Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΣΥΛΛΟΓΗ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΣΥΛΛΟΓΗ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

23/1/19

ΤΟΠΟΙ ΑΝΑΦΟΡΑΣ

Τόποι αναφοράς. Από τη Συλλογή της Τράπεζας της Ελλάδος

Κατάλογος έκθεσης
Κείμενο: Χάρις Κανελλοπούλου
Αθήνα, Τράπεζα της Ελλάδος 2018
Δίγλωσση έκδοση (ελληνικά / αγγλικά)
Σελίδες: 270, με έγχρωμες και α/μ εικόνες
Διαστάσεις: 28 x 30 εκ.
ISBN χαρτόδετου: 978-960-7032-81-2
Τιμή: 35,00 € // στο βιβλιοπωλείο μας 28,00 €




«...Στην περίπτωση της Συλλογής έργων τέχνης της Τράπεζας της Ελλάδος, παρατηρούμε τη διάρθρωση μιας συλλογής η οποία ξεκίνησε ήδη από τη χρονιά λειτουργίας του οικονομικού θεσμού το 1928 και συνεχίζεται μέχρι τις μέρες μας μέσα από ένα πλαίσιο εικαστικής πολιτικής, το οποίο εμφανίζει άλλοτε πιο αραιό και άλλοτε πυκνότερο ενδιαφέρον για την απόκτηση έργων τέχνης, ανάλογα με την εποχή και την πρακτική του εκάστοτε Διοικητή προς αυτήν την κατεύθυνση.

Μελετώντας σήμερα τη συνολική εικόνα και υπόσταση της Συλλογής, η οποία συγκροτείται από περίπου 3.000 έργα που χρονολογούνται από τα μέσα του 19ου αιώνα μέχρι τη σύγχρονη εποχή, διακρίνεται ο χαρακτήρας μιας ελληνοκεντρικής συλλογής, όπως αυτός καθορίζεται από τον τρόπο και τον τόπο δημιουργίας της, κυρίως παραστατικής ζωγραφικής και χαρακτικής (καθώς και μικρού αριθμού γλυπτών), που αναδεικνύει πτυχές της νεοελληνικής τέχνης...».

(από την εισαγωγή του βιβλίου)  






9/3/18

ΕΓΚΑΙΝΙΑ ΕΚΘΕΣΗΣ ΜΕ ΤΙΤΛΟ «ΕΑΥΤΟΥΣ ΚΑΙ ΑΛΛΗΛΟΥΣ. ΑΠΟ ΤΗ ΣΥΛΛΟΓΗ ΤΟΥ ΔΙΟΝΥΣΗ ΦΩΤΟΠΟΥΛΟΥ» ΣΤΟ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΟΥ ΜΙΕΤ

Το Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης
παρουσιάζει την έκθεση

Εαυτούς και Αλλήλους
Από τη συλλογή του Διονύση Φωτόπουλου

στο Πολιτιστικό Κέντρο Θεσσαλονίκης του ΜΙΕΤ
Βίλα Καπαντζή – Βασιλίσσης Όλγας 108

12 Μαρτίου – 6 Μαΐου 2018

Γιάννης Τσαρούχης, Ευψύχει, Κάρολε αγαπημένε, 1987. 
Παστέλ σε χρωματιστό χαρτόνι, 32 x 24 εκ.

Η έκθεση «Εαυτούς και Αλλήλους. Από τη συλλογή του Διονύση Φωτόπουλου» –που διοργανώθηκε από το ΜΙΕΤ και παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στο Μέγαρο Εϋνάρδου τον Δεκέμβριο του 2017– θα εγκαινιαστεί τη Δευτέρα 12 Μαρτίου 2018 στις 20:00 στο Πολιτιστικό Κέντρο Θεσσαλονίκης του ΜΙΕΤ (Βίλα Καπαντζή - Βασιλίσσης Όλγας 108). Διάρκεια έκθεσης έως την Κυριακή 6 Μαΐου 2018.

