χαρτόδετου: 978-618-82185-4-3
Τιμή: 6,50 € // στο βιβλιοπωλείο μας 5,85 €

Η μαρτυρία του Ιωάννη Τεκεβέλη (Γκιούλμπαξε Μ. Ασίας 1909 - Νέα Αρτάκη Ευβοίας, 1984) αφορά, στο μεγαλύτερο μέρος της, την πολύμηνη και δραματική περιπλάνηση 65 Ελλήνων στα βουνά της χερσονήσου της Ερυθραίας, αμέσως μετά την αποχώρηση του Ελληνικού Στρατού από τη Μικρά Ασία το Αύγουστο του 1922, την καταδίωξη τους από τους Τούρκους και τη διάσωσή τους, τελικά, από πλοίο του Ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού.

(από το οπισθόφυλλο του βιβλίου)

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΤΟΥ ΚΩΣΤΑ Μ. ΣΤΑΜΑΤΟΠΟΥΛΟΥ «Η ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΗ ΜΟΥ ΠΛΕΥΡΑ» ΣΤΟ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΤΟΥ ΜΙΕΤ

Το Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης, 

η Ελληνική Εταιρεία Περιβάλλοντος και Πολιτισμού – Παράρτημα Θεσσαλονίκης 

και οι εκδόσεις Καπόν παρουσιάζουν το βιβλίο του Κώστα Μ. Σταματόπουλου

Η μικρασιατική μου πλευρά

των εκδόσεων Καπόν

στο Βιβλιοπωλείο του ΜΙΕΤ – Τσιμισκή 11, Θεσσαλονίκη, 

την Παρασκευή 2 Νοεμβρίου 2018, ώρα 19:30

Θα μιλήσουν οι:

Μαρία Καμπούρη Βαμβούκου, ομότιμη καθηγήτρια ΑΠΘ
Μαρία Λιλιμπάκη Σπυροπούλου, Δρ αρχιτέκτων, αρχαιολόγος
Κώστας Μ. Σταματόπουλος, ιστορικός

Αποσπάσματα του βιβλίου θα διαβάσει η ηθοποιός Πολυξένη Σπυροπούλου.

Την παρουσίαση συντονίζει ο Βασίλης Κονιόρδος, αντιπρόεδρος Παραρτήματος Θεσσαλονίκης ΕΛΛΕΤ. Χαιρετίζει η Λυδία Καρρά, πρόεδρος ΕΛΛΕΤ.


ΓΙΑ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ

Με αφορμή κουβέντες των «μεγάλων» για έναν κόσμο που σχετικώς πρόσφατα είχε καταποντισθεί και που αυτοί είχαν γνωρίσει, γεννήθηκε σε ένα πεντάχρονο παιδί ένα αίσθημα, μισό περιέργεια και μισό νοσταλγία, για την Μικρά Ασία των δικών του από την πλευρά της μητέρας του. Περνώντας από τα ακούσματα στα βιβλία και τα οικογενειακά χαρτιά, η γνώση για τις μικρασιατικές του ρίζες έγινε με τον καιρό πιο στέρεη και πήγε στον χρόνο πιο βαθιά, ώσπου στα δεκαεννέα του αξιώθηκε την πρώτη επίσκεψη στην άλλη πλευρά του Αιγαίου. Γραφικές ηλικιωμένες συγγενείς των παιδικών χρόνων του συγγραφέα παρελαύνουν στο κείμενο μαζί με σεβάσμιες και στιβαρές παλαιότερες και πιο σύγχρονες μορφές κι ένα σωρό συμβάντα, σε έναν συνεχώς ανατρεπόμενο κόσμο, από το Κουσάντασι, τα Σώκια και το Αϊντίνι, έως την Σάμο και την Πάτμο, αλλά και την Σμύρνη, την Αθήνα και την Θεσσαλονίκη. Ορισμένα κομμάτια του κειμένου έχουν την διάσταση αυτοβιογραφίας.

ΓΙΑ ΤΟΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑ

Ο Κώστας Μ. Σταματόπουλος γεννήθηκε στην Αθήνα. Σπούδασε ιστορία, γεωγραφία και αρχαιολογία στη Γαλλία. Είναι διδάκτωρ βυζαντινής ιστορίας του Πανεπιστημίου της Σορβόννης. Συνέγραψε σειρά βιβλίων, άρθρων και μελετών για τον ελληνισμό της Κωνσταντινουπόλεως και της Μικράς Ασίας. Ο τόμος Σινασός της Καππαδοκίας (1986), στον οποίο συμμετείχε με το μακροσκελές άρθρο «H καθημερινή ζωή στην Σινασό στις αρχές του 20ού αιώνα», καθώς και το έργο Κωνσταντινούπολη, αναζητώντας την Βασιλεύουσα, βραβεύτηκαν από την Ακαδημία Αθηνών.

Είναι αντιπρόεδρος του Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής Κληρονομιάς της Ελληνικής Εταιρείας Περιβάλλοντος και Πολιτισμού.

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ:
ΜΙΕΤ: Τσιμισκή 11, 546 24 Θεσσαλονίκη, τηλ. 2310 288036, φαξ. 2310 226460
email: bookstore-thessaloniki@miet.gr

Ελληνική Εταιρεία Περιβάλλοντος και Πολιτισμού – Παράρτημα Θεσσαλονίκης: 

Επιμενίδου 19, 546 33, Α. Πόλη, Θεσσαλονίκη, τηλ. 2310 240665, 6972770834,
email: ellet.thess@gmail.com

Εκδόσεις Καπόν: Πλουτάρχου 22, 106 76, Αθήνα, τηλ. & φαξ. 210.72.41.442
email: info@kaponeditions.gr

ΔΗΜΗΤΡΟΣ ΔΑΛΛΑΣ

Πέτρος Ν. Λινάρδος
Δημητρός Δάλλας. Ο πρωτομάστορας του αθλητισμού της Μ. Ασίας και της προσφυγικής αναγέννησης του Πανιωνίου Γ. Σ. Σμύρνης