Στην έκθεση παρουσιάζονται περίπου 400 έργα (λάδια, σχέδια, γλυπτά, χειρόγραφα και φωτογραφίες), κατά κύριο λόγο προσωπογραφίες, από τη συλλογή του Διονύση Φωτόπουλου. Μεταξύ άλλων, παρουσιάζονται έργα των Θ. Απάρτη, Δ. Διαμαντόπουλου, Φ. Κόντογλου, Γ. Μπουζιάνη, Γ. Παππά, Γ. Μόραλη, Γ. Τσαρούχη, L. de Nobili, Ν. Χατζηκυριάκου-Γκίκα, Γ. Λάππα, Τ. Μαντζαβίνου, Γ. Μαυροείδη, Μ. Μπιτσάκη, Χ. Μπότσογλου, Δ. Μυταρά, Θ. Παπαγιάννη, Ε. Σακαγιάν, Ν. Στεφάνου, Β. Φωτόπουλου, Γ. Ψυχοπαίδη.

Γιάννης Παππάς, Μακέτα για το γλυπτό «Αδαμάντιος Κοραής», 1938-1939. 
Χαλκός, ύψος 52 εκ.

Τον πυρήνα της έκθεσης τον προσδιορίζει ο ίδιος ο Διονύσης Φωτόπουλος στο σημείωμά του στον κατάλογο της έκθεσης:
«Είναι οι φίλοι, είναι εκείνες οι φυσιογνωμίες των ανθρώπων που συνάντησες ή ονειρευό­σουν να συναντήσεις, τα βλέμματά τους που έλεγαν πολλά, είναι οι ιδέες που αναστατώνουν το μυαλό και που σπρώχνουν στην αναζήτηση καινούριας οπτικής στη ζωή και στην τέχνη, είναι η διαφώτιση, οι αγώνες για έναν καλύτερο κόσμο, για μια καλύτερη πατρίδα, για ελευθερία, για πιο τρελά όνειρα. Είναι οι δάσκαλοι μέσα κι έξω απ’ τη Σχολή, οι τυχαίες συναντήσεις με ελεύθερα μυαλά, είναι οι διαφωνίες με τους συμμαθητές, είναι η χαρά του ανοίγματος της σκέψης, το όνειρο του έρωτα, η συμπόρευση της φιλίας, η ποίηση και η μουσική. Ήμουνα τυχερός γιατί τα είχα όλα αυτά, έκανα ό,τι μπορούσα, ο καθένας άξιος της μοίρας του».

Δημήτρης Μυταράς, Ο θίασος (από αριστερά: Δ. Μυταράς, Δ. και Β. Φωτόπουλος, Ο. Ελύτης, 
Κ. Κουν, Ν. Χατζηκυριάκος-Γκίκας, Γ. Μόραλης, Γ. Τσαρούχης), δεκαετία 1980. 
Κολάζ με φωτογραφίες και ακρυλικό, 35 x 50 εκ.

Και ο Διονύσης Καψάλης, στο προλόγισμά του, συμπληρώνει:
«Αυτή, είπα μέσα μου, είναι η δική του Πινακοθήκη Σύγχρονης Τέχνης, οι εικόνες της δικής του ζωής, μιας ζωής που αναλώθηκε ευφρόσυνα στην υπόθεση της ομορφιάς και ευλογήθηκε με τη φιλία πολλών σπουδαίων ανθρώπων, πρεσβύτερων, ομηλίκων και νεοτέρων, που στάθηκαν και είναι ακόμα οι χορηγοί της δικής μας δόξας. Ίσως μέσα από τις εικόνες αυτές, τις αυτοσχέδιες περιστασιακές και τις άλλες, τις επισημότερες, τις παιγνιώδεις αλλά και τις πιο σοβαρές, τις αυτοπροσωπογραφίες, τις ετεροπροσωπογραφίες και τις αλληλοπροσωπο­γραφίες, διαπιστώσουμε ότι εντέλει πραγματοποιήθηκε, χωρίς να το καταλάβουμε, μια δική μας εδώ, σ’ αυτή τη γωνιά του κόσμου, μικρή ελληνική αναγέννηση, μια δημιουργική δίνη φιλίας που συνεπήρε “εαυτούς και αλλήλους”, ώσπου μας ξέβρασε, τριάντα χρόνια μετά, μουδιασμένους και σχεδόν αποσυνάγωγους, στην άλλη όχθη του χρόνου, εκεί όπου φοβόμαστε πως έχουν κιόλας αρχίσει να βαθαίνουν οι ίσκιοι της φθοράς στα χορταριασμένα μονοπάτια. […] Ας αφεθούμε λοιπόν να συνομιλήσουμε με τις μορφές που έχει συνάξει γύρω του ο Διονύσης Φωτόπουλος, όσες συνάντησε τυχαία, όσες θήρευσε και όσες αγάπησε μέσα από την τέχνη του. Υπήρξαν όλοι αρχάγγελοι του δικού μας κόσμου, καθένας με τα πάθη του και τους καημούς, τις χαρές και τις λύπες του, τις εφήμερες και τις ανυποχώρητες· όλοι όμως αφοσιωμένοι με πάθος στην υπόθεση της ομορφιάς και της ζωής, όπως και ο ίδιος ο Διονύσης Φωτόπουλος. Η δική του δόξα, που είχε τέτοιους φίλους, είναι τώρα πια και δική μας: “μια απέραντη αλληλεγγύη πεθαμένων και ζωντανών”, όπως έλεγε ο Σεφέρης».

Νίκος Χατζηκυριάκος-Γκίκας, Κ. Π. Καβάφης, 1965. 
Αιματίτης σε χαρτί, 30 x 21 εκ. 

Τέλος, ο Ν. Π. Παΐσιος στον επίλογο του καταλόγου σημειώνει για τον Διονύση Φωτόπουλο και την παρούσα έκθεση:
«Εκείνος έχει θωπεύσει με το βλέμμα του κάθε λάδι, σχέδιο, γλυπτό, φωτογραφία, χειρόγραφο, εκείνος τα έχει διαλέξει ένα ένα ανάμεσα σε δεκάδες άλλα. Εκείνος έχει συγχρωτιστεί, συνεργαστεί, γιατί όχι, και συγκρουστεί, για να ξανασυμφιλιωθεί, με όλα τα πρόσωπα αυτά, και ο δικός του δρόμος διασταυρώθηκε με τους προ πολλού απόντες, που δεν πρόλαβε να γνωρίσει. Ο προσεκτικός επισκέπτης, τόσο της έκθεσης όσο και του καταλόγου, θα καταλάβει ότι κρατάει στα χέρια του μια κρυπτική αυτοβιογραφία. Ο Εαυτός και οι Άλλοι του τίτλου γίνονται ένα, και ο Φωτόπουλος, αυτοβιογραφούμενος μέσα από τους Άλλους, καταλήγει, όχι στο αναμενόμενο “ιδού εγώ”, αλλά σε ένα απείρως ισχυρότερο “ιδού ημείς”. […] Γιατί ο Εαυτός και οι Άλλοι ορίζουν τελικά ολόκληρη τη ζωή του, μια ζωή ταγμένη στην Τέχνη».

Η έκθεση συνοδεύεται από ομότιτλο κατάλογο.

Θανάσης Απάρτης, Οδυσσέας Ανδρούτσος, 1958. 
Ορείχαλκος, ύψος 50 εκ.

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ
Ο Διονύσης Φωτόπουλος γεννήθηκε στην Καλαμάτα το 1943. Σπούδασε στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών ζωγραφική, ψηφιδωτό, γλυπτική και σκηνογραφία. Από το 1966 κάνει σκηνικά και κοστούμια για το θέατρο και τον κινηματογράφο. Έχει βραβευτεί πολλές φορές σε ελληνικά και ξένα φεστιβάλ και σε διεθνείς εκθέσεις σκηνογραφίας. Του έχει δοθεί ο τιμητικός τίτλος του Royal Designer for Industry of the Royal Society of Arts (1992).

Ο όγκος της σκηνογραφικής και ενδυματολογικής δουλειάς του ξεπερνά τις τετρακόσιες θεατρικές παραγωγές και τις σαράντα πέντε ταινίες. Έχει εργαστεί στα θέατρα Royal National Theatre, Royal Shakespeare Company και Old Vic στο Λονδίνο, στην όπερα της Φραγκφούρτης, στο θέατρο του Ερυθρού Αστέρα της Μόσχας, στο «Λα Μάμα» της Νέας Υόρκης, στο Ντένβερ του Κολοράντο, στο φεστιβάλ του Σπολέτο, στο φεστιβάλ του Ζάλτσμπουργκ και αλλού. Έχει εκθέσει έργα του στην Ελλάδα και στο εξωτερικό.