Γλύφα Βαρθολομιού Ηλείας, Εκδόσεις Μπαλτά 2018
Σελίδες: 270, με α/μ εικόνες
Διαστάσεις: 17 x 24 εκ.
ISBN χαρτόδετου: 978-618-83604-0-2
Τιμή: 15,00 € // στο βιβλιοπωλείο μας 13,50 €

«...Το πολυσχιδές έργο του Δάλλα καλύπτει ζωτικούς τομείς της κοινωνίας -είτε στη Σμύρνη είτε στη μητροπολιτική Ελλάδα- από τη διοργάνωση αγώνων (Πανιωνίων κλπ.), την παιδεία, μέσω των αγώνων της τρυφερής ηλικίας, τον προσκοπισμό, τις καλές τέχνες και τα γράμματα, την γεωπολιτική, μέσω των Βαλκανικών Αγώνων, προσφορά στην πατρίδα του, την ισότητα των φύλων, με την πρωτοποριακή για τα ελληνικά δεδομένα καλλιέργεια και ανάπτυξη του στίβου γυναικών, και την ενδυνάμωση του πατριωτικού φρονήματος στο χώρο του μικρασιατικού Ελληνισμού...»

Πέτρος Λινάρδος 

(από το  βιβλίο)

ΟΙ ΤΕΛΕΥΤΑΙΕΣ ΣΤΙΓΜΕΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΒΟΥΡΛΩΝ

Θοδωρής Κοντάρας
Οι τελευταίες στιγμές των ελληνικών Βουρλών. Το γράμμα του Ιωάννη Παγώνη, δημοτικού ιατρού των Βουρλών

Αθήνα, Κέντρο Έρευνας και Μελέτης της Μικρασιατικής Ερυθραίας / Γλύφα Βαρθολομιού Ηλείας, Εκδόσεις Μπαλτά 2018
Σελίδες: 79, με α/μ εικόνες
Διαστάσεις: 14 x 20,5 εκ.
ISBN χαρτόδετου: 978-618-82879-1-4 / 978-618-83604-1-9
Τιμή: 7,00 € // στο βιβλιοπωλείο μας 6,30 €



Τα γεγονότα της καταστροφής των Βουρλών από τους Τούρκους τον Αύγουστο και Σεπτέμβριο 1922 περιγράφονται στο γράμμα του γιατρού Ιωάννη Παγώνη από πρώτο χέρι, από έναν αυτόπτη μάρτυρα και μάλιστα σπουδαίο παράγοντα της βουρλιώτικης κοινωνίας, με παραστατικότητα, ζωντάνια και κάθε συγκλονιστική λεπτομέρεια, δηλαδή με τρόπο που καθηλώνει, συγκλονίζει και συγκινεί βαθειά τον αναγνώστη. Ο δημοτικός γιατρός των Βουρλών είδε κι έπαθε πολλά εκείνες τις φριχτές μέρες της εισόδου των Τούρκων στην πρωτεύουσα της Ερυθραίας, που σημάδεψαν την ψυχή του ως το τέλος του βίου. Με ωμό ρεαλισμό και συγκινητικές σκέψεις ο Ιω. Παγώνης ζωντανεύει συναρπαστικά την ύστατη ώρα, τα κακά στερνά και το ψυχορράγημα της ξακουστής ερυθραιώτικης πολιτείας. Κι ο αναγνώστης μένει βουβός μπροστά στο φανατισμό, τη σκληρότητα, τον όλεθρο, μα κυρίως μπροστά στη μεθοδικότητα και στην άριστη οργάνωση του μηχανισμού της καταστροφής… Γι’ αυτό το λόγο, το δραματικό περιεχόμενο της επιστολής αποτελεί ένα μοναδικό ντοκουμέντο, ένα σπουδαιότατο στοιχείο της ιστορικής γνώσης για την τραγική τύχη του Βουρλά.

Ιδιαίτερα εντυπωσιάζουν η ψυχραιμία, το ισχυρότατο θάρρος, η διπλωματικότητα και η καταπλητική ευστροφία του Ιω. Παγώνη, χαρίσματα, με τα οποία κατόρθωσε ν’ αντιμετωπίσει τις κρισιμότερες ώρες της ζωής του, καθώς έφτασε κυριολεκτικά «στου Χάρου τα δόντια» και βγήκε νικητής.

(από το οπισθόφυλλο του βιβλίου)

ΠΟΛΕΜΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΣΤΑ ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ ΠΑΡΑΛΙΑ ΚΑΤΑ ΤΟΝ ΠΡΩΤΟ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΟΛΕΜΟ (1914-1918)

Αλέξιος Στ. Μεχτίδης, Πέτρος Στ. Μεχτίδης
Πολεμικές επιχειρήσεις στα Μικρασιατικά παράλιο κατά τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο (1914-1918)

Νέα Αρτάκη, Εκδόσεις Κύζικος 2018
Σελίδες: 439, με α/μ εικόνες
Διαστάσεις: 17 x 24 εκ.
ISBN 978-618-82185-3-6
Τιμή: 22,00 € // στο βιβλιοπωλείο μας 17,60 €



Το βιβλίο αυτό περιγράφει λεπτομερώς τις επιχειρήσεις των δυνάμεων της Αντάντ στα Μικρασιατικά παράλια, από το Αδραμύττι στον βορρά μέχρι την Αττάλεια στον νότο, κατά τη διάρκεια του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου. Συμπεριλαμβάνονται οι ενέργειες των συμμαχικών υποβρυχίων στην Προποντίδα, ενέργειες οι οποίες ανησύχησαν πολύ τους Γερμανούς και τους Τούρκους επιτελείς, επειδή απείλησαν ως και την Κωνσταντινούπολη.