Βασίλης Φωτόπουλος, Διονύσης και Βασίλης Φωτόπουλος, π. 2000. 
Λάδι σε ξύλο, 93 x 40,5 εκ.

Το σημαντικό συγγραφικό έργο του περιλαμβάνει μεταξύ άλλων τους τόμους : Ενδυματολογία στο ελληνικό θέατρο (1986), Σκηνογραφία στο ελληνικό θέατρο (1987), Παραμύθια πέραν της όψεως (1990),Το ένδυμα στην Αθήνα στο γύρισμα του 19ου αιώνα (1999) και το λεύκωμα Nelly’s (1990).

Για τη συνολική προσφορά του στην τέχνη παρασημοφορήθηκε από τον πρόεδρο της Ελληνικής Δημοκρατίας το 2002. Για τη δουλειά του τιμήθηκε με τα μετάλλια των πόλεων της Πράγας και της Φλωρεντίας. Του απονεμήθηκαν επίσης το Αριστείο Καλών Τεχνών της Ακαδημίας Αθηνών και ο Χρυσός Αλέξανδρος στο 50ό Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, με την ταυτόχρονη έκθεση της κινηματογραφικής δουλειάς του. Αναγορεύτηκε Επίτιμος Διδάκτορας στο Τμήμα Θεατρικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αθηνών μαζί με τον Πέτερ Στάιν.


INFO – έκθεσης «Εαυτούς και Αλλήλους. Από τη συλλογή του Διονύση Φωτόπουλου»

ΜΟΡΦΩΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΘΝΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΗΣ
Πολιτιστικό Κέντρο Θεσσαλονίκης
Βίλα Καπαντζή – Λεωφόρος Βασιλίσσης Όλγας 108
Ταχ. Διευθ.: Τ.Θ. 50742, 54014 Θεσσαλονίκης 22


Η έκθεση θα εγκαινιασθεί τη Δευτέρα 12 Μαρτίου 2018 στις 20:00

Διάρκεια
Δευτέρα 12 Μαρτίου έως και Κυριακή 6 Μαΐου 2018

Ωράριο λειτουργίας
Από Τρίτη έως και Κυριακή: 10.00-18.00
Δευτέρα: κλειστά
Η είσοδος είναι ελεύθερη στο κοινό

Πληροφορίες
τηλ. 2310 295 170-1 καθημερινές 9.00 – 14.30
και 2310 295 150 τις ώρες λειτουργίας της έκθεσης

ΟΑΣΘ
αν κινείστε προς το κέντρο: 3, 5, 6, 8, 33, 39 (στάση Ανάληψη)
αν κινείστε προς τα νοτιοανατολικά: 5, 6, 8, 33 (στάση Πέτρου Συνδίκα)  

15/6/16

CHINA REDISCOVERED

China Rediscovered. The Benaki Museum Collection of Chinese Ceramics  

Κατάλογος έκθεσης
Κείμενα: Γιώργος Μαγγίνης
Αθήνα, Μουσείο Μπενάκη / Λονδίνο, Haus Publishing Ltd 2016 
144 σελ. με έγχρωμες εικόνες 
ISBN 978-960-476-1937 / 978 1 910376 58 4
Τιμή 35,00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 28,00 €



Η έκδοση κυκλοφόρησε με την ευκαιρία της έκθεσης «Κεραμική από την Κίνα», (Μουσείο Μπενάκη, Ιούνιος-Σεπτεμβριος 2016). Ο τόμος, με πλούσια εικονογράφηση, παρουσιάζει στο ελληνικό και στο διεθνές κοινό μία επιλογή αριστουργημάτων κινεζικής κεραμικής, που προέρχονται από τη συλλογή του Γεωργίου Ευμορφόπουλου, εξέχουσα μορφή στην ανάδειξη της Ασιατικής τέχνης, η οποία συγκροτήθηκε στις αρχές του εικοστού αιώνα και δωρήθηκε στο Μουσείο Μπενάκη τη δεκαετία του 1930. 

Τα ενενήντα αντικείμενα που παρουσιάζονται στην έκδοση, καθώς και τα επιστημονικά και κατατοπιστικά κείμενα που τα συνοδεύουν, ανιχνεύουν την παγκόσμια προσφορά του κινεζικού πολιτισμού, φωτίζουν την ιστορία των επαφών της Κίνας με τη Δύση και αναδεικνύουν το όραμα του δωρητή.






16/5/14

Η ΕΥΡΩΠΗ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ. ΑΠΟΙΚΙΕΣ ΚΑΙ ΝΟΜΙΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗ ΣΥΛΛΟΓΗ ΤΗΣ ALPHA BANK

Η Ευρώπη της Ελλάδος. Αποικίες και νομίσματα από τη συλλογή της Alpha Bank

Κατάλογος έκθεσης
Κείμενα: συλλογικό
Επιμέλεια: Δήμητρα Τσαγκάρη
Αθήνα, Alpha Bank 2014
336 σελ. με έγχρωμες εικόνες
ISBN 978-618-5072-06-3
Τιμή 35.00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 31.50 €



 
Το Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης και η Νομισματική Συλλογή της AlphaBank συνεργάζονται για ακόμη μία φορά και διοργανώνουν την Έκθεση με τίτλο «Η ΕΥΡΩΠΗ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ. ΑΠΟΙΚΙΕΣ ΚΑΙ ΝΟΜΙΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗ ΣΥΛΛΟΓΗ ΤΗΣ ALPHABANK» στην Αίθουσα Περιοδικών Εκθέσεων του Μουσείου.

Το θέμα της εκθέσεως σχετίζεται με τον ελληνικό αποικισμό, τη διάδοση και τη χρήση του νομίσματος, του βασικού συναλλακτικού μέσου, στην Ευρώπη. Οι ελληνικές αποικίες, που ιδρύθηκαν κατά τον Β΄ Αποικισμό στις σημερινές χώρες Ισπανία, Γαλλία, Ιταλία, Αλβανία, Ουκρανία, Ρουμανία και Βουλγαρία, διαμόρφωσαν τον πολιτισμό της Ευρώπης και διέδωσαν τη χρήση του νομίσματος, το οποίο στον κυρίως ελλαδικό χώρο χρησιμοποιούνταν ήδη από τις αρχές του 6ου αιώνα π.Χ.

 Τάρας, Χρυσός στατήρ, 333-331/0 π.Χ.
Βάρος: 8.55 γρ. Διάμετρος: 15.5 χιλ.
Ε: ΤΑΡΑ[Σ]. Κεφαλή Ήρας
Ο: ΑΠΟ[Λ]. Ιππεύς
Νομισματική Συλλογή Alpha Bank 10397

Στην έκθεση θα παρουσιασθούν 121 νομίσματα των Ελληνικών αποικιών, εκ των οποίων 116 ανήκουν στη Συλλογή της AlphaBank, 3 στο Νομισματικό Μουσείο Αθηνών και 2 σε Ιδιωτική Συλλογή.

Τα νομίσματα πλαισιώνονται από 61 μοναδικά αρχαία αντικείμενα, προϊόντα εργαστηρίων των ελληνικών αποικιών, για την καλύτερη κατανόηση της ιστορικής πορείας και της αναπτύξεως των αποικιών που παρουσιάζονται στην έκθεση. Τα αντικείμενα αυτά προέρχονται από το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, το Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης, τα Αρχαιολογικά Μουσεία Δελφών, Ολυμπίας, Ερέτριας και Ιωαννίνων, καθώς και από τη Γ΄ Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων (Αθήνα). Η Έκθεση θα περιλαμβάνει επίσης και αρχαία από τρία Μουσεία της Ιταλίας (Museo Archeologico Nazionaledella Sibaritide, Museo Αrcheologico Νazionaledella Siritide, Museo Archeologicodi Giardini Naxos) και δύο της Ισπανίας (Museu d’Arqueologiade Catalunya, Barcelona-Empúries), χώρες όπου η αποικιακή δραστηριότητα των Ελλήνων υπήρξε μεγάλη.