Ειδικότερα, το βιβλίο αυτό ασχολείται με τις δράσεις της Αντάντ εναντίον της Σμύρνης, με τις έρευνες για βάσεις γερμανικών υποβρυχίων, με τις αεροπορικές εμπλοκές, με τις επιδρομές Μικρασιατών ατάκτων (τους οποίους οργάνωσαν και υποστήριξαν οι Βρετανοί και οι Γάλλοι) και με κατασκοπευτικές επιχειρήσεις. Για την εκπόνηση του έργου χρησιμοποιήθηκε πληθώρα πηγών, αρχείων, φωτογραφιών, χαρτών και μαρτυριών (ελληνικών και ξένων).

(από το οπισθόφυλλο του βιβλίου)

ΑΡΧΑΙΕΣ ΠΟΛΕΙΣ ΤΟΥ ΜΑΙΑΝΔΡΟΥ

Το Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης

στο πλαίσιο του κύκλου ομιλιών

Η ΜΙΚΡΑ ΑΣΙΑ ΑΠΟ ΤΟ ΣΗΜΕΡΑ ΩΣ ΤΟ ΧΘΕΣ

Τέσσερις διαλέξεις με προβολή διαφανειών του Θοδωρή Κοντάρα

διοργανώνει την τέταρτη διάλεξη

Αρχαίες πόλεις του Μαιάνδρου

την Τρίτη, 27 Μαρτίου 2018, στις 19:00

στο βιβλιοπωλείο του ΜΙΕΤ

Τσιμισκή 11, Θεσσαλονίκη

Στις παρυφές του ζωοδότη αλλά και καταστροφέα Μαιάνδρου ποταμού, δημιουργήθηκαν μερικές από τις πιο σημαντικές πόλεις της αρχαίας Ιωνίας, που έπαιξαν για πολλούς αιώνες σπουδαίο ρόλο στην ελληνική ιστορία.

Η λαμπρή Μαγνησία επί Μαιάνδρω, με το μέγα ιερό της Λευκοφρυηνής Αρτέμιδος, η Πριήνη, η γόησσα που σκαρφάλωσε αγέρωχη στις πλαγιές της Μυκάλης, η κορυφαία κι ανυπέρβλητη Μίλητος, η μάνα δεκάδων ελληνικών πόλεων του Ευξείνου Πόντου, με το μαντείο του Διδυμαίου Απόλλωνος και την παγκόσμια εμπορική ακτινοβολία της, η μυστηριώδης κι απόκοσμη Ηράκλεια του Λάτμου, η πλούσια και δυναμική Νύσσα, όταν αφηγηθούν το «παραμύθι» τους, εντυπωσιάζουν με την πνευματική, καλλιτεχνική και οικονομική ακμή τους, αλλά και τα πολιτικά επιτεύγματά τους από τα αρχαϊκά χρόνια ως τη μεσοβυζαντινή εποχή.

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ

Ο Θοδωρής Κοντάρας γεννήθηκε στη Νέα Ερυθραία, με καταγωγή από το Σιβρισάρι της Ερυθραίας Μ. Ασίας. Σπούδασε Ελληνική Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και δίδαξε στη μέση εκπαίδευση (1983-2017). Σε όλον τον προσφυγικό κόσμο είναι γνωστός για την επισταμένη του ασχολία με τη λαογραφία και την ιστορία του Ελληνισμού της Μικρασίας, κυρίως των περιοχών Ιωνίας, Αιολίδας και Προποντίδας. Από το 1981 είναι υπεύθυνος του τμήματος παραδοσιακού πολιτισμού του Πνευματικού Κέντρου Νέας Ερυθραίας, όπου δημιούργησε τον Χορευτικό Όμιλο, με στόχο τη διάσωση και διάδοση της πλούσιας μουσικοχορευτικής παράδοσης των Ερυθραιωτών προσφύγων. Επιμελήθηκε τους τρεις δίσκους που εξέδωσε το 1991-94 το Λύκειο των Ελληνίδων Αθηνών με 43 χορούς και τραγούδια από τα Αλάτσατα, την Ερυθραία και τη Σμύρνη, στους οποίους τραγουδούν και παίζουν με αυθεντικό τρόπο πρόσφυγες της πρώτης και δεύτερης γενιάς από τη Ν. Ερυθραία. Μελέτησε και κατέγραψε τις φορεσιές των Ελλήνων του Μαρμαρά, της Ερυθραίας και των χωριών της Σμύρνης, με βάση τους πρόσφυγες που εγκαταστάθηκαν στη Ν. Ερυθραία και στα Ν. Παλάτια Ωρωπού.

Ταξιδεύει πολύ συχνά στην Τουρκία κι έχει δημιουργήσει ένα πλουσιότατο αρχείο διαφανειών από τις μικρασιατικές πατρίδες, το οποίο χρησιμοποιεί σε διαλέξεις με μικρασιατικά θέματα, που οργανώνουν σωματεία, πνευματικά κέντρα κι επιστημονικά ιδρύματα. Συνεργάστηκε με την ιστορικό Μαριάννα Κορομηλά στην εβδομαδιαία εκπομπή της Ελληνικής Ραδιοφωνίας «Ταξιδεύοντας στο χώρο και το χρόνο», σε θέματα του μικρασιατικού Ελληνισμού. Με την ίδια και άλλους συνεργάτες συνέγραψε το βιβλίο «Ερυθραία, ένας ευλογημένος μικρόκοσμος στην καρδιά της Ιωνίας» (εκδ. Πανόραμα, Αθήνα 1997). Άρθρα και μελέτες του έχουν δημοσιευθεί σε λαογραφικά βιβλία, επιστημονικά περιοδικά μουσείων, ιστοσελίδες κι εφημερίδες μικρασιατικών σωματείων. Έχει επίσης την επιμέλεια πολλών βιβλίων με μικρασιατικά θέματα κάθε είδους, καθώς και της σειράς Εξ Ανατολών των εκδόσεων Μπαλτά. Για την προσφορά του στη μικρασιατική ιδέα τιμήθηκε από πολλά σωματεία, με κορυφαία αναγνώριση τη βράβευσή του από την Ένωση Σμυρναίων Αθηνών (2012) και από την ΟΠΣΕ (2015).

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ:
ΜΙΕΤ: Τσιμισκή 11, 546 24 Θεσσαλονίκη, τηλ. 2310 288 036, φαξ. 2310 226 460
email: bookstore-thessaloniki@miet.gr

ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΤΟΠΟΙ ΤΗΣ ΙΩΝΙΑΣ

Το Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης

στο πλαίσιο του κύκλου ομιλιών

Η ΜΙΚΡΑ ΑΣΙΑ ΑΠΟ ΤΟ ΣΗΜΕΡΑ ΩΣ ΤΟ ΧΘΕΣ

Τέσσερις διαλέξεις με προβολή διαφανειών του Θοδωρή Κοντάρα

διοργανώνει την τρίτη διάλεξη

Αρχαιολογικοί τόποι της Ιωνίας

την Τρίτη, 13 Μαρτίου 2018, στις 19:00

στο βιβλιοπωλείο του ΜΙΕΤ

Τσιμισκή 11, Θεσσαλονίκη

 Ο πολύφερνος κι ευρηματικός κόσμος της αρχαίας Ιωνίας, η ναυτομάνα Φώκαια, η πεντάμορφη Σμύρνα, η «καλλίστη των εν τη Ασία πόλεων», η Κλάρος της μαντείας και του ιερού μυστηρίου, οι εκπληκτικές πρωτεύουσες πόλεις Σάρδεις και Έφεσος, με τον πλούτο και τα μοναδικά καλλιτεχνικά μνημεία, θα πουν την ιστορία τους στο χώρο και το χρόνο μέσα από το λόγο και την εικόνα.

Ένα γοητευτικό ταξίδι πάνω στα χνάρια μερικών σπουδαίων ιωνικών πόλεων, που σφράγισαν τον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό με τον πολυποίκιλο βίο τους, την οικονομία, την τέχνη και τα πνευματικά τους επιτεύγματα.

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ

Ο Θοδωρής Κοντάρας γεννήθηκε στη Νέα Ερυθραία, με καταγωγή από το Σιβρισάρι της Ερυθραίας Μ. Ασίας. Σπούδασε Ελληνική Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και δίδαξε στη μέση εκπαίδευση (1983-2017). Σε όλον τον προσφυγικό κόσμο είναι γνωστός για την επισταμένη του ασχολία με τη λαογραφία και την ιστορία του Ελληνισμού της Μικρασίας, κυρίως των περιοχών Ιωνίας, Αιολίδας και Προποντίδας. Από το 1981 είναι υπεύθυνος του τμήματος παραδοσιακού πολιτισμού του Πνευματικού Κέντρου Νέας Ερυθραίας, όπου δημιούργησε τον Χορευτικό Όμιλο, με στόχο τη διάσωση και διάδοση της πλούσιας μουσικοχορευτικής παράδοσης των Ερυθραιωτών προσφύγων. Επιμελήθηκε τους τρεις δίσκους που εξέδωσε το 1991-94 το Λύκειο των Ελληνίδων Αθηνών με 43 χορούς και τραγούδια από τα Αλάτσατα, την Ερυθραία και τη Σμύρνη, στους οποίους τραγουδούν και παίζουν με αυθεντικό τρόπο πρόσφυγες της πρώτης και δεύτερης γενιάς από τη Ν. Ερυθραία. Μελέτησε και κατέγραψε τις φορεσιές των Ελλήνων του Μαρμαρά, της Ερυθραίας και των χωριών της Σμύρνης, με βάση τους πρόσφυγες που εγκαταστάθηκαν στη Ν. Ερυθραία και στα Ν. Παλάτια Ωρωπού. 

Ταξιδεύει πολύ συχνά στην Τουρκία κι έχει δημιουργήσει ένα πλουσιότατο αρχείο διαφανειών από τις μικρασιατικές πατρίδες, το οποίο χρησιμοποιεί σε διαλέξεις με μικρασιατικά θέματα, που οργανώνουν σωματεία, πνευματικά κέντρα κι επιστημονικά ιδρύματα. Συνεργάστηκε με την ιστορικό Μαριάννα Κορομηλά στην εβδομαδιαία εκπομπή της Ελληνικής Ραδιοφωνίας «Ταξιδεύοντας στο χώρο και το χρόνο», σε θέματα του μικρασιατικού Ελληνισμού. Με την ίδια και άλλους συνεργάτες συνέγραψε το βιβλίο «Ερυθραία, ένας ευλογημένος μικρόκοσμος στην καρδιά της Ιωνίας» (εκδ. Πανόραμα, Αθήνα 1997). Άρθρα και μελέτες του έχουν δημοσιευθεί σε λαογραφικά βιβλία, επιστημονικά περιοδικά μουσείων, ιστοσελίδες κι εφημερίδες μικρασιατικών σωματείων. Έχει επίσης την επιμέλεια πολλών βιβλίων με μικρασιατικά θέματα κάθε είδους, καθώς και της σειράς Εξ Ανατολών των εκδόσεων Μπαλτά. Για την προσφορά του στη μικρασιατική ιδέα τιμήθηκε από πολλά σωματεία, με κορυφαία αναγνώριση τη βράβευσή του από την Ένωση Σμυρναίων Αθηνών (2012) και από την ΟΠΣΕ (2015). 