(πηγή: Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης)

3/2/14

ΑΠΟ ΥΑΛΙ ΧΡΩΜΑΤΙΣΤΟ

Από υαλί χρωματιστό / Of coloured glass
Συλλογή Μάντως και Λόντου Οικονομίδη

Επιμέλεια: Μίνα Μωραΐτου
Κείμενα: Ιωάννα Πετροπούλου, Φώτης Μπενλισόι, Μίνα Μωραΐτου
Αθήνα, Μουσείο Μπενάκη 2013
162 σελ. με έγχρωμες εικόνες
ISBN 978-960-476-146-3
Τιμή 20,00 € / στο βιβλιοπωλείο μας 18,00 €



«...Τα σπάνια, απαραμιλλα γυαλικά από την Πόλη, τα εξαίσια Μπεϊκόζ, υποκείμενα στη φθορά εξαιτίας του εύθραυστου υλικού τους, μας δίνουν σήμερα την ευκαιρία να μνημονεύσουμε ευφρόσυνα τον συλλέκτη Λόντο Οικονομίδη τριάντα τέσσερα χρόνια από τον θάνατό του. Πρόκειται για ευτυχισμένη συγκυρία, παρά την αίσθηση του μεγάλου κενού που άφησε η απουσία του. Με την ευγενική χειρονομία της κυρίας Μάντως Οικονομίδου, τα έργα της οθωμανικής υαλουργίας εγγράφονται πλέον δυναμικά στους θησαυρούς του Μουσείου Μπενάκη...».

Ιωάννα Πετροπούλου
  (από το βιβλίο)

20/6/10

ΜΕΓΑΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ

ΜΕΓΑΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ
ΑΠΟ ΤΗ ΓΗ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΕΩΣ
ΤΑ ΠΕΡΑΤΑ ΤΗΣ ΟΙΚΟΥΜΕΝΗΣ

Γενική επιμέλεια: Δήμητρα Τσαγκάρη
Αθήνα, Νομισματική Συλλογή της Alpha Bank 2010
197 σελ., τιμή 45.00 €, έκπτωση 10%
Τελική τιμή 40.50


Ο δίγλωσσος κατάλογος εκδόθηκε με αφορμή την ομότιτλη έκθεση (7 Μαΐου 201031 Οκτωβρίου 2010) που συνδιοργανώθηκε από την Alpha Bank και η ΙΒ΄ Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων Ιωαννίνων και φιλοξενείται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ιωαννίνων. Ο κατάλογος περιλαμβάνει χρυσά, αργυρά και χάλκινα νομίσματα από τη Μακεδονία, από τα ελληνιστικά βασίλεια που δημιουργήθηκαν μετά τον θάνατό του Μεγάλου Αλεξάνδρου, το πλήθος των αλεξάνδρειων τετραδράχμων και τις απομιμήσεις που κυκλοφόρησαν, σαφή απόδειξη τής ισχύος των νομισμάτων του, τα οποία ανήκουν στη Νομισματική Συλλογή της Alpha Bank. Επιπλέον, παρουσιάζονται νομισματικές εκδόσεις με το θεοποιημένο πορτραίτο τού Αλεξάνδρου, του πρώτου σπουδαίου θνητού που απεικονίσθηκε επί των νομισμάτων.

Αλέξανδρος Γ', 336-323 π.Χ. Αμφίπολις, αργυρό τετράδραχμο, περ. 315-294 π.Χ. Ε: Κεφαλή Ηρακλέους δ. Ο: ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ. Ένθρονος, αετοφόρος και σκηπτροφόρος Ζεύς αρ.· κάτω από το προτεταμένο χέρι του, Λ και πυρσός, κάτω από το θρόνο μονόγραμμα

«Σταθμό στο νομισματικό σύστημα του κράτους των Μακεδόνων, αποτελούν οι νεωτερισμοί που εισήγαγε ο Φίλιππος Β΄, προκειμένου να υλοποιήσει τα σχέδιά του αξιοποιώντας τα μεταλλεία του Παγγαίου. Ο Φίλιππος έκοψε πλούσιες σειρές αργυρών και χρυσών νομισμάτων, ενώ, για την κάλυψη εσωτερικών αναγκών, κυκλοφόρησε παράλληλα χάλκινα νομίσματα. Οι χρυσοί «φιλίππειοι στατήρες», αποτέλεσαν το διεθνές νόμισμα της εποχής, αντικαθιστώντας το δαρεικό και τις αθηναϊκές γλαύκες.