 

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ:

ΜΙΕΤ: Τσιμισκή 11, 546 24 Θεσσαλονίκη, τηλ. 2310 288 036, φαξ. 2310 226 460
email: bookstore-thessaloniki@miet.gr

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΟΥ Ε. ΨΑΡΡΟΥ «ΤΟ ΑΪΒΑΛΙ ΚΑΙ Η ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΗ ΑΙΟΛΙΔΑ»

Το Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης

παρουσιάζει το βιβλίο του Δημητρού Ε. Ψαρρού

Το Αϊβαλί και η Μικρασιατική Αιολίδα

την Πέμπτη 22 Φεβρουαρίου 2018, στις 19:30

στο Πολιτιστικό Κέντρο Θεσσαλονίκης του ΜΙΕΤ

Βίλα Καπαντζή, Λεωφόρος Βασιλίσσης Όλγας 108

Θα μιλήσουν οι:

Βασίλης Κολώνας

καθηγητής του τμήματος Αρχιτεκτόνων στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Άρτεμις Ξανθοπούλου

Ομότιμη καθηγήτρια του τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας στο ΑΠΘ

Διονύσης Καψάλης

διευθυντής του ΜΙΕΤ

ΓΙΑ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Το Αϊβαλί και η Μικρασιατική Αιολίδα υπήρξε έργο ζωής για τον αρχιτέκτονα Δημητρό Ε. Ψαρρό, ο οποίος ασχολήθηκε με την έρευνα και τη συγγραφή του από το 1969 έως τον θάνατό του, το 2008. Πρόκειται για μια αρχιτεκτονική και πολεοδομική μελέτη που επιχειρεί να ανασυστήσει αυτή τη μοναδική από δημογραφική άποψη πολιτεία της Μικρασιατικής Αιολίδας, της οποίας ο πληθυσμός μέχρι το 1922 ήταν αμιγώς ελληνικός. Η έρευνα του Ψαρρού, σύμφωνα με τα λόγια του ίδιου, «αποκαλύπτει βήμα βήμα τις φάσεις ανάπτυξης της πολιτείας και της γύρω περιοχής, αξιοποιώντας πληροφορίες που αναζητήθηκαν τόσο σε γραπτές ιστορικές πηγές όσο και σε προφορικές μαρτυρίες». Το βιβλίο παρουσιάζει «σε σχέδια και φωτογραφίες, τον κτιριακό της πλούτο, σε μια προσπάθεια να διασώσει, έστω και μόνο σε εικόνες, κάποια σημάδια στο χώρο που ήδη έχουν χαθεί, ή που πρόκειται να εξαφανιστούν σύντομα».

Το κείμενο παρακολουθεί –ενορία την ενορία– την οικιστική εξέλιξη στους οικισμούς Αϊβαλί, Μοσχονήσια και Γενιτσαροχώρι, και συμπληρώνεται από μια πολυσέλιδη επισκόπηση του περιβάλλοντα χώρου αυτών των οικισμών, όπου, μεταξύ άλλων, καταγράφονται αναλυτικά όλα τα μοναστήρια, τα ξωκλήσια και τα νησάκια του ιδιότυπου αυτού αρχιπελάγους. Τέλος, τα παραρτήματα με τα οποία ολοκληρώνεται η μελέτη περιλαμβάνουν εκτενές χρονολόγιο με την ιστορία της περιοχής (από το 1000 έως το 1923) καθώς και ιστορικά, πληθυσμιακά και ανθρωπολογικά στοιχεία, ενώ στη βιβλιογραφία παρατίθενται οι γνωστές και άγνωστες πηγές που χρησιμοποίησε ο ερευνητής. Το εικονογραφικό υλικό, σημαντικότατο για την τεκμηρίωση της έρευνάς του Δ. Ε. Ψαρρού, περιλαμβάνει, εκτός από φωτογραφίες από τα τέλη του 19ου αιώνα έως τις μέρες μας, και πρωτότυπα τοπογραφικά / αρχιτεκτονικά σχέδια του ίδιου αλλά και Τούρκων μελετητών της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς του τόπου.


Ο Δημητρός Ε. Ψαρρός (12.8.1939–3.5.2008) γεννήθηκε στην Καλλιθέα. Σπούδασε στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, απ’ όπου πήρε τα διπλώματα του μηχανολόγου-ηλεκτρολόγου μηχανικού (1963) και του αρχιτέκτονα (1968). Διατηρούσε, από το 1967 ως το θάνατό του, Γραφείο Μελετών για έργα αρχιτεκτονικά, στατικά και ηλεκτρομηχανολογικά. Για το αρχιτεκτονικό του έργο του απονεμήθηκε δύο φορές το Βραβείο Εφαρμοσμένης Αρχιτεκτονικής του ΥΠΕΧΩΔΕ (1984 και 1987). Από το 1969 ασχολήθηκε συστηματικά με τη μελέτη της ιστορίας, της λαογραφίας και της αρχιτεκτονικής των Βαλκανίων και της Μικράς Ασίας, ιδιαίτερα κατά την οθωμανική περίοδο. Οι μακροχρόνιες επιτόπιες έρευνές του του επέτρεψαν να προβάλει πολλές φορές την πολιτιστική κληρονομιά και την παραδοσιακή αρχιτεκτονική αυτών των τόπων με εκθέσεις, δημοσιεύσεις, τηλεοπτικά ντοκιμαντέρ και ανακοινώσεις σε διάφορα διεθνή συνέδρια.

Διετέλεσε, μεταξύ άλλων: μέλος της Μόνιμης Επιτροπής Χωροταξίας του ΤΕΕ (1974–1979)· ιδρυτικό μέλος και πρόεδρος της Δημοκρατικής Κίνησης Επιστημόνων (1975–1978)· γενικός γραμματέας της Ένωσης Κυδωνιατών (1981–1983), οπότε και επιμελήθηκε τη σχολιασμένη επανέκδοση της Ιστορίας των Κυδωνιών του Γεωργίου Σακκάρη του 1920, την εγκυρότερη ιστορική πηγή για το Αϊβαλί· γενικός γραμματέας της Ομοσπονδίας Προσφυγικών Σωματείων Ελλάδος (1985–1987)· μέλος της Διεθνούς Επιστημονικής Επιτροπής Παραδοσιακής Αρχιτεκτονικής (CIAV) του ICOMOS και του Δ.Σ. του Ελληνικού Τμήματος του ICOMOS (1999–2008).