Φίλιππος Β', 360-336 π.Χ. Κολοφών, Ιωνία, χρυσός στατήρ, περ. 325-317 π.Χ. Ο: ΦΙΛΙΠΠΟΥ. Ηνίοχος οδηγεί συνωρίδα δ.· κάτω από τα μπροστινά πόδια των ίππων, τρίπους

Το νομισματικό του σύστημα ακολούθησε στην αρχή ο Μέγας Αλέξανδρος, σύντομα όμως προχώρησε σε μεγάλες μεταρρυθμίσεις, προκειμένου να καλύψει τις δαπάνες της εκστρατείας. Μιας εκστρατείας, στην οποία το νόμισμα δεν κάλυπτε μόνο το στρατιωτικό σκέλος των επιχειρήσεων και τις ανάγκες μισθοδοσίας, αλλά και άλλες δραστηριότητες, όπως την ίδρυση πόλεων, την εκτέλεση δημοσίων έργων και τη διοργάνωση αγώνων και θρησκευτικών τελετών. Οι πολύπλοκοι μηχανισμοί έκδοσης και διακίνησης του νομίσματος, πριν και κατά τη διάρκεια της μεγάλης εκστρατείας, δεν είναι επαρκώς εξακριβωμένοι, καθόσον οι πληροφορίες των αρχαίων ιστοριογράφων είναι περιορισμένες. Μπορούν, ωστόσο, να ανιχνευθούν μέσω της νομισματικής επιστήμης η οποία, με τη σειρά της, στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό στα ανασκαφικά δεδομένα.

Μεσημβρία, Θράκη, αργυρό τετράδραχμο, περ. 175-125 π.Χ.
Ε: Κεφαλή Ηρακλέους δ. Ο: ΒΑΣΙΛΕΩΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ. Ένθρονος, αετοφόρος και σκηπτροφόρος Ζεύς αρ.· κάτω από το προτεταμένο χέρι του, λοφιοφόρο κράνος και ΔΑ, κάτω από το θρόνο, μονόγραμμα


Τα νομισματοκοπεία των τριών μεγάλων μακεδονικών πόλεων, Πέλλας, Αιγών και Αμφιπόλεως, που ήδη λειτουργούσαν, δεν επαρκούσαν για να καλύψουν τις τεράστιες ανάγκες της εκστρατείας. Για το λόγο αυτό, δόθηκε έγκριση από τον ίδιο τον Αλέξανδρο να κόψουν νομίσματα με τους τύπους και το όνομά του, πόλεις της Ανατολής, των οποίων η γεωγραφική διασπορά εκτείνεται από την Τρωάδα έως τη Φοινίκη, την Κύπρο και την Αίγυπτο. Πολλά νιμισματοκοπεία, έκοβαν νομίσματα «ασταμάτητα». Τα «αλεξάνδρεια τετράδραχμα» που έφεραν στη μία όψη την κεφαλή του Ηρακλή, γενάρχη του βασιλικού οίκου των Τημενιδών, και στην άλλη τον ένθρονο Δία, έγιναν το «ενιαίο νόμισμα» των πληθυσμών της αυτοκρατορίας.

Δημήτριος Πολιορκητής, 306-283 π.Χ. Αμφίπολις, αργυρό τετράδραχμο, περ. 290-289 π.Χ. Ε: Κερασφόρος κεφαλή του θεοποιημένου Δημητρίου με διάδημα δ. Ο: ΒΑΣΙΛΕΩΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ποσειδών αρ. στηρίζει το δ. πόδι σε βράχο, στο αρ. χέρι κρατά τρίαινα· αρ. και δ. μονογράμματα

Μετά από το θάνατο του Αλεξάνδρου, οι Διάδοχοι, προκειμένου να εδραιώσουν την εξουσία τους στις περιοχές δικαιοδοσίας τους, συναγωνίζονταν μεταξύ τους ως προς την απεικόνιση της μορφής του Αλεξάνδρου στα νομίσματά τους. Η μεταθανάτια απεικόνιση του Αλεξάνδρου, αποτέλεσμα σκοπιμότητας των εκδοτριών αρχών, συνυφαίνεται με τις αφηγήσεις των ηρωικών κατορθωμάτων του, πλάθοντας το μύθο του μεγάλου στρατηλάτη που περνά στην αιωνιότητα…».

Δρ Κωνσταντίνος Λ. Ζάχος
Έφορος των Αρχαιοτήτων
Διευθυντής του Αρχαιολογικού Μουσείου Ιωαννίνων
(από τον πρόλογο του καταλόγου)