Συμμετείχε σε πολλά διεθνή και ελληνικά συνέδρια που οργανώθηκαν, μεταξύ άλλων, από το ICOMOS, την UNESCO, την Ομοσπονδία Προσφυγικών Σωματείων Ελλάδος, το Ευρωπαϊκό Πολιτιστικό Κέντρο Δελφών, το Τεχνικό Επιμελητήριο της Ελλάδος και το Σύλλογο Αρχιτεκτόνων Λέσβου, το Κέντρο Νεοελληνικών Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών, το Κέντρο Μικρασιατικών Σπουδών και την Εταιρεία Λεσβιακών Μελετών, το τουρκικό ίδρυμα Foundation of Lausanne Treaty Emigrants, την Αρχιτεκτονική Σχολή της Άγκυρας, το Δήμο Αϊβαλιού και τον τοπικό Σύλλογο Πολιτών «Baykus-Γλαυκώπις», κυρίως με θέματα που αφορούν τη μελέτη και την προστασία της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς της Μικράς Ασίας και των Βαλκανίων, και ειδικότερα ελληνικών οικισμών στη Μικρά Ασία.

ΣΕΡΓΙΑΝΙ ΣΤΗΝ ΙΩΝΙΚΗ ΕΡΥΘΡΑΙΑ

Το Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης

στο πλαίσιο του κύκλου ομιλιών

Η ΜΙΚΡΑ ΑΣΙΑ ΑΠΟ ΤΟ ΣΗΜΕΡΑ ΩΣ ΤΟ ΧΘΕΣ

Τέσσερις διαλέξεις με προβολή διαφανειών

του Θοδωρή Κοντάρα

διοργανώνει τη δεύτερη διάλεξη

Σεργιάνι στην ιωνική Ερυθραία

τη Δευτέρα, 12 Φεβρουαρίου 2018, στις 19:00

στο βιβλιοπωλείο του ΜΙΕΤ

Τσιμισκή 11, Θεσσαλονίκη

Ένα νοσταλγικό ταξίδι στα τελευταία απομεινάρια της ερυθραιώτικης Ρωμιοσύνης, από το άπαρτο κάστρο του Τσεσμέ και τ’ αμμουδερά κατωπαναούσικα ακρογιάλια ίσαμε τους απέραντους σιβρισαριανούς οπωρώνες και τα γοητευτικά ερείπια της Τέω. Οι αιγαιοπελαγίτικες γειτονιές του Τσεσμέ και τα χωριαδάκια του αλατσατιανού Κάμπου, οι βουρλιώτικοι κουλάδες, το γραφικό λιμανάκι της Σκάλας και οι κλαζομενιακές σαρκοφάγοι, ο νωχελικός Γκιούλμπαξες και τα άφαντα καραμπουρνιώτικα χωριά, οι αρχαίες Ερυθρές και το νεότερο Λυθρί με την Αγιά-Ματρώνα του, τα εγγλεζονησιώτικα καΐκια και το θλιβερό κουφάρι του Μελιού, οι μύλοι, τα λαμπρά αρχοντόσπιτα κι η Παναγιά τ’ Αλατσάτου, τα ρημαγμένα Βουρλά και το αγιαπαρασκευούσικο Ταλιάνι συνομιλούν μαζί μας σ’ ένα κλασικό μικρασιάτικο λακιρντί από τα χρόνια του μυθικού Ερύθρου ως τις απαίσιες μέρες εκείνου του φοβερού Σεπτέμβρη του ’22.

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ

Ο Θοδωρής Κοντάρας γεννήθηκε στη Νέα Ερυθραία, με καταγωγή από το Σιβρισάρι της Ερυθραίας Μ. Ασίας. Σπούδασε Ελληνική Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και δίδαξε στη μέση εκπαίδευση (1983-2017). Σε όλον τον προσφυγικό κόσμο είναι γνωστός για την επισταμένη του ασχολία με τη λαογραφία και την ιστορία του Ελληνισμού της Μικρασίας, κυρίως των περιοχών Ιωνίας, Αιολίδας και Προποντίδας. Από το 1981 είναι υπεύθυνος του τμήματος παραδοσιακού πολιτισμού του Πνευματικού Κέντρου Νέας Ερυθραίας, όπου δημιούργησε τον Χορευτικό Όμιλο, με στόχο τη διάσωση και διάδοση της πλούσιας μουσικοχορευτικής παράδοσης των Ερυθραιωτών προσφύγων. 

Επιμελήθηκε τους τρεις δίσκους που εξέδωσε το 1991-94 το Λύκειο των Ελληνίδων Αθηνών με 43 χορούς και τραγούδια από τα Αλάτσατα, την Ερυθραία και τη Σμύρνη, στους οποίους τραγουδούν και παίζουν με αυθεντικό τρόπο πρόσφυγες της πρώτης και δεύτερης γενιάς από τη Ν. Ερυθραία. Μελέτησε και κατέγραψε τις φορεσιές των Ελλήνων του Μαρμαρά, της Ερυθραίας και των χωριών της Σμύρνης, με βάση τους πρόσφυγες που εγκαταστάθηκαν στη Ν. Ερυθραία και στα Ν. Παλάτια Ωρωπού. Ταξιδεύει πολύ συχνά στην Τουρκία κι έχει δημιουργήσει ένα πλουσιότατο αρχείο διαφανειών από τις μικρασιατικές πατρίδες, το οποίο χρησιμοποιεί σε διαλέξεις με μικρασιατικά θέματα, που οργανώνουν σωματεία, πνευματικά κέντρα κι επιστημονικά ιδρύματα. 

Συνεργάστηκε με την ιστορικό Μαριάννα Κορομηλά στην εβδομαδιαία εκπομπή της Ελληνικής Ραδιοφωνίας «Ταξιδεύοντας στο χώρο και το χρόνο», σε θέματα του μικρασιατικού Ελληνισμού. Με την ίδια και άλλους συνεργάτες συνέγραψε το βιβλίο «Ερυθραία, ένας ευλογημένος μικρόκοσμος στην καρδιά της Ιωνίας» (εκδ. Πανόραμα, Αθήνα 1997). Άρθρα και μελέτες του έχουν δημοσιευθεί σε λαογραφικά βιβλία, επιστημονικά περιοδικά μουσείων, ιστοσελίδες κι εφημερίδες μικρασιατικών σωματείων. Έχει επίσης την επιμέλεια πολλών βιβλίων με μικρασιατικά θέματα κάθε είδους, καθώς και της σειράς Εξ Ανατολών των εκδόσεων Μπαλτά. Για την προσφορά του στη μικρασιατική ιδέα τιμήθηκε από πολλά σωματεία, με κορυφαία αναγνώριση τη βράβευσή του από την Ένωση Σμυρναίων Αθηνών (2012) και από την ΟΠΣΕ (2015). 

 

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ:
ΜΙΕΤ: Τσιμισκή 11, 546 24 Θεσσαλονίκη, τηλ. 2310 288 036, φαξ. 2310 226 460
email: bookstore-thessaloniki@miet.gr

Η ΜΙΚΡΑ ΑΣΙΑ ΑΠΟ ΤΟ ΣΗΜΕΡΑ ΩΣ ΤΟ ΧΘΕΣ

Το Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης

διοργανώνει κύκλο ομιλιών με θέμα

Η ΜΙΚΡΑ ΑΣΙΑ ΑΠΟ ΤΟ ΣΗΜΕΡΑ ΩΣ ΤΟ ΧΘΕΣ

Τέσσερις διαλέξεις με προβολή διαφανειών

του Θοδωρή Κοντάρα

στο βιβλιοπωλείο του ΜΙΕΤ

Τσιμισκή 11, Θεσσαλονίκη

Νίκαια, Πύλη Κωνσταντινουπόλεως

ΠΡΩΤΗ ΔΙΑΛΕΞΗ
Τρίτη, 30 Ιανουαρίου 2018, στις 19:00
Ο ελληνικός κόσμος της μικρασιατικής Προποντίδας
Μια ιστορική αναδρομή, μόλις δυο βήματα από τη βασιλίδα των πόλεων, στις πόλεις και τα χωριά της Βορειοδυτικής Μικρασίας, με τις βυζαντινές εκκλησιές, τα μοναστήρια και τα κάστρα, με τους απέραντους ελαιώνες κι αμπελώνες, με τα βαθύσκια δάση, τις μουριές και τις χαριτωμένες προποντιακές ακρογιαλιές, με τα επιβλητικά σχολειά, τα πολυώροφα κουκουλόσπιτα και τα υπέροχα ξύλινα αρχοντικά. Περπατώντας στους δρόμους και τα σοκάκια της Κίου, της Νίκαιας, των Μουδανιών, της Τρίγλιας, της Αρτάκης, των Μαρμαρονησιών και της Προύσας, θα βαδίσουμε πάνω στα χνάρια πολυμήχανων ψαράδων, γκεμιτζήδων και καραβοκυραίων, τετραπέρατων εμπόρων, εργατικών λαδάδων και ικανότατων μεταξάδων, μεγάλων εθνικών ευεργετών, ξακουσμένων παλληκαριών και καλομαθημένων κυράδων της βιθυνικής γης, θα ψηλαφίσουμε το γενέθλιο τόπο του Καρόλου Κουν και του Μανόλη Ανδρόνικου, που λάμπρυναν το σύγχρονο πολιτισμό μας, και θα νιώσουμε τον απόηχο της σφριγηλής, αλλά μαρτυρικής βιθυνικής Ρωμιοσύνης, που υπήρξε από τα χρόνια του μύθου ως το 1922 μια από τις δυναμικότερες εστίες του Ελληνισμού.

Συγή Βιθυνίας

ΔΕΥΤΕΡΗ ΔΙΑΛΕΞΗ
Δευτέρα, 12 Φεβρουαρίου 2018, στις 19:00
Σεργιάνι στην ιωνική Ερυθραία
Ένα νοσταλγικό ταξίδι στα τελευταία απομεινάρια της ερυθραιώτικης Ρωμιοσύνης, από το άπαρτο κάστρο του Τσεσμέ και τ’ αμμουδερά κατωπαναούσικα ακρογιάλια ίσαμε τους απέραντους σιβρισαριανούς οπωρώνες και τα γοητευτικά ερείπια της Τέω. Οι αιγαιοπελαγίτικες γειτονιές του Τσεσμέ και τα χωριαδάκια του αλατσατιανού Κάμπου, οι βουρλιώτικοι κουλάδες, το γραφικό λιμανάκι της Σκάλας και οι κλαζομενιακές σαρκοφάγοι, ο νωχελικός Γκιούλμπαξες και τα άφαντα καραμπουρνιώτικα χωριά, οι αρχαίες Ερυθρές και το νεότερο Λυθρί με την Αγιά-Ματρώνα του, τα εγγλεζονησιώτικα καΐκια και το θλιβερό κουφάρι του Μελιού, οι μύλοι, τα λαμπρά αρχοντόσπιτα κι η Παναγιά τ’ Αλατσάτου, τα ρημαγμένα Βουρλά και το αγιαπαρασκευούσικο Ταλιάνι συνομιλούν μαζί μας σ’ ένα κλασικό μικρασιάτικο λακιρντί από τα χρόνια του μυθικού Ερύθρου ως τις απαίσιες μέρες εκείνου του φοβερού Σεπτέμβρη του ’22.

 

Τρίγλια, Άγιος Στέφανος, Χηνολάκκου

ΤΡΙΤΗ ΔΙΑΛΕΞΗ
Τρίτη, 13 Μαρτίου 2018, στις 19:00
Αρχαιολογικοί τόποι της Ιωνίας
Ο πολύφερνος κι ευρηματικός κόσμος της αρχαίας Ιωνίας, η ναυτομάνα Φώκαια, η πεντάμορφη Σμύρνα, η «καλλίστη των εν τη Ασία πόλεων», η Κλάρος της μαντείας και του ιερού μυστηρίου, οι εκπληκτικές πρωτεύουσες πόλεις Σάρδεις και Έφεσος, με τον πλούτο και τα μοναδικά καλλιτεχνικά μνημεία, θα πουν την ιστορία τους στο χώρο και το χρόνο μέσα από το λόγο και την εικόνα. Ένα γοητευτικό ταξίδι πάνω στα χνάρια μερικών σπουδαίων ιωνικών πόλεων, που σφράγισαν τον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό με τον πολυποίκιλο βίο τους, την οικονομία, την τέχνη και τα πνευματικά τους επιτεύγματα.

 

Τρίγλια, ελληνικά σπίτια

ΤΕΤΑΡΤΗ ΔΙΑΛΕΞΗ
Τρίτη, 27 Μαρτίου 2018, στις 19:00
Αρχαίες πόλεις του Μαιάνδρου
Στις παρυφές του ζωοδότη αλλά και καταστροφέα Μαιάνδρου ποταμού, δημιουργήθηκαν μερικές από τις πιο σημαντικές πόλεις της αρχαίας Ιωνίας, που έπαιξαν για πολλούς αιώνες σπουδαίο ρόλο στην ελληνική ιστορία. Η λαμπρή Μαγνησία επί Μαιάνδρω, με το μέγα ιερό της Λευκοφρυηνής Αρτέμιδος, η Πριήνη, η γόησσα που σκαρφάλωσε αγέρωχη στις πλαγιές της Μυκάλης, η κορυφαία κι ανυπέρβλητη Μίλητος, η μάνα δεκάδων ελληνικών πόλεων του Ευξείνου Πόντου, με το μαντείο του Διδυμαίου Απόλλωνος και την παγκόσμια εμπορική ακτινοβολία της, η μυστηριώδης κι απόκοσμη Ηράκλεια του Λάτμου, η πλούσια και δυναμική Νύσσα, όταν αφηγηθούν το «παραμύθι» τους, εντυπωσιάζουν με την πνευματική, καλλιτεχνική και οικονομική ακμή τους, αλλά και τα πολιτικά επιτεύγματά τους από τα αρχαϊκά χρόνια ως τη μεσοβυζαντινή εποχή.

 

Τρίγλια, Παναγία η «Επίσκεψις» (13ος αι.)

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ

Ο Θοδωρής Κοντάρας γεννήθηκε στη Νέα Ερυθραία, με καταγωγή από το Σιβρισάρι της Ερυθραίας Μ. Ασίας. Σπούδασε Ελληνική Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και δίδαξε στη μέση εκπαίδευση (1983-2017). Σε όλον τον προσφυγικό κόσμο είναι γνωστός για την επισταμένη του ασχολία με τη λαογραφία και την ιστορία του Ελληνισμού της Μικρασίας, κυρίως των περιοχών Ιωνίας, Αιολίδας και Προποντίδας. Από το 1981 είναι υπεύθυνος του τμήματος παραδοσιακού πολιτισμού του Πνευματικού Κέντρου Νέας Ερυθραίας, όπου δημιούργησε τον Χορευτικό Όμιλο, με στόχο τη διάσωση και διάδοση της πλούσιας μουσικοχορευτικής παράδοσης των Ερυθραιωτών προσφύγων. Επιμελήθηκε τους τρεις δίσκους που εξέδωσε το 1991-94 το Λύκειο των Ελληνίδων Αθηνών με 43 χορούς και τραγούδια από τα Αλάτσατα, την Ερυθραία και τη Σμύρνη, στους οποίους τραγουδούν και παίζουν με αυθεντικό τρόπο πρόσφυγες της πρώτης και δεύτερης γενιάς από τη Ν. Ερυθραία. Μελέτησε και κατέγραψε τις φορεσιές των Ελλήνων του Μαρμαρά, της Ερυθραίας και των χωριών της Σμύρνης, με βάση τους πρόσφυγες που εγκαταστάθηκαν στη Ν. Ερυθραία και στα Ν. Παλάτια Ωρωπού.

 

Συγή Βιθυνίας, Ο ναός των Ταξιαρχών (10ος αι.)

Ταξιδεύει πολύ συχνά στην Τουρκία κι έχει δημιουργήσει ένα πλουσιότατο αρχείο διαφανειών από τις μικρασιατικές πατρίδες, το οποίο χρησιμοποιεί σε διαλέξεις με μικρασιατικά θέματα, που οργανώνουν σωματεία, πνευματικά κέντρα κι επιστημονικά ιδρύματα. Συνεργάστηκε με την ιστορικό Μαριάννα Κορομηλά στην εβδομαδιαία εκπομπή της Ελληνικής Ραδιοφωνίας «Ταξιδεύοντας στο χώρο και το χρόνο», σε θέματα του μικρασιατικού Ελληνισμού. Με την ίδια και άλλους συνεργάτες συνέγραψε το βιβλίο «Ερυθραία, ένας ευλογημένος μικρόκοσμος στην καρδιά της Ιωνίας» (εκδ. Πανόραμα, Αθήνα 1997). Άρθρα και μελέτες του έχουν δημοσιευθεί σε λαογραφικά βιβλία, επιστημονικά περιοδικά μουσείων, ιστοσελίδες κι εφημερίδες μικρασιατικών σωματείων. Έχει επίσης την επιμέλεια πολλών βιβλίων με μικρασιατικά θέματα κάθε είδους, καθώς και της σειράς Εξ Ανατολών των εκδόσεων Μπαλτά. Για την προσφορά του στη μικρασιατική ιδέα τιμήθηκε από πολλά σωματεία, με κορυφαία αναγνώριση τη βράβευσή του από την Ένωση Σμυρναίων Αθηνών (2012) και από την ΟΠΣΕ (2015).

 

Πέραμος Κιζύκου, Παπαδοπούλειος Σχολή

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ:
ΜΙΕΤ: Τσιμισκή 11, 546 24 Θεσσαλονίκη, τηλ. 2310 288 036, φαξ. 2310 226 460 email: bookstore-thessaloniki@miet.gr